Tygodnik Powszechny Nr 25/2026

Ilustracja na okładce: Jerzy Skakun dla „TP”
Data wydania:
Numer wydania:
25
Rok wydania:
2026

Choć Polska jest dziś bogatsza niż kiedykolwiek, nowe osiedla przegrywają z najlepszymi realizacjami z czasów PRL. 

Dlaczego architektura podporządkowana jest ekonomii zamiast jakości życia? – zastanawia się Filip Springer.

Poza tym w numerze:

Edytorial

Ks. Adam Boniecki, wrzesień 2021 r. // fot. Grażyna Makara

Co się stało z moją wiarą, kiedy to, co wyuczone, odeszło?

Ks. Adam Boniecki
Skończyła się wiara dziecięca, skończyła się wiara „z nawyku”, skończyła się wiara „księdza z misją”. Na koniec życia wszedłem w nowy etap.
Monika Ochędowska // Fot. Grażyna Makara / Katarzyna Włoch // Tygodnik Powszechny

Komu ma służyć architektura, która dziś powstaje w Polsce?

Monika Ochędowska
Miejsca, które zamieszkujemy, od dawna projektowane są w taki sposób, by na najmniejszej przestrzeni zmieściło się nas jak najwięcej.

Obraz tygodnia

Piłkarze reprezentacji USA świętują bramkę podczas meczu z Paragwajem na mundialu 2026

Trump, FIFA i wielki biznes. Ale mundial wciąż należy do kibiców

Michał Okoński
Trump traktuje mundial jak pokaz siły, FIFA – jak maszynę do zarabiania. A jednak po pierwszym gwizdku wraca coś, czego nie umieją przejąć: zachwyt nad grą i…
Życie codzienne w Teheranie. Ogromny billboard z irańską flagą Iranu na placu Enghelab. Teheran, 15 czerwca 2026 r. // Fot. Fatameh Bahrami / AFP / East News

Obraz tygodnia: najważniejsze wydarzenia od 8 do 14 czerwca

Toniemy w powodzi newsów, trudno oddzielić sprawdzone od fejków, o zhierarchizowaniu ich wagi nie wspominając. Te były, naszym zdaniem, najważniejsze.
Proces patostreamera Wojciecha O. oskarżonego o grożenie śmiercią politykom. Bydgoszcz, 5 maja 2022 r. // Fot. Tytus Żmijewski / PAP

Specustawą w patostreaming. Czy prawo ochroni nasze dzieci przed przemocą w sieci?

Przemysław Wilczyński, Konrad Ciesiołkiewicz
Konrad Ciesiołkiewicz: Nigdy wcześniej nie udało się wprowadzić do Kodeksu karnego przepisu chroniącego nas przed patostreamerami. Z badań NASK-u wiadomo, że…
Samochody płonące na ulicach Belfastu. Podczas antyemigranckich zamieszek doszło do niszczenia mienia i przemocy wobec osób o ciemnej skórze. Belfast, 9 czerwca 2026 r. // Fot. PA / PAP

Belfast płonie po ataku uchodźcy. Co zmienia nowy pakt migracyjny?

Marcin Żyła
Po brutalnym ataku emigranta z Sudanu, Belfast ogarnęły antyimigranckie zamieszki. Sprawa zbiegła się z wejściem w życie unijnego paktu migracyjnego.
Pokaz sztucznych ogni podczas poświęcenia wieży Jezusa Chrystusa przez papieża Leona XIV w bazylice Sagrada Familia. Barcelona, 10 czerwca 2026 r. // Emilio Morenatti / AP / East News

Sagrada Família najwyższym kościołem świata. Jednak jej siłą była prowizorka

Piotr Mucharski
Po inauguracji Wieży Jezusa Chrystusa Sagrada Família została ogłoszona najwyższym kościołem świata. Paradoks w tym, że siła dzieła Gaudíego przez lata brała…
// rys. Bartosz Minkiewicz

Bartosz Minkiewicz Rysuje

Bartosz Minkiewicz

Temat Tygodnika

// graf. Jerzy Skakun
Wersja audio

Dlaczego w Polsce buduje się tak źle? Architektura pod dyktando ekonomii

Filip Springer
Choć Polska jest dziś bogatsza niż kiedykolwiek, nowe osiedla przegrywają porównanie z najlepszymi realizacjami z czasów PRL. Dlaczego architektura coraz…

Kraj

Demonstracja antyukraińska na Rynku Głównym w Krakowie, 8 marca 2025 r. // Fot. Beata Zawrzel / REPORTER

Polacy coraz chłodniej patrzą na Ukraińców. Skąd ta zmiana?

