fake newsy: najważniejsze informacje

Kraków- wspólnota kultury

Kraków – wspólnota kultury. Debata o kulturze, technologii i biznesie

Redakcja
W świecie rosnącej automatyzacji chcemy zastanowić się, jak budować stabilny, sprawiedliwy i innowacyjny model funkcjonowania sektora kreatywnego w mieście…
Zuzanna Radzik // Fot. Grażyna Makara

Dezinformacja w grupie parentingowej. Kiedy dociera do nas wojna?

Zuzanna Radzik
O tym, że lotnisko jest zamknięte, dowiedziałam się, czekając na samolot przy bramce. A chyba w kryzysie informacji powinno być więcej, a nie mniej, by w…
Wykreowany przez AI obraz „ocalonego kościoła na pogorzelisku” – rozpowszechniany jako dowód bożej interwencji podczas tragicznych pożarów w Kalifornii, styczeń 2025 r. // fb/One Big Family

Daj lajka Jezusowi. Dlaczego Kościół ulega cyfrowej dezinformacji

Mateusz Łabuz
W świecie, w którym prawda musi nieustannie konkurować z iluzją, bezradność Kościoła, powołanego do głoszenia i rozpowszechniania prawdy, jest coraz bardziej…
Zamach na Narodowy Stary Teatr
MATERIAŁ PARTNERA

Zamach na Narodowy Stary Teatr. Narodziny narodu

21 marca „Zamach na Narodowy Stary Teatr” brutalnie przerwie odbywającą się na Dużej Scenie premierę „Wyzwolenia”. Czy to, co zobaczymy, zdarzy się naprawdę?…
Źródło: X.Com / CertPolska

Płyną fake newsy: jak oszuści żerują na powodzi

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Fałszywe zbiórki na powodzian służące wyłudzeniu pieniędzy i danych. Filmiki podpisane jako „najnowsze” i „z Polski”, choć nagrane lata temu w Portugalii czy…
John Mark Dougan, były amerykański policjant i weteran piechoty morskiej. Moskwa, 24 kwietnia 2016 r. // domena publiczna

Jak były amerykański policjant i uciekinier do Rosji pomaga siać kremlowską dezinformację

Anna Łabuszewska
Zbliżają się wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych, temperatura rośnie, a oliwy do ognia dolewają coraz bardziej aktywne rosyjskie fabryki trolli,…
Zrzut ekranu pierwszego profilu Marka Zuckerberga // Fot. Mark Zuckerberg / Facebook

Facebook ma już 20 lat: co nam w tym czasie odebrał?

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Dziś co najmniej raz w miesiącu Facebooka odwiedza 3 mld ludzi, co trzeci człowiek na świecie (łącznie Meta ma 3,98 mld użytkowników). I liczba ta cały czas…
Konferencja prasowa papieża Franciszka na pokładzie samolotu papieskiego. Francja, 23 września 2023 r. / Vatican Pool / Getty Images MARSEILLE, FRANCE - SEPTEMBER 23: (STRICTLY EDITORIAL USE ONLY - NO MERCHANDISING) Pope Francis speaks with journalists aboard the papal plane as he returns to Rome on September 23, 2023 in Marseille, France. Pope Francis visited France's multicultural city of Marseille along the Mediterranean coast, during a migrant crisis along European borders. (Photo by Vatican Media v

Fake newsy papieża

Edward Augustyn
Franciszek lubi cytować pouczające historie, zaczynające się od słów: „Nie wiem, czy to prawda, ale...”. Korzysta z niezweryfikowanych źródeł, powołuje się na…
Tweet z prawdopodobnie fałszywymi zdjęciami mającymi przedstawiać zagranicznych najemników w mieście Goma w Demokratycznej Republice Konga, ochraniających tam kongijskiego szefa sztabu / / źródło: Twitter

Fałszywki nowego typu: inteligencja i manipulacja

Agata Kaźmierska, Michał Gikowski
Prezydent Ukrainy wzywający rodaków do złożenia broni czy malezyjski minister uprawiający pozamałżeński seks: materiały preparowane przez sztuczną inteligencję…
Kampus Google'a w Mountain View w Kalifornii, 27 czerwca 2022 r. / / FOT. NOAH BERGER/AFP/East News

