Tygodnik Powszechny Nr 09/2026

grafika na okładce: Nikodem Pręgowski „TP”
Data wydania:
Numer wydania:
09
Rok wydania:
2026

Jak doszło do tego, że w krajobrazie polskiego handlu i polskich miast zaczęły dominować dyskonty? Co zyskaliśmy, a co na tym straciliśmy? Dlaczego lubimy zakupy? 

>>> sprawdziła Beata Chomątowska

Zobacz WIĘCEJ >>>

Edytorial

Ks. Adam Boniecki, wrzesień 2021 r. // fot. Grażyna Makara

Dorosłość znaczy wielki smutek, ale istnieją sposoby radzenia sobie z utratą

Ks. Adam Boniecki
Łączność z tymi, którzy byli z nami, a teraz odeszli, nie ogranicza się tylko do wspomnień. Czy to oznacza, że istnieje jakiś inny świat?

Ćwierć wieku dziejów Polski widziane z parkingu przed dyskontem

Marek Rabij
Po sklepach, które kiedyś wydawały się nam „normalne”, zostały tylko szczątki foliowych reklamówek targane przez wiatr na wysypiskach śmieci.

Obraz tygodnia

Gisele Pelicot, Avignon 23 października 2024 r. // Fot. Christophe Simon / AFP/ East News

Gisèle Pelicot na okładkach światowych mediów. Czego nie chcemy zobaczyć

Monika Ochędowska
Fiksujemy się na sprawcach i nie mamy pojęcia o skali przemocy wobec kobiet. To lekcja z debaty wokół sprawy Epsteina i wniosek po premierze książki Gisèle…
Mark Zuckerberg opuszcza Sąd Najwyższy w Los Angeles. 18 lutego 2026 r. // Fot. Kyle Grillot / Getty Images

Zuckerberg przed sądem: czy Big Techy będą jak Big Tobacco

Sylwia Czubkowska
Czy Meta odpowie za uzależnianie dzieci od mediów społecznościowych? Wiele zależy od prawników i sądów w Los Angeles.
Jarosław Kaczyński na posiedzeniu Sejmu X kadencji. Warszawa, 20 listopada 2025 r. // Fot. Andrzej Iwańczuk / Reporter

W PiS trwa poszukiwanie kandydata na premiera. W co naprawdę gra Kaczyński?

Marek Kęskrawiec
Niedawna połajanka, na jaką zdobył się w obecności kamer Sebastian Kaleta wobec Ryszarda Terleckiego, ma symboliczne znaczenie. Określa kierunek na wybory.
Pracownik elektrociepłowni w chłodni kominowej. Śląsk, 28 marca 2024 r. // Fot. Marysia Zawada / Reporter

Droższe paliwo, słabsza gospodarka. Europa zaczyna wątpić w system ETS

Marek Rabij
Po wejściu w życie ETS 2.0 przeciętne tankowanie na polskiej stacji benzynowej byłoby droższe o około 30 zł. Czy stać nas na taką politykę klimatyczną?

Na punkty

Sekretasz Stanu USA Marco Rubio i premier Viktor Orbán na konferencji prsasowej. Budapeszt, 16 lutego 2026 r. // Fot. Balint Szentgallay / NurPhoto / AFP / East News

Czy Orbán uzna porażkę? Węgry przed decydującymi wyborami

Dominik Héjj
Zagrożony klęską Orbán podgrzewa atmosferę konfliktu. Czy to przygotowanie gruntu pod wariant ekstremalny? Na razie to political fiction, ale same spekulacje…
Biskup Gerhard Feige. Magdeburg, 20 grudnia 2025 r. // Fot. Klaus-Dietmar Gabbert / dpa / AFP / East News

Niemiecki biskup przestrzega przed skrajną prawicą

Artur Sporniak
Przeciwstawiajmy się wszelkim formom ekstremizmu i populizmu, wszelkim tendencjom nacjonalistycznym i ksenofobicznym – wzywa biskup Magdeburga.
Biskup Andrzej Jeż przed sądem w Tarnowie. 18 lutego 2026 r. // Fot. Wojtek Radwański / East News