Łukasz Adamski
Spór o jednostkę „Bohaterów UPA” nie wybuchł w próżni. Pokazał, jak szybko słabnie polska solidarność z Ukraińcami – i jak historia, polityka oraz lęk…
//il. SpeedKingz / Shutterstock // montaż „TP"
Wersja audio

Dorosłość odroczona. Dlaczego młodzi Polacy coraz dłużej mieszkają z rodzicami

Martyna Pietrzak-Sikorska
Wyprowadzka z rodzinnego domu wciąż uchodzi w Polsce za kluczowy warunek osiągnięcia dorosłości. Dla rosnącej grupy młodych ludzi ten milowy krok staje się…
// Fot. Andrey Popov / Shutterstock

Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne. Jak rozpoznać, leczyć i rozmawiać o OCD

Anna Korytowska
Świat oswoił depresję, ale wielu osobom z OCD nadal trudno przyznać się do problemu. Towarzyszy im wstyd związany z brakiem wiedzy i akceptacji ze strony…

Świat

Prezydent Salwadoru Nayib Bukele z żoną Gabriela Rodriguez podczas inauguracji drugiej kadencji. San Salwador, 1 czerwca 2024 r. // Fot. Marvin Recinos / AFP / East News
Wersja audio

Salwador prezydenta Bukelego. Bezpieczny kraj na drodze do dyktatury

Jan Bluz
Nayib Bukele obiecał Salwador bez gangów. Morderstwa spadły o 98 procent, ale ceną jest stan wyjątkowy, więzienia i powszechny strach przed władzą.
W ostatnich tygodniach w całej RPA odbywały się marsze przeciwko imigrantom. Na zdjęciu: demonstracja zorganizowana przez ruchy Operation Dudula i March and March. Durban, 20 maja 2026 r. // Fot. Rajesh Jantilal / AFP / East News

Południowa Afryka daje ultimatum obcym. Imigranci mają zniknąć do końca czerwca

Tadeusz Michrowski
Kiedyś kraj „tęczowej nacji” i Nelsona Mandeli, dziś jest w czołówce najbardziej ksenofobicznych społeczeństw Afryki. Co się dzieje w RPA?
Donal Trump prokazuje projekty swojej sali balowej na placu budowy. Waszyngton, 19 maja 2026 r. // Fot. Kent Nishimura / AFP / East News

Prezenty, ugody, kryptowaluty: Trump robi z USA prywatną skarbonkę

Marta Zdzieborska
Donald Trump zarabia miliardy na władzy. Demokracja w USA jest bezradna wobec prezydenta, który całe życie obchodził prawo dla swoich korzyści i robi to dalej.

Wiara

Zbigniew Micherdziński, Stworzenie aniołów, fragment obrazu malowanego na szkle 2023 r. // Dzięki uprzejmości artysty

Ryszard Koziołek: Chrześcijaństwo „żre”, bo nie godzi się na krzywdę i wzywa do buntu

Michał Okoński, Ryszard Koziołek
O dwóch babciach, Marii, Lutrze, Trumpie, Licheniu i Biblii jako szkole wyobraźni. Ryszard Koziołek mówi, dlaczego Ewangelia wciąż działa – także poza…
Członkowie społeczności sikhijskiej. Londyn, 19 czerwca 2022 r. // Fot. Stefan Rousseau / DPA / PAP

Kim są sikhowie w Wielkiej Brytanii i czy stracą przywileje po tragedii w Southampton

Patrycja Bukalska
Brytyjscy sikhowie, uważani za modelowy przykład zintegrowanej mniejszości, są wstrząśnięci tragiczną śmiercią Henry’ego Nowaka. Teraz to oni stali się celem…

