demografia: najważniejsze informacje

Hiszpańska wieś Bárcena de Bureba w prowincji Burgo wystawiona na sprzedaż. W 2023 r. wieś oficjalnie trafiła do pary Holendrów: Maaike Geurts i Tibora Strausza // Fot. Agnieszka Zielińska
Wersja audio

W Hiszpanii możesz kupić całą wieś. Potem zaczynają się schody

Agnieszka Zielińska
Przez 40 lat stała pusta. Dziś do Bárceny de Bureba wracają ludzie: między ruinami i biurokracją próbują przywrócić życie miejscu, które oficjalnie nie…

„Nie chcę mieć dzieci”. Skąd bierze się ta decyzja? [Podkast Tygodnika Powszechnego]

Michał Sowiński, Katarzyna Tubylewicz
Dlaczego w krajach bogatych, bezpiecznych i wspierających rodziny rodzi się coraz mniej dzieci? Czy to kryzys, czy głęboka zmiana cywilizacyjna?
„Nowe zbrojenia demograficzne”: tak Emmanuel Macron określa rządowe plany wsparcia dla rodziców. Na zdjęciu: prezydent Francji wśród swoich zwolenników podczas wyborów w czerwcu 2024 r. // Fot. Yara Nardi / AFP / East News

Spadek dzietności we Francji. Jak politycy chcą zatrzymać katastrofalny trend?

Szymon Łucyk
Do niedawna Francja była wyspą dzietności na oceanie zapaści demograficznej Europy. Dzisiaj politycy proponują zachęty dla rodziców, a nestorka feminizmu wzywa…
Kolumbarium na warszawskich Powązkach. Warszawa, 1 listopada 2024 r. // Fot. Wojciech Olkuśnik / East News

Cisza wręcz grobowa. Dlaczego Polska natychmiast potrzebuje polityki cmentarnej

Marcin Kędzierski
Pod koniec 2021 roku, gdy przez Polskę przetaczała się trzecia fala pandemii, w niektórych gminach pojawiły się obawy, że trzeba będzie chować zmarłych w…
Spotkanie świąteczne w Domu Artystów Weteranów Scen Polskich w Skolimowie. Konstancin Jeziorna, 15 grudnia 2025 r. // Fot. Wojciech Olkuśnik / East News

Polska w coraz większym kryzysie demograficznym

Marek Rabij
GUS nie opublikował jeszcze danych demograficznych za ubiegły rok, ale nie ulega wątpliwości, że kryzys demograficzny w Polsce, może się jedynie pogłębiać.
Plac zabaw w Łodzi, styczeń 2024 r. // Fot. Marcin Stępień / Agencja Wyborcza.pl

Dziecko jako dobro luksusowe, czyli historia dzieciństwa w Polsce

Marcin Kędzierski
Kiedyś śmierć dziecka, choć była dramatem, traktowana była jako coś „zwyczajnego”. Dziś, mimo najlepszej opieki w historii, mamy ich coraz mniej.
W Domu Pomocy Społecznej w Poznaniu, marzec 2024 r. // Fot. Łukasz Cynalewski / Agencja Wyborcza.pl

Domy pomocy społecznej: niosą ulgę, ale też poczucie winy

Przemysław Wilczyński, Jędrzej Dudkiewicz
Nie możemy likwidować DPS-ów, bo potrzebujący całodobowego wsparcia nie znikną. Tylko że one powinny być opcją ostateczną, a w Polsce bywają jedyną.
// Fot. Adam Chełstowski / Forum

Cena dobrobytu. Na czym polega polski paradoks niskiej dzietności

Marcin Kędzierski
Mam silne przekonanie, iż wraz z wyludnianiem się Polski pojawią się postulaty bardziej zdecydowanych działań przeciwdziałających temu zjawisku. Podatek bykowy…
Oddział ginekologiczny w jednym z warszawskich szpitali. 25 czerwca 2024 r. // fot. Wojciech Olkuśnik / East News

Matki na peryferiach. Dlaczego powiatowe porodówki znikają z mapy

Eliza Leszczyńska-Pieniak
Szpitale powiatowe pozbywają się oddziałów ginekologiczno-położniczych, bo są nierentowne. Droga kobiet do najbliższej placówki w niektórych miejscach Polski…
Ilustracja: Kasia Kozakiewicz dla „TP"
Wersja audio

