Kultura

Kierowniczka działu: Monika Ochędowska

Artykuł promocyjny

Hanna Krall i Małgorzata Rybicka laureatkami Nagrody Tischnera

W czwartkowy wieczór 27 listopada, w wypełnionej po brzegi sali Nowohuckiego Centrum Kultury, wręczono już po raz 25. Nagrodę Znaku i Hestii im. ks. Józefa…
Materiał promocyjny

Wolność słowa bez granic i daty ważności

Magdalena Żelazowska
Co zrobić, gdy wyrażanie własnego zdania może kosztować wolność, a nawet życie? Jak dzielić się opiniami w świecie, w którym cenzura zagłusza każdy sprzeciw?…
Josh O’Connor, Daniel Craig i Mila Kunis w filmie „Żywy czy martwy: Film z serii »Na noże«”, reż. Rian Johnson, 2025 r. // John Wilson / materiały prasowe Netflix

Nowy film z serii „Na noże”: kryminalna zagadka kontra tajemnica wiary

Anita Piotrowska
W „Żywym czy martwym: Filmie z serii »Na noże«” Rian Johnson wraca do formy i łączy kryminał w stylu Agathy Christie z cmentarnym humorem i religijnym…
Materiał promocyjny

Poezja wyraźnie współczesna – Europejski Poeta Wolności

Jakub Kornhauser
Seria wydawnicza „Europejski Poeta Wolności – Nominacje” na dobre wrosła w krajobraz polskiego życia literackiego. Osiem edycji festiwalu przyniosło prawie…
Kathy Acker, "Imperium postradanych zmysłów", przeł. Patrick Leftwich, Ha!art, Kraków, 2025 // materiały prasowe

Proza Kathy Acker to nieokiełznany strumień pragnień i fetyszy

Adam Woźniak
W „Imperium postradanych zmysłów” dwoje bohaterów błąka się po dystopijnym Paryżu w poszukiwaniu ujścia dla własnej złości, odrobiny ciepła i wytchnienia.
Serial "Jedyna" (Pluribus), Apple TV // materiały prasowe

Fascynująca „Jedyna”: nowa produkcja Vince’a Gilligana, twórcy „Breaking Bad”

Jakub Majmurek
W „Jedynej” kosmiczny wirus zaprowadza autentyczną wspólnotę wszystkich ludzi na Ziemi, kończy z wojną, nierównościami i marnotrawstwem. Dlaczego więc taka…
Co robi zdjęcie, red. Bartosz Flak, Martyna Nowicka, Agnieszka Olszewska, Czarne, MuFo, Kraków-Wołowiec, 2025 r. // materiały prasowe

Jakie zdjęcie było pierwszą fotografią opublikowaną w internecie

Jacek Taran
Zbiór esejów „Co robi zdjęcie” przypomina o sile obrazu, ale jednocześnie ostrzega przed jego oczywistością. Całość układa się w opowieść o tym, że zdjęcie nie…
Amanda Seyfried i Sydney Sweeney w filmie "Pomoc domowa", 2025 r. // Materialy prasowe Monolith Films

Koniec miłości romantycznej. Dlaczego przestaliśmy wierzyć w związki

Monika Ochędowska
Socjolog Tomasz Szlendak w książce „Miłość nie istnieje” stawia tezę, że za upowszechnianiem mitu romantycznej miłości krył się bardzo pragmatyczny cel.
Otwarcie wystawy Familiar Strangers w Bozar. Bruksela, 2025 r. // Fot. Kuba Celej / IAM
MATERIAŁ PARTNERA

Rok 2025 był przełomowy dla obecności polskiej kultury na świecie

Rozwijane przez Instytut Adama Mickiewicza projekty umocniły wizerunek Polski jako kraju nowoczesnej, zaangażowanej i otwartej kultury.
Zespół "Błoto" // Fot. Róża Sasor / materiały prasowe artysty

Błoto: muzyka improwizacji i kontemplacji. Surowa, mroczna, głęboka

Marta Kula
Błoto to młoda jazzowa fala, która łączy jazz z elementami hip-hopu oraz groove’em i elektroniką.
Ada Piekarska i Weronika Zalewska // fot. Alicja Lesiak / materiały prasowe IAM
MATERIAŁ PARTNERA