Biskup Jeż przed sądem. Klerykalna mentalność kontra prawo

Edward Augustyn
Świadomość, że prawo państwowe obowiązuje także biskupów, przebija się powoli. Bp Andrzej Jeż zeznał, że do niego dotarło to dopiero dwa lata po wprowadzeniu…
// Aleksandr Sutula & Natalia Sutul / Adobe Stock

Dieta dzieci: niezdrowa żywność negatywnie wpływa na rozwój inteligencji

Łukasz Kwiatek
Badanie przeprowadzone na czterech tysiącach dzieci urodzonych w Brazylii w 2015 r. wykazało, że dieta oparta na przetworzonej żywności negatywnie wpływa na…
Alysa Liu, złota medalistka w łyżwiarstwie figurowym kobiet Zimowych Igrzysk Olimpijskich Milano Cortina 2026. Mediolan, 19 lutego 2026 r. // Fot. The Yomiuri Shimbun / AP / East News

Nie rekordy, lecz ludzie. Zimowe Igrzyska Olimpijskie w Cortinie należały do nich

Bartek Dobroch
Zakończone w niedzielę 22 lutego Zimowe Igrzyska Olimpijskie Mediolan-Cortina były intensywnym kursem człowieczeństwa, zbiorem motywacyjnych opowieści z…
// rys. Bartosz Minkiewicz

Bartosz Minkiewicz Rysuje

Bartosz Minkiewicz

Temat Tygodnika

// graf. Nikodem Pręgowski dla „TP"
Wersja audio

Biedronka i Lidl rządzą w Polsce. Jak dyskonty zmieniają rynek i środowisko

Beata Chomątowska
Lidl i Biedronka stały się stałym elementem polskiego krajobrazu. Dyskonty wpływają na ceny i konkurencję w handlu, ale także na wygląd miast i styl życia. Jak…

Kraj

Marta Nawrocka. Kielce, 30 października 2025 r. // Fot. Grzegorz Ksel / Reporter

Co przemilczeli obrońcy i krytycy Marty Nawrockiej po jej wywiadzie?

Zuzanna Radzik
Wywiad Marty Nawrockiej w TVN wywołał ostrą krytykę. Dyskusja skupiła się na emocjach i poglądach pierwszej damy, pomijając kluczowe pytania o realną rolę i…
Testy bezzałogowych systemów na poligonie Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia. Zielonka, 19 lutego 2026 r. // Fot. Monika Dwulatek / MON

Czas na ścisły sojusz wojskowy Polski i Niemiec. To warunek bezpieczeństwa Europy

Jacek Stawiski
Idealną formułą dla Polski i Niemiec byłaby ścisła współpraca wojskowa na wzór Wielkiej Brytanii i Francji. Oba te państwa przez wieki toczyły ze sobą wojny, a…
Piotr Zieliński po zdobyciu gola w meczu Serie A, Inter Mediolan - Juventus Turyn, 14 luty 2026 r. // Fot. Daniele Buffa / imago sport / Forum

Przypadek Piotra Zielińskiego. „Gra wybitnie, ale przeciętny kibic futbolu go nie docenia”

Zbigniew Rokita
Czy 32-letni Piotr Zieliński, który we włoskiej Serie A wyrasta na jedną z gwiazd, zdąży dołączyć do futbolowego panteonu?

Opinie

Jaonna Kulig w filmie "Ołowiane dzieci", rez. Maciej Pieprzyca, Netflix, 2026 r. // Fot. Robert Pałka / materiały prasowe Netflix

Po emisji „Ołowianych dzieci” na Śląsku zawrzało. Rozumiem negatywne emocje

Wojciech Śmieja
Prawdziwa śląska historia, znakomici śląscy aktorzy, ale w efekcie: zmarnowana szansa. Dlaczego mamy problem z nowym serialem Netfliksa?

