kuchnia: najważniejsze informacje

// Fot. FornStudio / Adobe Stock

Udowodnij, że jesteś człowiekiem. Bądź jak krzywy szparag

Paweł Bravo
Szparagi, jeśli dajemy je do brytfanki z oliwą, to chcemy je mieć równej długości i grubości, żeby doszły w tym samym momencie. Ale potrzeba nam rozsądnego…
// Dariusz Bednarek / Adobe Stock
Wersja audio

Miłość i jedzenie: czasami karmienie bliskich znaczy więcej niż słowa

Paweł Bravo
Jestem jak mama, która w pierwszym odruchu na kłopoty córki chce jej ugotować rosół. Fakt, że może to stanowić problem, mówi dużo o naszej tzw. kondycji.
Edin Džeko pociesza Bryana Cristante po przegranej Włoch w eliminacjach do finału Mistrzostw Świata 2026. Zenica, Bośnia i Hercegowina, 31 marca 2026 r. // Fot. Armin Durgut / AP Photo / East News

Włosi bez mundialu: futbol zawodzi, ale w kuchni wciąż są mistrzami

Paweł Bravo
Delegalizacji piłki powyżej poziomu szkolnej ligi domagam się od zawsze, ale kochana redakcja w trosce o moje bezpieczeństwo nie pozwala mi o tym publicznie…
Na krześle szef kuchni Rene Redzepi z pracownikami Restauracji Noma w Kopenhadze, 2009 r. // Fot, Lars Ronbog / imago sport / Forum

Noma i Gault & Millau. Od kiedy ręce szefa kuchni są zbyt brudne

Paweł Bravo
René Redzepi, wizjonerski kucharz z kopenhaskiej Nomy, prorok odpowiedzialnego podejścia do przyrody w kuchni, znowu przeprasza. Dlaczego?
Szafran // Fot. Adobe Stock

Nici z szafranu: jak konflikt na Bliskim Wschodzie wpłynie na naszą kuchnię

Paweł Bravo
Wszyscy są zatroskani ceną benzyny, a że szafran wystrzeli ponad kolejny sufit, bo Iran odpowiada za trzy czwarte światowej produkcji, tego już nikt nie…
Tradycyjne postne dania podczas Ramadanu // Fot. Fevziie / Adobe Stock

Dobry post: co można jeść, by było syto, smacznie i zgodnie z tradycją?

Paweł Bravo
Postne jedzenie w większości tradycji europejskich kształtowanych przez nauczanie Kościoła oddaje hołd skromności, ale poza tym pozostaje bardzo przyjemne.
Rzym, Włochy luty 2022 r. // Fot. Peter Eastland / Alamy / Be&W

Skąd tak naprawdę wzięła się we Włoszech carbonara

Paweł Bravo
To nie amerykańskim wpływom Rzym zawdzięcza swoją słynną potrawę. Indonezyjskie media donoszą, że na Zatybrzu jadano ją już w 1939 r.
Wspólne biesiadowanie w Helsinkach podczas święta Dnia Miasta. Finlandia, 12 czerwca 2018 r. // Fot. Aleksandra Suzi / Shutterstock

Szczęście zaczyna się przy stole. Co badania mówią o wspólnym jedzeniu

Paweł Bravo
Polska nie należy do najszczęśliwszych krajów świata – tak wynika z badań i rankingów. Finlandia znów wygrywa, choć jej klimat trudno uznać za przewagę.
// Fot. Ntoumas Antonios / Shutterstock
Wersja audio

Najedzcie się fety na zapas. Będzie towarem luksusowym

Paweł Bravo
Żyliśmy w fałszu, gapiąc się na to, jak tzw. ład światowy nie działa albo działa wybiórczo – to teza wystąpienia premiera Carneya w Davos. Zilustrujmy ją…
// Fot. AYO Production / Shutterstock

Począwszy od tej zimy, jadacie kiwi nie dla witamin, lecz...

Paweł Bravo
Wielcy eksporterzy kiwi dobre piętnaście lat zabiegali u wysokich progów unijnej agencji żywnościowej o szczególne uznanie. Dopięli swego.
Saliny w Stonie na półwyspie Pelješac w Chorwacji są jednymi z najstarszych nieprzerwanie działających salin w Europie. // Fot. Grgo Jelavic / PIXSELL / Alamy / Be&W
Wersja audio

Sól: czym pachnie morze, które nie uciekło do nieba

Bartek Kieżun
Gdyby nie sól, nie mogłyby zaistnieć cywilizacje i nie byłoby wielkich odkryć geograficznych. Była walutą i symbolem zaufania. Oto, co widać znad salin.