Weronika Zalewska na Malta Biennale 2026 z projektem „Archiwum wahań”

Projekt Weroniki Zalewskiej wykorzystuje formę telewizyjnego teleturnieju jako narzędzia refleksji nad europejskim doświadczeniem transformacji.
Materiały prasowe Instytutu Adama Mickiewicza
MATERIAŁ PARTNERA

Wybrane programy Instytutu Adama Mickiewicza na rok 2026

Pod koniec roku, w odpowiedzi na potrzeby środowisk twórczych, Instytut Adama Mickiewicza uruchomił nowe programy wsparcia dla artystek i artystów.
Termin ekopoetyka może obejmować wiele praktyk kulturowych - to doświadczenie wspólnotowego działania w sytuacji kryzysu. Na zdjęciu: Praca Diany Lelonek z serii: „Centrum Żywych Istot”, 2016 r. // Fot. Diana Lelonek / materiały prasowe

Ekopoetyka: pojęcie, które się zużyło, i praktyka, która pozostaje

Julia Fiedorczuk
Ekopoetyka jest próbą myślenia o tworzeniu jak o formowaniu wspólnego domu. Chodzi o opowieści, metafory i języki, które pozwalają nam zamieszkiwać planetę w…
Aleksandra Liput, Co mowią usta cienia. Galeria Le Guern, Warszawa, 2025 r. // fot. Kuba Mozolewski

Zaczarowywanie świata według Aleksandry Liput

Piotr Kosiewski
Artystka Aleksandra Liput nawiązuje swoją sztuką do czasów, w których naczynia i tkaniny służyły głównie religijnym obrządkom.
Sylvia Plath z dziećmi Friedą i Nicholasem, 1962 r. // Writer Pictures / Forum
Wersja audio

Mistrzyni Sylvia Plath: biografia poetki zawłaszczonej i odzyskanej

Michał Choiński
„Czerwona kometa” to największa i najbardziej dotąd szczegółowa biografia Sylvii Plath. Książka odwołuje się do odkryć archiwalnych, które rzucają nowe światło…
Film "Dreams", reż. Michel Franco, dystr. Best Film // materiały prasowe

„Dreams”: Jessica Chastain w thrillerze o romansie z nielegalnym imigrantem

Anita Piotrowska
Sięgając po erotyczny thriller, Michel Franco próbuje w „Dreams” zabrać głos w temacie nierówności społecznych i ich następstw. Z jakim rezultatem?
Instalacja "Changing room". Sea Art Festival 2025. Busan, Korea Południowa // Fot. Diana Lelonek / archiwum prywatne

Diana Lelonek: Dlaczego nikt nas nie uczy towarzyszenia umierającym?

Diana Lelonek, Jacek Taran
Mamy zbyt mało miejsca na żałobę. Człowiek zmaga się z formalnościami, a potem musi szybko wracać do pracy – mówi artystka Diana Lelonek.
Widok wystawy, po lewej praca Łukasza Wojtanowskiego (Polska), "Procesja Bożego Ciała (zielona)", 2023. 18. Międzynarodowe Triennale Tkaniny // Fot. HaWa / materiały prasowe

Międzynarodowe Triennale Tkaniny w Łodzi: sejsmograf przemian w sztuce

Piotr Kosiewski
Łódzkie Triennale pokazuje, jak zmieniło się myślenie o tkaninie oraz jej miejsce w świecie sztuki. Dziś to jedno z najciekawszych zjawisk artystycznych.
Michał Komar, "Józef, czyli…,", Czuły Barbarzyńca Press, Warszawa 2025 // materiały prasowe

Książka tygodnia: szalona jazda Michała Komara w powieści „Józef, czyli...”

Lektor
Choć zmieniają się rządy i pokolenia Patron Państwa trwa, „przyjmując miłosne hołdy jednej połowy narodu i deprawując nienawiścią drugą połowę”. Brzmi…
Il. 1. Pokłon Mędrców, malowidło z katakumb Domitylli, 1 poł. IV w., wg Die Malereien der Katakomben Roms (Tafeln), Freiburg i.Br., 1903, ed. Wilpert, Joseph, tablica 116 // Heidelberg University Library

Od mędrców do monarchów. Trzej królowie, których nie było

Magdalena Łanuszka
Drobny epizod wspomniany w jednej z ewangelii stał się atrakcyjnym tematem sztuki, nabierając różnorodnych – religijnych, politycznych i społecznych znaczeń.