W swoim czasie. Dlaczego w Polsce dzieci rodzą się tak późno

Martyna Pietrzak-Sikorska
Rodzicielstwo od wieków było jednym z pierwszych wyznaczników dorosłości. Dziś decyzje o posiadaniu dzieci podejmowane są później i bardziej świadomie, ale…
Michał Kuźmiński, dziennikarz Tygodnika Powszechnego

Wiek średni. Chciałoby się powiedzieć, że to czas szczerości z samym sobą

Michał Kuźmiński
Wiek średni w rozmowie z Karoliną Wigurą staje się punktem wyjścia do opowieści o dojrzałości, ciele, chorobie, ale chyba przede wszystkim o nieuleganiu presji…
// Fot. STEVE / Adobe Stock
Wersja audio

Twoja samotność to ich najlepiej sprzedający się produkt

Jakub Dymek
Życie w pojedynkę stało się łatwiejsze i wygodniejsze niż kiedykolwiek. Wielkie korporacje zbudowały wokół niego cały model biznesowy.

Polacy chcą mieć więcej czasu na życie [Tematy Tygodnika]

Michał Kuźmiński, Marek Rabij
Czyżbyśmy sobie przekalkulowali, czy opłaca się nam żyć na czas? I że zamiast tego warto mieć więcej czasu na życie?
Ilustracja: Kasia Kozakiewicz dla „TP"
Wersja audio

Życie na czas czy czas na życie? GUS zbadał, jak Polacy zarządzają swoim czasem

Marek Rabij
W świecie, który prawie na wszystko nakleja metkę z ceną, zadziwiająco łatwo zrezygnowaliśmy z ochrony najcenniejszego zasobu, jakim jest nasz własny czas. Czy…
Kandydat Konfederacji Sławomir Mentzen podczas spotania z mieszkańcami Węgrowa, 19 marca 2025 r. // Fot. Rafał Szczepankowski / Agencja Wyborcza.pl

Prezydent nie ma znaczenia. Polska potrzebuje wspólnoty, a nie zbawcy

Marcin Kędzierski
Bez zaangażowania wszystkich zasobów Polski, również tych znajdujących się poza domeną władzy publicznej, nie odpowiemy na najważniejsze wyzwania przyszłości.…
25_www_podkast_jagielski_story // fot. Grażyna Makara

Azja w centrum: Chiny i Tajwan, walka z demografią i zmiany klimatu [JAGIELSKI STORY #74]

Wojciech Jagielski, Krzysztof Story
Chiny oddają rolę „fabryki świata” i coraz ciężej znaleźć im sojuszników. Czy Państwo Środka czeka wielka zmiana?
Spacer po Lido di Ostia. Włochy, 26 stycznia 2024 r. // Fot. Stach Antkowiak / Reporter

Seniorzy pod opieką. Jak zająć się swoimi rodzicami na starość?

Martyna Pietrzak-Sikorska
Przez dekady opieka nad starzejącymi się rodzicami była w polskich rodzinach niepodlegającą dyskusji powinnością. Ogromne zmiany demograficzne i mobilność…
W latach 60. projektanci bloku nie mogli przewidzieć, że pół wieku później co trzeci jego mieszkaniec będzie po 80-ce. // Fot. Marek Rabij

Co trzeci mieszkaniec ma tu ponad 80 lat. Dla MOPS-u są zbyt zdrowi

Marek Rabij
Piętra są cztery. Ona jedna, ich jedenaścioro, coraz bardziej niedołężnych i schorowanych. Gdyby nie ona, ich życie byłoby o wiele trudniejsze. Ale gdyby nie…
Fot. Shutterstock

Jak poradzić sobie z menopauzą? Pomoże ci położna

Ewelina Burda
Ciąża, poród, połóg – w tych sprawach to położne mają wspierać kobiety. Czas do tej listy dopisać na poważnie transformację menopauzalną. Ruszył właśnie kurs,…
Pies rasy Chihuahu w dziecięcym wózku. Łódź, październik 2024 r. // Fot. Piotr Kamionka / REPORTER

Polaków ubywa. Czy zbawią nas imigranci?