Mercosur czy Belzebub: import mięsa i mit obrony polskiej wsi

Paweł Bravo
Nad partią historycznie agrarną wisi wzruszający cień Witosa, przez co nie zauważamy, że „wieś”, o jaką dziś tam chodzi, to fermy na parędziesiąt tysięcy…

Pobierz i czytaj e-book z najlepszymi tekstami 2025 roku Tygodnika Powszechnego

Michał Sowiński
Przygotowaliśmy specjalny e-book z wyborem kilkunastu tekstów, po które czytelnicy sięgali najczęściej z działów Kultura, Nauka, Historia i Zmysły. Lektura, do…
// Fot. Prathankarnpap / Shutterstock

Woda białkowa: napój epoki, w której mamy się wzbogacać, być mocniejsi i spełnieni

Paweł Bravo
Nowy trend pakowania w siebie pierwiastków krzepy i tężyzny, jedzenie nakierowane na to, byśmy byli great again, brzmi jak piosenka śpiewana przez ducha…
// Fot. Gnublin / Adobe Stock

Gwiazdy architektury i gwiazdki Michelin – Frank Gehry, Bilbao i Książulo

Paweł Bravo
Fine dining to nadmiar słów i znaczeń. Niuanse, pianki, redukcje i kropelki? „W takich pierdołach czuć, za co płacimy” – powiada Książulo.
// Fot. rh2010 / Adobe Stock

Człowiek jest tym, czego nie je: o lękach, tabu i kulturze jedzenia

Paweł Bravo
Obrzydzenia jedzeniowe wiele mówią o naszej kulturze. W pokładach lęku lęgną się zawsze bujne uprzedzenia. Społeczne, religijne, polityczne.
// Fot. eightstock / Shutterstock

Nasycone kwasy tłuszczowe: samo straszenie nie wystarczy

Paweł Bravo
Kiedy się czegoś chce zakazać, to koniecznie trzeba zadbać o to, co zostawia się ludziom w zamian. Od samych zakazów serce nie będzie zdrowsze.
// Denis / Adobe Stock

Winne mity: czerwone do mięsa? No właśnie niekoniecznie. A do śledzia?

Paweł Bravo
I dlaczego to wino należy dobierać do potrawy, a nie odwrotnie?
Zbiór oliwek w Arezzo w Toskanii // Fot. Alberto Fornasari / Shutterstock

Nie bądź jak szef OpenAI: używaj właściwej oliwy. Zwłaszcza do pesto z orzechów włoskich

Paweł Bravo
Nie tylko Sam Altman ma z tym problem: używanie lepszej oliwy, niż jest wskazane w danej potrawie, obserwuję też w waszych kuchniach, moi drodzy i moje drogie…
Fot. Adobe Stock

Zróbmy coś pozytywnego. Przepis na tartę jesienną z brokułem

Paweł Bravo
Sprawdzasz, ile gwiazdek ma lokal, zanim tam pójdziesz? Tak się wzmogłem w złości na ten system ocen, że musiałem ją rozładować jakimś zdrowym, jesienno-…
Kościół św. Anny // GoVilnius
Wersja audio

Wilno do zjedzenia. Kulinarna podróż pod prąd

Bartek Kieżun
Zdrowa ryba płynie zawsze pod prąd. Przeczytałem to zdanie jako dziecko, ale jako dorosły nadal je pamiętam. I to właśnie z powodu tej buntowniczej sentencji…
// Fot. Andrey Iakhniuk / Adobe Stock

Za co płacisz w restauracji? Na pewno nie za makaron i rukolę

Paweł Bravo
Dlaczego obiad w knajpie kosztuje trzy razy więcej niż w domu? Restauracyjny paragon to nie suma produktów, lecz cena satysfakcji.
// Foodies Academy / Shutterstock

Co odkryłem w kwestii seniorów i młodzieży, czytając na nowo „Pana Tadeusza”. A zajrzałem tam tylko po grzyby

Paweł Bravo
Kiedy mowa o wyższości grzybów leśnych nad tacką marketowych pieczarek, muszą się pojawić konteksty wschodniej Europy.
Fot. denio109 / Adobe Stock

Jedzenie z dostawą: gdzie jest granica „potrzeby”, a gdzie zaczyna się kaprys lub absurdalna wygoda?