Przetrwanie to za mało. Rozmowa z Emily St. John Mandel

Fundacja Tygodnika Powszechnego
Zapraszamy do obejrzenia zapisu wideo rozmowy Olgi Drendy z kanadyjską pisarką Emily St. John Mandel. Spotkanie było częścią 17. edycji Festiwalu Conrada.
Russel Crowe w filmie "Norymberga", reż. James Vanderbilt, 2025 r. // Materiały prasowe Monolith Film

Norymberga. Proces ludzi, nie potworów

Mateusz Demski, Jack El-Hai
Norymberga była dowodem na to, że zło może zostać ukarane. Dawała nadzieję, że wciąż istnieje sprawiedliwość. Rozmowa z autorem książki „Norymberga. Naziści…
Leonardo DiCaprio jako Bob Ferguson w filmie „Jedna bitwa po drugiej” // Warner Bros. Pictures / materiały prasowe

10 najlepszych filmów 2025 roku. Było co oglądać

Anita Piotrowska
Większość z wybranych tytułów ma polityczny pazur, czasem głęboko ukryty. Są to podróże w czasie, egzotyczne tripy i szalone jazdy międzygatunkowe.
Giuseppe De Domenico i Martina Scrinzi w filmie „Droga do Vermiglio”, reż. Maura Delpero. Włochy 2024 r. // materiały prasowe Player

„Droga do Vermiglio”: klasyk na czas świąt

Anita Piotrowska
W okolicach Bożego Narodzenia chętniej wracamy do klasycznie opowiedzianych historii. Taka właśnie jest „Droga do Vermiglio”, epicka i zmysłowa opowieść…

Literatura na uchodźstwie - artyści wykluczeni. Chulud Szaraf i inni

Fundacja Tygodnika Powszechnego
Zapraszamy do obejrzenia zapisu wideo rozmowy prowadzonej przez Pawła Łyżwińskiego, która odbyła się podczas 17. edycji Conrad Festival.
// Ilustracja: Blanka Biernat dla „TP"

Król Wiewiórek. Opowieść wigilijna Elizy Kąckiej

Eliza Kącka
Zbliżało się Boże Narodzenie. Zawsze jeździliśmy do domu rodzinnego taty, do brata. Matka uznała, że i tym razem. Że, kto wie, może coś sobie przypomni. Poza…
Ewa Szykulska // Fot. Krzysztof Kuczyk / Forum

Jak już sobie powiedziałam, że jestem stara, to spadło ze mnie z dziesięć lat

Katarzyna Kubisiowska, Ewa Szykulska
Ewa Szykulska, aktorka: Najtrudniejsze to zachować ludzki zapach. Nie piorę koca, na którym wylegiwał się mąż, nie chcę, żeby ulotnił się do końca.
abiogórskie Centrum Kultury im. dr Urszuli Janickiej-Krzywdy w Zawoi, projekt „Opowieści spod Grubej Jodły” // Pełna klatka Rafał Chojnacki
Materiał promocyjny

Siła języków

Pierwsza edycja programu „Różnorodność językowa” pokazała, jak silna jest potrzeba ochrony i rozwoju języków w Polsce. Lokalnym społecznościom chcemy dać…
Maciej Płaza // Fot. Marek Zakrzewski dla „TP"

Potrzebujemy tajemnicy. Maciej Płaza o zwierzętach, dzieciństwie i świetle świata

Anna Goc, Maciej Płaza
Maciej Płaza, prozaik, tłumacz: Jestem przekonany, że nasze zwierzęta wiedzą o nas więcej niż my o nich. Kto miał zwierzę, ten rozumie, o czym mówię.
Albert Cohen, „O bracia moi, ludzie”, przełożył i posłowiem opatrzył Krzysztof Umiński. Wydawnictwo Austeria // materiały prasowe