Świat

Mecz z udziałem Palestyńczyków, którzy stracili ręce lub nogi w wyniku izraelskich nalotów. Utworzyli oni drużynę piłkarską o nazwie „Gaza Azim Team”. Strefa Gazy, 11 lutego 2026 r. // Fot. Saeed M. M. T. Jaras / Anadolu / AFP / East News

Rada Pokoju Trumpa dla Gazy. Wielkie plany bez udziału Palestyńczyków

Marek Matusiak
Proponowana przez Trumpa odbudowa Gazy to w istocie kolejne narzędzie likwidowania Palestyńczyków jako wspólnoty narodowej. Staliby się na własnej ziemi tym,…
Przez 20 lat istnienia fundacja Any Belli pomogła tysiącom kobiet. Ana Bella (blondynka w środku ) wraz z innymi ocalałymi kobietami prowadzi szkolenia i warsztaty. // Fot. Adrian Cuesta

Hiszpania przeciw przemocy domowej. Coraz więcej kobiet odzyskuje swoje życie

Agnieszka Zielińska
Co trzecia Hiszpanka padła ofiarą przemocy ze strony partnera lub byłego partnera – fizycznej, psychicznej, cyfrowej. Choć prawo chroni kobiety, system…
Czeski miliarder Michal Strnad podczas debiutu giełdowego w Amsterdamie. Holandia, 23 stycznia 2026 r. // Fot. Piroschka Van De Wouw / Reuters / Forum

Bogaty jak Czech. Dlaczego Czechy mają najwięcej miliarderów w Europie Środkowej

Krzysztof Dębiec
Majątek tej czwórki stanowi równowartość jednej piątej całego czeskiego PKB. Jak doszli do takich fortun, niespotykanych w innych krajach Europy Środkowej?…
Larry, Główny Myszołap, na posterunku na Downing Street, w sali posiedzeń rządu. // Fot. Ben Stansall / PA / East News
Wersja audio

Larry, Bob i inne koty. Co na Downing Street robią puchaci urzędnicy?

Patrycja Bukalska
Kot Larry, Główny Myszołap na Downing Street, rozpoczął szesnasty rok urzędowania w siedzibie premiera. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych kotów w…

Wiara

Urszula Zajączkowska, marzec 2025 r. // Fot. Hanna Zajączkowska

Urszula Zajączkowska o miłości, nieobecności i biologii przemijania

Urszula Zajączkowska, Katarzyna Kubisiowska
To był ogród Stefana i mój, wspólnie sadziliśmy w nim rośliny. Jeśli masz ogród, nie potrzebujesz niczego więcej, by widzieć podstawę życia i śmierci. Tam jest…
Nabożeństwo w Bethel Church, Redding, 2019 r. // Fot. Bree Anne / Unsplash
Wersja audio

Skandale w Bethel Church. Fałszywe proroctwa i nadużycia we wspólnocie charyzmatyków

Monika Białkowska
Bethel Church, wpływowy megakościół z USA, który oddziaływał także na wspólnoty w Polsce, mierzy się ze skandalem związanym z fałszywymi proroctwami,…
Siedziba IOR w Watykanie // Fot. Francesco Sforza / Vatican Media

Indeks firm przykazanych. Watykan wskazuje, które inwestycje są zgodne z Ewangelią

Marek Rabij
Dwa indeksy firm działających zgodnie z nauczaniem Kościoła, które właśnie opublikował Watykan, mają przede wszystkim chronić jego finanse i wizerunek. Czy…

Czytania

Ks. Wacław Oszajca // Fot. Grażyna Makara

Bóg przeprowadził Jezusa przez życie i śmierć. Taki sam los czeka każdego człowieka

O. Wacław Oszajca SJ
Nie pozostaje nam dzisiaj nic innego, jak wstać z klęczek i zobaczyć Jezusa w takim Kościele, jaki zbudowaliśmy, ze wszystkimi jego obrzydliwościami, ale i…
Kardynał Grzegorz Ryś // Fot. Grażyna Makara

Świętowanie radykalnej przemiany życia. Czy to czas na post?