Google słono zapłaci za praktyki monopolistyczne

Krzysztof Story
Gigant ma zapłacić ponad 4 mld euro kary – tak zdecydował Sąd UE będący organem Trybunału Sprawiedliwości UE. Koncern zmuszał producentów telefonów, którzy…
/ JOANNA RUSINEK

Jak żyć wśród złych wiadomości

Wojciech Bonowicz
Coraz więcej z nas aktywnie unika wiadomości. Czy można sprawić, że będziemy się interesować światem, a dowiadując się o trudnych sprawach zachowamy pozytywny…
Kadr ze sfałszowanego przemówienia Wołodymyra Zełenskiego (deepfake) / / źródło: YouTube

Deepfake na wojnie: sfałszowane nagrania z Zełenskim i Putinem

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Odkąd pojawiła się ta technologia, eksperci wieszczyli, że może posłużyć do tworzenia zupełnie nowej generacji fake newsów i siania dezinformacji.
Fot. PIXABAY /

Wiwisekcja trolla: jak działa putinowska propaganda

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Czytasz w sieci, że „uchodźcy z Ukrainy prześladują Polaków”, że „zbyt obciążą nasze państwo”, a przecież „Rosja nie atakowała cywilów”? Oto mechanizm…

Katolicki fake news w twoim domu

Edward Augustyn

YouTube przeciwko rosyjskiej dezinformacji

WP / DPA, FAZ
/ ILUSTRACJA KASIA KOZAKIEWICZ DLA „TP”

Pandemia bredni

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
„Nie walczymy jedynie z epidemią. Walczymy z infodemią” – ostrzegał szef WHO. Koronawirus zabił na świecie już prawie milion ludzi. Śmiercionośna dezinformacja…
Johnson City, Stany Zjednoczone, październik 2018 r. / SEAN RAYFORD / GETTY IMAGES

Czytanie QAnonu

Piotr Tarczyński
Łączy ich przekonanie, że światem rządzi wszechpotężna kamaryla pedofili-kanibali czczących Szatana, którzy kontrolują media, banki i politykę. Brzmi…

Plandemia

Anna Dziewit-Meller
Od kilku dni w mediach społecznościowych toczę dyskusje na temat konieczności noszenia maseczek w miejscach publicznych.
Premierzy Donald Tusk i Władimir Putin na obchodach 70. rocznicy zbrodni wymordowania polskich oficerów przez NKWD, Katyń, 7 kwietnia 2010 r. / / JERZY DUDEK / FORUM

Białe plamy, czerwone plamy

Anna Łabuszewska
Putinowska Rosja coraz bardziej zapętla się w kłamstwach historycznych. Narzucana przez Kreml wizja przeszłości służy celom politycznym – także w potyczkach…
Kadr z filmu dokumentalnego „Postprawda. Dezinformacja i koszt fake newsów” / HBO GO / MATERIAŁY PRASOWE

Infodemia

Anita Piotrowska
Nowy dokument HBO może stanowić podstawową szczepionkę przed atakującymi nas zewsząd infowirusami.
/ JULIAN STRATENSCHULTE

Dane, dane i jeszcze raz dane

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Nie wiadomo, czy nowe unijne przepisy o sztucznej inteligencji zdołają powstrzymać manipulowanie opinią publiczną. Ale na pewno mocno ją utrudnią.
Plakat włoskiego artysty miejskiego Salvatore Benintende ps. "TVBOY" w Barcelonie, gdzie z obawy przed koronawirusem odwołano światowe targi telekomunikacyjne World Mobile Congress. 18 lutego 2020 r. / / fot. PAU BARRENA / AFP / East News

Cyfrowa epidemia

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
To zmasowana i skoordynowana dezinformacja: według służb USA tysiące kont w mediach społecznościowych rozpowszechnia fałszywe doniesienia o koronawirusie SARS-…