Książka tygodnia: „O bracia moi, ludzie” Alberta Cohena

Lektor
Dziesięcioletni chłopiec po wyjściu ze szkoły podchodzi do ulicznego kramu. To jedno zdarzenie stanie się dla niego doświadczeniem granicznym – inicjacją w…
Libby Sokolowski w operze „Makbet”, Giuseppe Verdiego, reż. Krystian Lada, światło: Aleksandr Prowaliński, Konzert und Theater St. Gallen // Fot. Edyta Dufaj / materiały prasowe

Światło na scenę. Krótka historia teatralnych iluzji

Dorota Kozińska
Wszystkie przedstawienia operowe, które najgłębiej zapadły mi w pamięć, były „robione” przede wszystkim światłem.
Timothy Snyder. Sztokholm, 21 marca 2023 r. // Fot. Thmas Karlsson / AFP / East News
Wersja audio

Wolność według Snydera. Czy jest na nią miejsce między Putinem a Trumpem

Piotr Oleksy
Świat pogrąża się w chaosie idei. Rosja Putina pławi się w zbrodniach, a USA Trumpa skupiają się na sobie. Co może nas zawrócić z równi pochyłej? Recepty na…
Grzegorz Turnau. Kraków, grudzień 2025 r. // Fot. Grażyna Makara

Grzegorz Turnau o życiu i płycie, dzięki której pokonał kryzys: znów trafiam w swój czas

Michał Okoński, Wojciech Bonowicz, Grzegorz Turnau, Grażyna Makara [ zdjęcia ]
Kiedy czytam te wszystkie miłe recenzje nowej płyty, to sobie przypominam, jak się czułem, kiedy ją nagrywałem. Czy teraz, kiedy jest lepiej, byłaby fajniejsza…
Film FRANKENSTEIN, reż. Guillermo del Toro. Netflix // materiały prasowe
Wersja audio

Romantasy: rzeczywistość naciska na literaturę, by wróciła do źródeł

Monika Ochędowska
Najgorętszy dziś na rynku książki gatunek literacki zasługuje na naszą uwagę – to wielki powrót do korzeni europejskiej powieści.
Zbigniew Cybulski (jako Kowalski/Malinowski) i Gustaw Holoubek (jako Gospodarz) na planie filmu "Salto", reż. Tadeusz Konwicki, 1965 r. // POLFILM / EAST NEWS

Zbigniew Cybulski: nie odcinał kuponów, ale żył ponad miarę

Anita Piotrowska
W biografii „Cybulski. Podwójne salto” Dorota Karaś pokazuje, jak liczne tęsknoty i niespełnienia pogłębiały chorobliwe skupienie aktora na sobie, często…

Pobierz i czytaj najlepsze Opowieści Wigilijne Tygodnika Powszechnego

Michał Sowiński
Oddajemy w Państwa ręce świąteczny e-book z sześcioma opowiadaniami wigilijnymi publikowanymi w „Tygodniku Powszechnym”. Piszą: Paweł Sołtys, Marcin Żyła,…
Maja Kleczewska z zespołem Teatr Śląskego z nagrodą Grand Prix ze spektakl „Tkocze” 18. Festiwalu Teatralneego „Boska Komedia”. Kraków 15 grudnia 2025 r. // Fot. Artur Rakowski / materiały prasowe

Teatr na bogato i dla bogatych. Podsumowujemy festiwal Boska Komedia

Dariusz Kosiński
Radość z tryumfu Teatru Śląskiego na Boskiej Komedii mąci mi fakt, że wyróżniono przedstawienie efektowne i atrakcyjnie zainscenizowane, ale jedynie udające „…
Wołodymyr Krawczuk w filmie "Jesteś wszechświatem (Ty - Kosmos)", reż. Pavlo Ostrikov, 2025 r. // Materiały prasowe Aurora Films

Intymność w kosmosie. Film o miłości po końcu świata

Anita Piotrowska
Co jest naprawdę ważne w obliczu totalnej katastrofy? Ukraiński film science fiction daje na to pytanie jednoznaczną odpowiedź.
// Fot. Jure Divich / Shutterstock

60 najlepszych książek roku 2025 według „Tygodnika Powszechnego”

Monika Ochędowska
Powieści, reportaże, tomy poezji, eseje oraz biografie. Zobacz, które książki wydane w roku 2025 uznaliśmy za szczególnie warte uwagi.