Przemysław Wilczyński
Nie pomaga 800 plus, przedszkola ani żłobki. Mogliby pomóc Ukraińcy – tylko że ich wypychamy.
W Polsce mieszka ok. 2,5 miliona cudzoziemców: z państwo typowo emigracyjnego w szybkim tempie zmieniliśmy się w kraj imigracyjny. Warszawa, czerwiec 2019 r. // Adam Chełstowski / Forum

Maciej Duszczyk: mówiąc o sytuacji na granicy, musimy zobaczyć cały kontekst

Maciej Duszczyk, Michał Okoński
Wiceszef MSWiA: Kiedy oskarża się mnie, że nie pomagam 17-letniej dziewczynie na granicy, to odpowiadam, że chcę zamknąć kanał migracyjny także po to, by…
Opustoszałe poza sezonem turystycznym ulice miasteczka Libros, pażdziernik 2022 r. // Fot. Agnieszka Zielińska

Hiszpańska prowincja szuka mieszkańców. W Aragonii chcą poradzić sobie z wyludnieniem

Agnieszka Zielińska
Statystycznie 40 procent hiszpańskich gmin jest zagrożonych wyludnieniem. Miasteczka i wsie pustoszeją, bo nie ma tam pracy, lekarzy, szkół. Odwiedziliśmy dwie…
Fot. Shutterstock

Polki i Polacy żyją znacznie krócej niż większość Europejczyków. Dlaczego?

Małgorzata Solecka
W 2023 roku przeciętna długość życia mężczyzn wzrosła o 1,3 roku, zaś kobiet – 0,9 roku. Zanotowaliśmy, drugi rok z rzędu, potężne odbicie. Tylko czy na pewno…
Demonstracja "Aborcja! Tak!" przed gmachem Sejmu. Warszawa, 23 lipca 2024 r. // Fot. Jacek Słomion / Reporter

W Polsce rodzi się coraz mniej dzieci, a system „zachęt” do macierzyństwa i rodzicielstwa nie działa

Małgorzata Solecka
Wielu ekspertów wskazuje, że czynnikiem hamującym Polki przed decyzją o ciąży jest nie tylko brak bezpieczeństwa socjalnego czy lęk przed wojną, ale…
Fot. Arkadiusz Ziółek / East News

Czy „babciowe” pomoże kobietom w powrocie na rynek pracy?

Małgorzata Nocuń
Polki nie będą już pracować „za darmo”, czyli oddawać całego swojego honorarium opiekunce.
Wieś Czulice pod Krakowem. 15 października 2023 r. / Fot. Jakub Włodek / Agencja Wyborcza.pl

146 dziadków na 100 wnuczków, czyli jak oswoić nową polską demografię

Eliza Leszczyńska-Pieniak
Liczba Polek i Polaków, którzy przekroczyli 60. rok życia, dobiła już prawie do dziesięciu milionów. Nasz kraj musi wreszcie opracować plan reakcji na…
Marsz wolności, Warszawa, maj 2017 r. // Fot. Maciej Łuczniewski / REPORTER

Bez mieszkań nie będzie w Polsce więcej dzieci – alarmują eksperci

Piotr Szukalski, Przemysław Wilczyński
Wchodzące w najlepszy wiek do rodzenia pokolenie Z jeszcze rzadziej, niż sądziliśmy, definiuje życiowy sukces przez pryzmat rodziny i potomstwa.
Kolno w województwie podlaskim. Lipiec 2022 r. / Fot. Michał Kość / Forum

Polska pustoszeje: do 2060 roku ubędzie nas 6,8 mln

Marek Rabij
To tylu, ilu mieszka dziś łącznie w województwach mazowieckim i świętokrzyskim. W czterech podlaskich gminach ta przyszłość już jest teraźniejszością.
Bezdzietni Azjaci

Bezdzietni Azjaci. Jak Japonia i Korea Południowa radzą sobie z demografią?

Piotr Bernardyn
Dlaczego najmniej dzieci rodzi się dziś na Dalekim Wschodzie?
fot. Arkadiusz Ziółek / EAST NEWS

Demografia w kampanii? O naszej przyszłości zdecydują dwaj emeryci

Piotr Szukalski, Przemysław Wilczyński
Według nowych prognoz za 37 lat może być nas mniej niż 27 milionów. Za chwilę nikogo nie będzie stać na brak aktywności w wieku 65 lat.
/ MOODBOARD / ADOBE STOCK

Więcej dzieci nie będzie

Stefan Sękowski
Polki i Polacy nie decydują się na potomstwo z innych powodów, niż się powszechnie uważa. Cokolwiek byśmy zrobili dla znaczącego polepszenia sytuacji…
Msza święta dla dzieci. Tuchów, 5 lipca 2021 r. Fot. Tadeusz Koniarz / Reporter /

Arcybiskup, ministra i prezes znaleźli winnych niskiej dzietności

Przemysław Wilczyński
Winni niskiej dzietności są media, Balcerowicz i kobiety – a nie politycy rządzący Polską od ośmiu lat pod hasłem wzmacniania rodziny.
ARKADIUSZ ZIOLEK/East News /