Kard. Grzegorz Ryś
Możemy sobie wyobrazić obfitość uczty, którą Mateusz wydał dla Jezusa i grzeszników, a jeszcze bardziej panującą przy niej radość. Faryzeusze zdążyli się…

Nauka

Przed meczem o brązowy medal w hokeju kobiet pomiędzy Szwajcarią, a Szwecją na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich w Mediolanie-Cortina 2026. Mediolan, 19 lutego 2026 r. // Fot. Jared C. Tilton / Getty Images

W obronie plemienności. Trzy ewolucyjne instynkty, które nauczyły nas współpracy

Kasper Kalinowski, Michael Morris
Michael Morris, psycholog kulturowy: Powstanie plemion rozszerzyło nasz krąg zaufania. Dzisiaj możemy zaufać obcej osobie, jeśli mówi naszym językiem, wykonuje…

Kultura

Widok wystawy, Betty Tompkins, "Kobiety słowa (Artemisia Gentileschi #2)", 2024, dzięki uprzejmości Betty Tompkins i P·P·O·W, New York // Fot. Alicja Szulc / MSN

Wystawa „Kwestia kobieca” przełamuje przyzwyczajenia i hierarchie historii sztuki

Piotr Kosiewski
„Kwestia kobieca” stwarza szansę, że twórczość kobiet na stałe trafi do sal muzealnych i podręczników historii sztuki w Polsce.
Mali Finowie dostali właśnie swoją pierwszą prenumeratę komiksu z Kaczorem Donaldem // Fot. Samuli Pulkkinen / Sanoma

W Finlandii Kaczor Donald uczy czytania kolejne pokolenia dzieci

Patrycja Bukalska
Finowie utożsamiają się bardziej z Kaczorem Donaldem niż z Myszką Miki. Dlaczego? Ponieważ żółtodziób ma pecha i nieustannie kłóci się z sąsiadem.
Kari Korhonen // materiały prasowe

Rysownik Kaczora Donalda: Nauczyłem się czytać dzięki komiksom

Patrycja Bukalska, Kari Korhonen
W Finlandii rodzice i dziadkowie prenumerują komiks dla swoich dzieci, często jeszcze przed ich narodzinami. I sami go czytają.
Spektakl „Między nogami Leny, czyli Zaśnięcie Najświętszej Marii Panny według Caravaggia” w reż. Agaty Duda-Gracz. Teatr Śląski // Fot. Przemysław Jendroska / Teatr Śląski

Agata Duda-Gracz i teatr malarzy. Osobiste i bezkompromisowe nowe spektakle

Jacek Wakar
Byliście kiedyś we wnętrzu obrazu? A w głowie zmęczonego gorączką twórczą malarza? Te niecodzienne doświadczenia – i dużo więcej – proponują nowe spektakle…
Inga Ibsdotter Lilleaas i Renate Reinsve w filmie "Wartość sentymentalna", reż. Joachim Trier, 2025 r. // Fot. Materiały prasowe M2 Films.

„Wartość sentymentalna”: łatwo rozpoznać siebie w tej historii

Anita Piotrowska
To bez wątpienia jest film mistrzowski w wielu znaczeniach tego słowa. Tylko czy nie za bardzo wykalkulowany w swej rodzinnej „filmoterapii”?
Maryla Szymiczkowa, „Szaleństwo i śmierć spłyną z gór”, Znak Literanova, Kraków 2025 // materiały prasowe

Książka tygodnia: „Szaleństwo i śmierć spłyną z gór” Szymiczkowej

Lektor
Do Zakopanego doprowadzono już co prawda kolej żelazną, ale ani to, ani walory górskiego powietrza nie skłoniłyby pani Szczupaczyńskiej do wyjazdu, gdyby nie…

Felietony

Olga Drenda // Fot. Grażyna Makara

Miłość to dziś „fizyczna transakcja dwójki człowiekowatych”. Co się stało z bliskością?

Olga Drenda
Sposób, w jaki opowiada się o miłości i związkach, często zniechęca. Nie dziwię się, że wielu cieszy się z życia w pojedynkę.
Eliza Kącka // Fot. Grażyna Makara

Rodzic musi widzieć, że hoduje roślinożercę w stadzie drapieżników

Eliza Kącka
„Syn mi ostatnio powiedział, że lekceważyłem pieski, kotki, że go pchałem ku ludziom. A on by wolał się zwierzętami zajmować. »One nas już przerosły«,…
Marta Nawocka. Warszawa, grudzień 2025 r. // Fot. Wojciech Olkuśnik / East News

Marta Nawrocka dała dobry przykład. Skąd ataki na pierwszą damę?