Paweł Bravo
Spotykamy się w tej samej kuchni, bo jednoczy nas przekonanie, że to dobra rzecz: samemu i samej zadbać o swoje wyżywienie.
Fot. Aleksakarina / Adobe Stock

Unikajcie niedzielnego brunchu, czyli Bourdain wiecznie żywy

Paweł Bravo
Opowieści Anthony’ego Bourdaina ociekają masłem, czosnkiem i testosteronem. Te dwa pierwsze składniki po 25 latach dalej są niezbędne, ale ostatni uważamy już…
Brokuł gałązkowy // Fot. Adobe Stock
Wersja audio

Dwanaście razy pepperoni może być groźne. Światowe kryzysy z perspektywy pizzerii

Paweł Bravo
Prawidłowość wychwycili w czasach zimnej wojny rosyjscy szpiedzy. Uważne monitorowanie ruchu w pizzeriach pozwalało im ustalić moment, kiedy Ameryka szykowała…
Patate e bisi, ziemniaki z groszkiem // Fot. Pawel Bravo

Neapol padł ofiarą własnej kulinarnej legendy. Odór frytury roznosi się po ulicach

Paweł Bravo
Jeśli w zaułku tuż obok siebie pięć lokali przyrząda cuoppo albo smażoną pizzę – powietrze gęstnieje.
// Fot. Christian Fischer / Adobe Stock

Dziwne pomysły. Dodalibyście kiełbasy do ogórkowej? A truskawek do risotta?

Paweł Bravo
Różnice w rozumieniu tego, co lokalne i „swoje”, między okolicą zurbanizowaną a wiejską oraz wedle podziałów statusowych są równie twarde jak w polityce.
Fettuccine alla papalina // Mychko / Adobe Stock

Nawrócenie Gwyneth Paltrow

Paweł Bravo
Ze zdumieniem odkryłem, że ta wspaniała aktorka zamieniła wielki teatr i epokowe kino na promowanie guseł w duchu późnego New Age’u. Dlaczego mnie to obchodzi?
Ogródek pizzerii Sorbillo. Neapol, wrzesień 2018 r. // Fot. Mario Laporta / Getty Images

Opowieści znad morza smaków. Bartek Kieżun oprowadza po kulinarnym świecie Morza Śródziemnego

Bartek Kieżun, Michał Kuźmiński
Zasady należy lekceważyć. Za cappuccino po jedenastej nikt nie będzie w nas rzucał kamieniami. A ananas na pizzy? Włosi sami się z tego śmieją.
Na targu targ Machane Yechuda w Jerozolimie // Fot. Dan Yeger / Alamy / Be&W
Wersja audio

Wszystkie chleby Jerozolimy i ich historie

Bartek Kieżun
W Jerozolimie wszystko coś znaczy. W jej chlebach szukałem więc opowieści o ludziach, którzy stworzyli to miasto.
Kadr z serialu „Lampart". Prod. Netflix, 2025 r. // Fot. Lucia Iuorio / materiały prasowe Netflix

Złóżmy hołd migdałom

Paweł Bravo
Powieść i serial pełne są opisów i zdjęć iście barokowego jedzenia, którego nie przyrządzimy, nie dysponując kuchnią pałacową. My złóżmy dziś hołd migdałom,…
Skumbria w tomacie / Fot. Paweł Bravo

Gdy Ameryka nas porzuca, my porzućmy dietę śródziemnomorską. Bo to amerykański wymysł

Paweł Bravo
Zaczniemy wreszcie jeść z umiarem po naszemu, bez czerpania wzorców z amerykańskiej fabryki snów? Zgodnie z własnymi tradycjami doprawionymi rozsądną dawką…
Fot. Agnieszka Cynarska-Taran

Książki kucharskie: czy naprawdę używamy ich podczas gotowania?

Dorota Malina
Tylżycki zamiast cheddara, łyżki zamiast łyżeczek i nogi na rozgrzanej patelni? Nie rzucajcie się testować wszystkich przepisów, które znajdziecie w książkach…
Fot. Paweł Bravo

Co kryje biała serweta? Pamiętacie może tę scenę z filmu „Bulion i inne namiętności”

Paweł Bravo
Zwyczaj ten ma wymiar praktyczny – żeby nie uronić aromatu, nie opryskać towarzyszy – oraz, tak słyszałem, moralny: trznadlożercy chcą ukryć przed ludźmi, a…
Fot. Nulekkk / Stock Adobe

Owoce morza wypierają z wigilijnych akwenów karpia i śledzia

Paweł Bravo
Co roku w Wigilię budujemy w naszych domach tymczasowe katedry, filarami z potraw podpieramy sklepienie gestów i rytuałów. Zapytani co, jak i dlaczego,…
Anya von Bremzen, Kuchnia narodowa