Czytania

Ks. Wacław Oszajca // Fot. Grażyna Makara

Nie pchajmy się „do niebios bram”. Na razie Bóg chce nas mieć tutaj

O. Wacław Oszajca SJ
Idąc za radą Izajasza, wbijmy sobie do głowy pytanie, które Bóg stawia każdemu z ludzi: „Kogo mam posłać i kto Nam pójdzie?”
Kardynał Grzegorz Ryś // Fot. Grażyna Makara

Czego uczy encyklika papieża Leona „Magnifica humanitas”

Kard. Grzegorz Ryś
Jeden człowiek – w swej „maleńkości” otwarty na moc Boga – może skutecznie zmieniać świat. Nie potrafią tego robić zadufane w swoją liczbę tłumy.

Nauka

Ślady rondeli w okolicach Nowego Objezierza, 2021 r. // Fot. Robert Stachnik / REPORTER

Co wiemy o religii na ziemiach polskich przed Jezusem i Perunem

Wojciech Brzeziński
Na polskich ziemiach wyznawano różne religie tysiące lat przed pierwszym grzmotem Peruna. Możliwe, że jej najstarsze formy przyszły z terenów Grecji.

Kultura

Kadry z short-dram // reelshort.com

Od romansów z wilkołakami po „Krzyżaków” z AI. Tak działa nowy streaming

Sylwia Czubkowska
Gdyby TikTok, latynoskie telenowele i „365 dni” miały mieć dziecko, byłyby nim short-dramy. Trend rodem z Chin zmienia to, co oglądamy w streamingu.
Sandra Huller w filmie „Ojczyzna”, reż. Paweł Pawlikowski, dystr. Kino Świat // Fot. Agata Grzybowska / materiały prasowe

Film „Ojczyzna” Pawła Pawlikowskiego. Popisowa rola Sandry Hüller

Anita Piotrowska
Aktorka Sandra Hüller napełnia życiem misternie wypreparowaną filmową tkankę „Ojczyzny”. Równocześnie bagaż jej wcześniejszych ról w ciekawy sposób nakłada się…
Spektakl „Hamlet”, reż. Kamil Białaszek, Teatr Powszechny // Fot. Magda Hueckel / Teatr Powszechny

Znak czasu w polskim teatrze: wszyscy biorą się za „Hamleta”

Jacek Wakar
„Hamlet” naznacza polski teatr, stając się dowodem jego siły i słabości jednocześnie. Oto recenzja kilku najnowszych spektakli.
Seria „Bajki filozoficzne” Michela Piquemala, wydawnictwo Muchomor // materiały prasowe

Bajki filozoficzne Michela Piquemala uczą dzieci myśleć pod prąd

Maciej Szklarczyk
Nie podają prawd do wierzenia, lecz uczą pytać i podważać oczywistości. „Bajki filozoficzne” Michela Piquemala to literatura dla dzieci, która serio traktuje…
Omar El Akkad, „Któregoś dnia okaże się, że wszyscy od zawsze byli przeciwko”, tłum. Agata Ostrowska, wyd. Obroty // materiały prasowe

Omar El Akkad: opowieść o rozczarowaniu hipokryzją Zachodu

Maciej Augustyn
To nie jest książka o Gazie – wojna i jej obrazy stają się tłem do rozważań nad kondycją zachodniego społeczeństwa, którego częścią Omar stał się pod koniec…
Od lewej Roboto (Kristen Wiig), Man At Arms (Idris Elba), Adam (Nicholas Galitzine), Teela (Camila Mendes) i Cringer w filmie „Władcy Wszechświata”, reż. Travis Knight // Amazon MGM Studios

Film „Władcy Wszechświata”: He-Man wraca po nasze wewnętrzne dziecko

Paweł Kicman
Hollywood znów kapitalizuje nostalgię, ale nowi „Władcy Wszechświata” robią coś więcej. Z kiczu, zabawek i dziecięcych fantazji składają opowieść, która…
Steven Price, „Książę Lampedusy”, tłum. Maciej Stroiński. Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2026 // materiały prasowe