Tomasz Stawiszyński
Nie chodzi tylko o nienawiść, pogardę czy seksizm. Chodzi o to, że żona prezydenta nie zachowała się przed kamerą jak wytrenowana medialna figura. Pokazując,…

Smaki

// Marek Zalejski, ChatGPT
Wersja audio

Wpływ chrupania na smak chipsów. Co mówią badania nad dźwiękiem i jedzeniem

Paweł Bravo
Neuromarketing dotarł także do kuchni: potrawy „przyprawia się dźwiękiem”, aby jadło się je chętniej i płaciło za nie więcej.

Psyche

// il. Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”

Czatbot cię wysłucha. Ale nie będzie twoim terapeutą

Michał Kuźmiński, Katarzyna Mika-Łabuz, Mateusz Łabuz, Paweł Szczęsny
Zbadali, jak duże modele językowe wykorzystuje się w celach terapeutycznych. Apelują, by nie wylewać dziecka z kąpielą. Ale nie mają złudzeń: do procesu…

Dodatki w numerze Nr 09/2026

ERGO Hestia Integralia

Materiały preasowe Fundacja Grupy ERGO Hestia Integralia
Materiał promocyjny

Milion niewykorzystanych talentów. Raport Fundacji Grupy ERGO Hestia Integralia

Michał Sowiński
Zatrudnienie osób z niepełnosprawnościami w Polsce wciąż znacząco odbiega od średniej unijnej. Raport Fundacji Grupy ERGO Hestia Integralia pokazuje, dlaczego…

Fotografia na okładce: Carlos Barquero / Adobe StockTygodnik Trzeciego Wieku w redakcji TP

Warsztaty dla studentek Uniwersytetu Trzeciego Wiek w redakcji „Tygodnika Powszechnego. Kraków, 20 lutego 2026 r. // Fot. Sylwia Śliwka

Polska nie ma systemu przygotowania do starości

Michał Sowiński, Piotr Błędowski
Polityka senioralna w Polsce wciąż koncentruje się głównie na świadczeniach finansowych, pomijając zdrowie, relacje społeczne i wsparcie psychologiczne.…
Materiał promocyjny

40 lat w drodze – Albatros Travel

Właśnie mija 40 lat od chwili, gdy Albatros Travel otworzył swoje pierwsze biuro w skromnym lokalu przy ulicy Strøget w Kopenhadze.
Warsztaty fotograficzne dla studentek Uniwersytetu Trzeciego Wieku w redakcji "Tygodnika Powszechnego". Kraków, 20 lutego 2026 r. // Fot. Sylwia Śliwka

Jak fotografować telefonem? Fotografia mobilna jako sztuka uważności

Jacek Taran
W ramach współpracy „Tygodnika Powszechnego” z Uniwersytetem Trzeciego Wieku odbyły się warsztaty fotografii mobilnej „Chwile warte zapamiętania”, poświęcone…
Warsztaty dla studentek Uniwersytetu Trzeciego Wiek w redakcji „Tygodnika Powszechnego. Kraków, 20 lutego 2026 r. // Fot. Sylwia Śliwka

Seniorzy w redakcji: fotografia, podróże i literatura

Jacek Napora
Warsztaty w redakcji „Tygodnika Powszechnego” pokazały, że jesteśmy wspólnotą autorów i czytelników, a seniorzy są jej ważną częścią. Odbyły się zajęcia z…
Materiał promocyjny

Sól, cisza i oddech – podróż do innego świata

Podróże coraz częściej stają się sposobem na regenerację, troskę o zdrowie i odzyskanie wewnętrznej równowagi. Jednym z najbardziej wyjątkowych miejsc, które…
Materiał promocyjny

Karta, która przywraca sprawczość. Walczymy o świat, w którym seniorzy nie są niewidzialni

„Posiadanie karty przedpłaconej pozwala mi kupować lepsze mięso, owoce czy jogurty. Nie muszę się już martwić, że nie będę miała co jeść” — mówi 73-letnia pani…