Cyberpropaganda, czyli realna broń

Wojciech Brzeziński, Agata Kaźmierska
To już nie wygłupy anonimowych młodzieńców, którzy trolują kogoś w sieci.
Prof. Bogdan de Barbaro / fot. Andrzej Banas / Polska Press / East News

Bogdan de Barbaro: jak oni się nie wstydzą

Bogdan de Barbaro, Marcin Żyła
W Polsce wciąż przybywa aktów dyskryminacji, agresji i wezwań do dzielenia ludzi. O odpowiedzialności polityków i innych liderów debaty publicznej w nakręcaniu…

Mój fake news

Wojciech Bonowicz
Z natury nie jestem przeciwnikiem. Ja bym się w polityce w ogóle nie sprawdził, ani w wojskowości, ani w prokuraturze.

Rosyjskie władze kontra wolność internetu

Anna Łabuszewska
Duma Państwowa przyjęła dwie ustawy, które przewidują kary za znieważanie władz w internecie i rozpowszechnianie fake newsów.
Mural w Paryżu wzorowany na XIX-wiecznym obrazie Eugéne’a Delacroix „Wolność prowadząca lud na barykady”. 10 stycznia 2019 r. / DANIEL PIER / NURPHOTO / AFP / EAST NEWS

Cyfrowa linia Maginota

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Nie ma dowodów, że zagraniczne siły inicjowały protesty we Francji. Ale gdy „żółte kamizelki” zaczęły już ją destabilizować, do akcji weszli gracze, których…
„Parlamentarzyści, milion ludzi mówi: naprawcie Fakebooka” – protest organizacji Avaaz przed brytyjskim parlamentem, 26 kwietnia 2018 r. / DANIEL LEAL-OLIVAS / AFP / EAST NEWS

Śmiertelne fake newsy

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Nieprawdziwe informacje, rozpowszechniane za pośrednictwem mediów społecznościowych i internetowych komunikatorów, mogą nie tylko wpływać na wyniki wyborów.…
Jessikka Aro w Warszawie: w 2017 r. fińska dziennikarka prowadziła tu warsztaty o wojnie informacyjnej m.in. dla grupy amerykańskich kongresmanów, którzy przyjechali do Polski na zaproszenie Fundacji From the Depths. / WARSAW INSTITUTE / MATERIAŁY PRASOWE

Jasnowłosa i trolle

Patrycja Bukalska
Finowie jako jedni z pierwszych dostrzegli zagrożenie, jakim jest dezinformacja w internecie. Teraz fiński sąd skazał dwóch prorosyjskich aktywistów, którzy…
Elon Musk / Fot. STEVE JURVETSON / CC BY 2.0

Klaszczące pokolenie

Patryk Stanik
Kiedy Steve Jobs i Bill Gates byli siedmiolatkami, w popkulturze USA narodził się Spiderman – superbohater, który na co dzień był fotoreporterem. Wcześniej…

Nie zagłosujesz, co jest fake newsem

Marek Rabij
Ministerstwo Cyfryzacji wstrzymuje prace nad przepisami o kontrolowaniu fake newsów i blokowaniu stron w mediach społecznościowych.
Budowa największego na świecie pomnika Chrystusa Króla Miłosierdzia, który stanął w Świebodzinie, 2008 r. / BARTŁOMIEJ KUDOWICZ / FORUM / MONTAŻ EDWARD AUGUSTYN

Jezus w Sieci

Józef Majewski
Z Wikipedią jest jak z popularnym filmem opartym na faktach: prawdziwe wydarzenia i wypowiedzi mieszają się z fikcją, domysłami i błędami. Wyraźnie to widać w…
/

Ostrzegam

Ks. Adam Boniecki
Po odsłonięciu pomnika na placu Piłsudskiego trzech panów w garniturach rozmawiało w TV Republika o wszystkich naszych polskich sprawach. Nie bardzo ich…

Amerykanie oskarżają rosyjskie trolle

Patryk Stanik
Departament Sprawiedliwości USA oskarżył w minionym tygodniu 13 Rosjan i trzy rosyjskie firmy o ingerowanie w amerykańską kampanię prezydencką w 2016 r.
Meryl Streep, Tom Hanks i Steven Spielberg na planie filmu „Czwarta władza” („The Post”), 2017 r. / NIKO TAVERNISE / MONOLITH FILMS

Przyzwoitość, głupcze!