Dzietność w Polsce: Nigdy nie było gorzej

Marek Kęskrawiec
Polska kobieta urodzi w ciągu swojego życia raczej jedno niż dwoje dzieci. Programy społeczne obecnego rządu tylko na moment powstrzymały zapaść demograficzną.
FOT. PIXABAY /

Dzieci z tego nie będzie

Przemysław Wilczyński
Rząd przyjął „Strategię Demograficzną 2040”, określając ją jako „pierwszy w Polsce kompleksowy dokument mierzący się z niekorzystnymi trendami w obszarze…
PIXABAY /

Wyższe 500 plus to wyższa inflacja

Marek Rabij
Podwyżka 500 plus byłaby w obecnej sytuacji zbrodnią na domowych budżetach i można mieć tylko nadzieję, że pomysł ten nie wróci za chwilę jako element kampanii…
PIXABAY /

GUS: Polacy stają się narodem seniorów

MaM
Jesteśmy coraz starsi – wynika z opracowania GUS. Do 2050 roku ponad połowa ludności będzie w wieku emerytalnym.
Premier Mateusz Morawiecki w żłobku w Żabiej Woli pod Warszawą, 12 kwietnia 2022 r. / TOMASZ JASTRZĘBOWSKI / REPORTER

Pełzająca katastrofa demograficzna

Piotr Wójcik
Politycy dwoją się i troją, by zachęcić Polki i Polaków do posiadania dzieci, ale efekty prorodzinnych programów są mizerne. Bez otwarcia na imigrację nasz…
/ ALEXANDER SPATARI / GETTY IMAGES

Koniec na własne życzenie

Łukasz Lamża
Początki demografii upłynęły pod znakiem lęku o przeludnienie. Dziś przyszłość widzimy w innych barwach: może nas zabraknąć.
Fot. Pixabay /

Spokojnie, to tylko kryzys

Przemysław Wilczyński
Gdyby polską demografię mierzyć danymi z ostatniego roku, używane chętnie do jej opisu słowo „katastrofa” mogłoby się okazać zbyt łagodne.
Mateusz Morawiecki w świetlicy środowiskowej „Świetlik”. Rybie, marzec 2019 r. / ADAM CHEŁSTOWSKI / FORUM

Demografia bez boomu

Przemysław Wilczyński
Zjednoczona Prawica przedstawia nową, ambitną strategię dźwigania wskaźników dzietności. O poprzedniej – zakończonej fiaskiem – strategicznie milczy.

Ludnościowy krach, czyli jak znika Płock

PW

Wyrok na dzietność

Irena ­Kotowska, Przemysław Wilczyński
Porf. Irena ­Kotowska, ekonomistka i demografka: Jestem wściekła: ­wyrok TK to strzelanie do młodego ­pokolenia, które i tak ma ­wystarczająco wiele problemów…

Demografia: jest źle, może być gorzej

Przemysław Wilczyński
Zakład Opiekuńczo-Leczniczy / / fot. MIŁOSZ POLOCH / REPORTER

Zdrowie w rękach polityków

Piotr Błędowski
Programy z „plusem” i instytucje z „narodowym” w nazwach już nie wystarczą. Epidemia jeszcze wyraźniej pokazała, że polskie państwo musi na nowo przemyśleć…
Fot. Bartosz Krupa / East News /

Co czwarty Polak jest seniorem

Piotr Szukalski, Przemysław Wilczyński
Dr hab. Piotr Szukalski, demograf i gerontolog z Uniwersytetu Łódzkiego: Wiek 60 plus coraz rzadziej kojarzy się z problemami zdrowotnymi, a coraz częściej z…
Na ulicach Kairu, 2014 r. / ANDIA / UIG / GETTY IMAGES

Przeludnienie gorsze niż terroryzm

Sara Nowacka
Nad Egiptem wisi groźba nowego kryzysu: liczba ludności zbliża się do stu milionów. Politycy głowią się, jak poradzić sobie z taką eksplozją demograficzną.…
/ CEZARY ASZKIEŁOWICZ / AGENCJA GAZETA

I ty będziesz mieć emeryturę obywatelską

Agnieszka Chłoń-Domińczak, Marek Rabij
Agnieszka Chłoń-Domińczak, ekonomistka: Ilekroć w polskiej debacie publicznej pojawiają się emerytury, mowa albo o budżecie, albo o kosztach pracy. Jak gdyby w…

Liczba tygodnia

38 411 000