Książka tygodnia: „Książę Lampedusy” Stevena Price’a

Lektor
Melancholia, nostalgia, trochę ironii i fascynacja odległym i zaprzeszłym światem. Powie ktoś: to wtórne. Dla mnie to świadectwo siły literatury.
Nagroda Literacka Gdynia, 2025 // materiały prasowe
MATERIAŁ PARTNERA

Nominacje do 21. Nagrody Literackiej GDYNIA

Znamy 20 tytułów, które ubiegać się będą o przyznawane w tym roku po raz 21. Kostki Literackie. Do Nagrody Literackiej GDYNIA nominowano po 5 książek w…

Felietony

Olga Drenda // Fot. Grażyna Makara

Pamiętacie czasy, gdy ludzie radośnie zwalali się sobie wzajemnie na głowy?

Olga Drenda
Za możliwość niewchodzenia sobie nadmiernie w drogę, prywatność i możliwość ustanowienia nowych norm grzeczności ludzie są gotowi zapłacić wysokie sumy.
Zuzanna Radzik // Fot. Grażyna Makara

Teologia nie radzi sobie z narodzinami. A kolej z potrzebami dzieci do lat sześciu

Zuzanna Radzik
Jest wspólny mianownik między dniem, gdy na festiwalu relacjonowałam, jak teologia nie radzi sobie z narodzinami, a dniem, gdy odkrywam, że kolej nie radzi…
Eliza Kącka // Fot. Grażyna Makara

Są w domy, w których siedzi czyjś duch. Wierzysz w to?

Eliza Kącka
„Wie pani, kiedy byłem mały, tatuś zrobił mi makietę zamku. To miał być niby Książ, mieszkaliśmy w Wałbrzychu. Miesiąc temu wyciągnąłem makietę z piwnicy. Szok…
Tomasz Stawiszyński // Fot. Karol Paciorek

Zostawmy aplikacje i pytajmy znów o drogę napotkanych ludzi

Tomasz Stawiszyński
Ćwiczmy cierpliwie te zapomniane frazy: „Przepraszam bardzo, gdzie znajdę X?”, „Przepraszam bardzo, czy dobrze idę do Y?”. To cząstki elementarne, z których…

Smaki

Konkurs winiarski Polskie Korki, SPOT. Poznań, czerwiec 2026 r. // Fot. Małgorzata Opala

Szwajcaria i najlepsze polskie wina. Czy coś je ze sobą łączy

Paweł Bravo
Mamy za mało izb na mieszkańca, franki oglądamy najwyżej na rozliczeniu niespłacalnego kredytu, ale i w Polsce bywają enklawy trosk kojarzonych z zamożnością.

Zmysły

Maja Chwalińska podczas turnieju tenisowego French Open 2026 Roland Garros w Paryżu. Francja, 4 czerwca 2026 r. // Fot. Tim Clayton / Getty Images

Maja Chwalińska i tenis, którego nie da się podrobić

Marek Bieńczyk
Tenis Mai Chwalińskiej jest bezszelestny, oldskulowy i osobny. Rozbraja rywalki, a widzom pozwala zobaczyć w sporcie coś więcej niż wynik.

Psyche

// Fot. Nico.Stock / Shutterstock
Wersja audio

Cisza to najlepsze antidotum na nadmiar bodźców. Jak w niej wytrwać?

Kama Wojtkiewicz
Z początku to może być niewygodne, a nawet drażniące. Kim jestem, kiedy nie osiągam, kiedy nie jestem widziana za to, co robię dla innych?

Tygodnik Czytelników

Widok na Śląski Ośrodek Rehabilitacji Dzieci im. W. Pstrowskiego (od 1990 roku Górnośląski Ośrodek Rehabilitacji Dzieci im. A. Szebesty) przy Dietla 5 w Rabce. Zdjęcie lotnicze z lat 1986-1987 // Fot. I.Sobieszczuk i L.Wróblewski / East News

„Trauma-Zdrój”: głosy czytelników

Publikacja reportażu wywołała setki reakcji czytelników. Publikujemy niektóre z nich. 