Jakub Majmurek
To elementarne, nieheroiczne cnoty ratowały nieraz świat w filmach Spielberga. Po ostatnim z nich pozostaje w widzach pytanie: a co jeśli one już nie…
/ EAST NEWS

Trolle robią nam politykę

Agata Kaźmierska
Nawet co trzeci wpis na Twitterze może pochodzić z fałszywych kont. Lata zaniedbań i przepychanek sprawiły, że nasze władze nie mają narzędzi, by skutecznie…

Państwo sobie uświadamia

Prof. Zybertowicz, Wojciech Brzeziński
/

„Tygodnik” na karuzeli botów

W styczniu „Tygodnik Powszechny” cztery razy stał się bohaterem posta o takim samym brzmieniu, zamieszczonego w tym samym czasie na kilkudziesięciu stronach…

Wiadomości z piekła rodem

EA
Fake newsy są stare jak świat.
Donald Trump, Waszyngton, 7 stycznia 2018 r. / Fot. Andrew Harnik / AP / EASTNEWS

Ogień i wrzask Donalda Trumpa

Radosław Korzycki
Prezydent USA i jego najbliżsi o książce „Fire and Fury: Inside the Trump White House” mówią, że to stek insynuacji i zapowiadają serię pozwów. Krytycy głowy…

Czy Rosjanie mogli wpłynąć na wynik referendum ws. Brexitu?

Patrycja Bukalska
„Wiemy, co robicie. I to się wam nie uda” – ostrzega brytyjska premier Theresa May, gdy pojawiają się informacje o rosyjskiej akcji dezinformacyjnej.
To zdjęcie bywa publikowane z błędną informacją, że dziewczynka pośrodku nie żyje... / zdjęcie z 2. poł. XIX w., studio Robson, Petrolia, Kanada /

Wiktoriańskie zombie

Magdalena Łanuszka
Czy nasi przodkowie mieli zamiłowanie do makabrycznego fotografowania zwłok upozowanych na żywych ludzi? Sprawdzamy internetowy mit.
Prof. Andrzej Zybertowicz na VII Kongresie Polska – Wielki Projekt. Warszawa, 20 maja 2017 r. / MICHAŁ WOŹNIAK / EAST NEWS

Łowienie prawdy

Andrzej Zybertowicz, Jacek Gądek
Andrzej Zybertowicz, socjolog, doradca prezydenta i BBN: Dziś w mediach nie trzeba wprost mieć sojuszników w sensie politycznym czy biznesowym. Wystarczy…
Screen z kanału Supasorn Suwajanakorn na YouTube /

„Fake video” – nowa bomba propagandowa

Wojciech Brzeziński
Naukowcy opracowali właśnie oprogramowanie umożliwiające odtworzenie mimiki twarzy dowolnego człowieka i stworzenie obrazu, który dopasuje ruch warg do…
/ Fot. Michael Blann / GETTY IMAGES

Internet to stan ciągłego pijaństwa

Ethan Zuckerman, Michał Kuźmiński
Ethan Zuckerman, badacz mediów cyfrowych z MIT: Tracimy zaufanie do władz i instytucji, za to zwracamy się ku populistom. Dzięki sieci możemy próbować to…
Screen ze strony wiadomosci.tvp.pl /

Dwie korony, jedna prawda

Kalina Błażejowska
Producent i agencja PR idą w zaparte: oskarżają nas o manipulację i utrzymują, że wyświetlony kilkudziesięciu osobom w wynajętej za 1175 euro sali film został…
/ Screen ze strony wiadomosci.tvp.pl

Sukces, którego nie było

Kalina Błażejowska
Jedyny polski film pełnometrażowy pokazany na 70. Festiwalu w Cannes to wyprodukowany przy udziale TVP fabularyzowany dokument o św. Maksymilianie Kolbe –…