Efekt pizzy: historyczno-kulturowe śledztwo od Paryża po Tokio

Michał Kuźmiński
Anya von Bremzen napisała książkę wytrawnie erudycyjną, smakowicie efekciarską, a momentami rozkosznie bezczelną.
Tłocznia oliwy // Fot. grafvision / Alamy / Be&W

Gorzki dar bogini: właśnie teraz przypada czas tłoczenia oliwy

Bartek Kieżun
Kulinarne marzenia bywają różne. Jedni chcą, by kolację ugotował im Massimo Bottura, inni pragną nauczyć się piec chleb. Moje było prostsze: pojawić się w gaju…

Kuchnia cosplay. Książki kucharskie z działu „Fantasy”

Michał Kuźmiński
Gotowanie staje się kostiumową zabawą. Bo przecież jest ono też magią, przemianą, fantazją, a bywa i walką.
Fot. mari00sh / stock.adobe.com

Są na świecie całkiem zdrowe rzeczy, od których się puchnie. Ale tylko chwilowo

Paweł Bravo
W Ameryce triumfalnie ogłaszają początek końca epidemii otyłości. Korelacja czasowa z powszechnym stosowaniem ozempicu jest oczywista. Czy naprawdę jest się z…
Puszka z potrawą "Spaghetti carbonara' // Materiały prasowe Heinz

W sporze o to, czy carbonara powinna być z pancettą czy z guanciale, nie mam zdania. Uciekam w wersję wegetariańską

Paweł Bravo
Puszka od Heinza jest piękna, chcę ją u siebie w kuchni. Ale nie żeby otworzyć. Inni już to zrobili za mnie, efekt nie był dla nikogo zaskakujący.
Fot. Adobe Stock

Już nie „niejadek”, lecz ARFID. Spodziewam się, że ten skrót zrobi karierę na miarę ADHD

Paweł Bravo
Badania genetycznego podłoża lubienia określonych smaków mają ogromny potencjał biznesowy.
Fot. Diana Taliun / Adobe Stock

Jakże to tak, bal Netfliksa w muzeum? Ścianką dla celebrytów zasłonili Siemiradzkiego! Nareszcie!

Paweł Bravo
Nawet jeśli muzeum to świątynia sztuki, to co się robiło w świątyniach Grecji, podwalinach naszej kultury? Zarzynać, sprawiać, opiekać, zjadać – to przecież…
Gulasz wołowy z warzywami // Fot. Anna Shepulova / stock.adobe.com

Hodowla krów przyczynia się do zmiany klimatu, ale wołowina ma ogromną zaletę – mniej szlachetne części dają więcej radości niż te kosztowne

Paweł Bravo
Odbijający się półtora miliardowi krów metan jest poważnym czynnikiem zmiany klimatu. A gdyby znaleźć sposób na to, żeby krowy emitowały go mniej?
Sortownia pomidorów na targu w Dhunat Upazila w Bangladeszu. // Fot. Abdul Momin / East News

Warzywo, które zmieniło kuchnie świata. Najlepszych pomidorów wcale nie uprawiają Włosi

Bartek Kieżun
Nie da się bez niego żyć, przyznacie. Szczególnie teraz, w sezonie, raduje na śniadanie, obiad i kolację. I każdy z nas ma swoje sekretne źródło, z którego…
Benoît Magimel i Juliette Binoche w filmie "Bulion i inne namiętności", reż. Trần Anh Hùng, 2023 r. // Materiały prasowe Gutek Film

„Bulion i inne namiętności”: po tym filmie nie zjesz już zupki z proszku

Anita Piotrowska
Ta kostiumowa historia miłosna w reżyserii Trana Anh Hunga jest ucztą dla zmysłów. I to dla wielu naraz. Gotowanie na dużym ekranie rzadko bywa aż tak…
Fot. Nadia-nb / stock.adobe.com

Siena: męskie sausage party w imię lipnej ciągłości historycznej. Ale dla kiełbasek chciałbym tam wrócić

Paweł Bravo
A może crostini neri? W Sienie tradycja nakazuje użyć cielęcej śledziony, ale my zróbmy łatwiejszą, równie popularną, z kurzymi wątróbkami.
Fot. Stockcreations / Shutterstock

Musztarda do croque monsieur? Przecież robimy to całe życie, ze wszystkimi przepisami

Paweł Bravo
Podmieniamy lub odejmujemy składnik i dodajemy w zamian podobny, a potem śmielej – z innej zupełnie półki. Innym razem zmieniamy technikę, zamiast smażyć,…