Dodatki w numerze Nr 25/2026

Dodatek Polska i Niemcy: 35 lat później, zdjęcie na okładce przedstawia most łączący Polskę i Niemcy, Frankfurt nad Odrą, październik 2021 r. // fot. Jörg Carstensen / DPA / PAPPolska i Niemcy: 35 lat później

Premier Jan Krzysztof Bielecki oraz kanclerz Niemiec Helmut Kohl podpisują traktat niemiecko-polski o stosunkach między państwami, w tym uznanie obecnych granic. Bonn, 17 czerwca 1991 r. // Fot. Michael Jung / dpa / PAP

Traktat polsko-niemiecki z 1991 roku. Co z niego zostało?

Basil Kerski
Traktat z 1991 roku pokazał, że historia nie musi być wyrokiem. Dziś jego przesłanie znów jest ważne dla Polski, Niemiec i Europy.
Olga, uciekinierka z Ukrainy, czeka wraz z innymi uchodżcami przed Urzędem ds. Migracji w Hamburgu, 15 marca 2022 r. // Fot. Gregor Fischer / dpa / PAP

Polska i Niemcy w punkcie zero. Europa czeka na reset Warszawy i Berlina

Piotr Buras
Polska i Niemcy potrzebują nowej współpracy. Bez niej Europa nie odpowie na wyzwania, jakimi są Trump, Putin, Ukraina, Chiny i kryzys w sferze bezpieczeństwa.
Konsul generalny Niemiec w Krakowie Holger Mahnicke // Fot. Kay Nietfeld / DPA / PAP

Polska i Niemcy, 35 lat po traktacie z 1991 roku

Holger Mahnicke
Traktat między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec z 17 czerwca 1991 r. położył fundamenty pod intensywny dialog polityczny oraz kontakty…
Niemiecki system rakietowy Patriot rozmieszczony w Polsce. Zamość, 3 lipca 2023 r. // Fot. Soeren Stache / dpa / PAP

Czy Polska może liczyć na Niemcy w razie wojny z Rosją? Odpowiada Carlo Masala

Jacek Stawiski, Carlo Masala
Niemcy rozumieją, że Polska jest pierwszą linią obrony przed Rosją, ale mają własne słabości: braki kadrowe, spory o zbrojenia i rosnącą AfD – mówi profesor…
Otwarcie nowych hal produkcyjnych MAN Trucks w Niepołomicach, 16 maja 2023 r. // Fot. Łukasz Gągulski / PAP

Polska gospodarka urosła przy Niemczech. Teraz musi wymyślić się na nowo

Marek Rabij
Po 1989 r. niemiecki kapitał, rynek i przemysł pomogły Polsce wykonać cywilizacyjny skok. Ale model taniego poddostawcy się kończy – a kryzys Niemiec może być…

zdjęcie na okładce: Uczestnicy robotniczego pochodu do centrum Poznania, 28 czerwca 1956 r. // fot. zbiory IPN / montaż „TP”Poznański Czerwiec. 70 lat pamięci

Zdjęcie poety i dziennikarza Konrada Doberschuetza wykonane przez SB tuż po jego aresztowaniu w lutym 1959 r. // IPN

Poznański poeta

Piotr Grzelczak
Konrad Doberschuetz napisał wiersz o trzynastoletnim Romku Strzałkowskim, najmłodszej ofierze Czerwca 1956. Władza uznała jego poezję za zbrodnię i skazała go…
Konduktorki Stanisława Sobańska i Helena Przybyłek maszerujące w pochodzie, 28 VI 1956 r. // IPN

Kobiety wyszły na ulicę. Nieopowiedziana historia Poznańskiego Czerwca 1956

Katarzyna Florczyk
Tamte wydarzenia miały także kobiece twarze: robotnic, tramwajarek i pielęgniarek. Ich doświadczenie zmienia sposób, w jaki opowiadamy historię protestu z 1956…
Robotnicy niosący transparent z hasłem „Żądamy chleba”, ul. Czerwonej Armii (dziś ul. Święty Marcin), 28 VI 1956 r. // IPN

Poznański Czerwiec 1956: Pierwszy bunt społeczeństwa w PRL

Michał Sowiński, Piotr Grzelczak
Piotr Grzelczak, historyk: W pierwszych dniach po Czerwcu Poznań był na ustach całego świata. Znalazł się na pierwszych stronach wszystkich największych…