Ostateczności. Rozmowa z Anną Ciarkowską, Zośką Papużanką i Katarzyną Sobczuk

Fundacja Tygodnika Powszechnego
Zapraszamy do obejrzenia zapisu wideo rozmowy prowadzonej przez Katarzynę Kubisiowską, która odbyła się podczas 17. edycji Conrad Festival.
Tim Robison jako Ron w serialu KRZESŁA („The Chair Company”), Tim Robinson, Zach Kanin, HBO // materiały prasowe

„Krzesła”: świetny serial z Timem Robinsonem w roli głównej

Grzegorz Bogdał
Twórcy „Krzeseł” zgrabnie łączą gatunki i wyprowadzają widzów w pole. Jesteśmy w trakcie komedii biurowej, by za chwilę znaleźć się w środku naturalistycznego…
Józef Mehoffer, „Cynie” (fragment), 1911 r., Muzeum Narodowe w Warszawie // materiały prasowe wystawy „Ukryte znaczenia”, Muzeum Narodowe w Poznaniu

Wnętrza w sztuce: ciekawa wystawa w poznańskim Muzeum Narodowym

Piotr Kosiewski
„Ukryte znaczenia” to przede wszystkim wystawa o zmianach społecznych i kulturowych. O przestrzeniach publicznych i prywatnych, w których żyły kolejne…
Krzysztof Bartnicki, „Tłumaczenia Jana Kochanowskiego”, ilustracje Kaja Renkas, Wydawnictwo Biblioteki Śląskiej // materiały prasowe

Krzysztof Bartnicki: twórca transliteratury, który udowadnia, że przekład ma moc stwórczą

Jerzy Jarniewicz
Najcudowniejsze przykłady pracy translatorskiej to przekłady tekstów nieistniejących. To przekłady, które nie kopiują, tylko powołują do życia.
John Porter / Porter Band, HELICOPTERS, GAD Records // materiały prasowe

„Helicopters” Johna Portera: prawdziwych artystów czas omija szerokim łukiem

Katarzyna Kubisiowska
Ten album namieszał w polskiej muzyce rockowej. Teraz ukazuje się w odświeżonej, zremasterowanej z oryginalnych taśm wersji.
Paweł Pieniążek, Marta Hermanowicz, Michał Bilewicz / okladki ksizek

Zmarli zostają z nami na zawsze. Polska literatura wciąż mówi o wojnie

Max Cegielski
Nie ma kolacji czy imprezy, na której dyskusja nie schodzi na pytanie: co zrobisz, kiedy Rosja zaatakuje Polskę? Pójdziesz do wojska czy wyjedziesz?
Serial „Wednesday”, Netflix // Helen Sloan / Netflix

Kto się boi Wednesday Addams? Królowa grozy skazana na sukces

Paweł Kicman
Światy pełne grozy uczą akceptacji dla odmienności. Potworem, którego naprawdę mamy prawo się bać, jest w tym uniwersum ksenofobia.
Barbara Ziembicka, „Sowa” (fragment) - cykl Bestiariusz albo sceny z życia zwierząt, 2025 akwarela 38 × 33 cm // materiały prasowe wystawy „Owocowanie", Nowohuckie Centrum Kultury

Od baśni Andersena do obrazów dla wnuków: Barbara Ziembicka o życiu i sztuce

Katarzyna Kubisiowska, Barbara Ziembicka
Barbara Ziembicka, artystka: Pod wpływem lektury Andersena zaczęłam rysować piórkiem i czarnym tuszem. Niektóre baśnie przepisywałam odręcznie i jednocześnie…
Jennifer Lawrence w filmie ZGIŃ KOCHANIE („Die My Love”) – reż. Lynne Ramsay. Prod. USA 2025. Dystryb. Monolith // materiały prasowe

„Zgiń kochanie”: dlaczego tak trudno wyjść z depresji poporodowej

Anita Piotrowska
Ten film doskonale przejmuje punkt widzenia młodej matki, która traci grunt pod nogami i orientację w terenie.