Bałtyk: najważniejsze informacje

100 lat miasta z morza i marzeń. O czym śni dziś Gdynia? [Podkast Tygodnika Powszechnego]

Michał Sowiński, Agata Abramowicz, Kacper Kowalski
Sto lat temu zaczęła się historia miasta, które miało być symbolem odwagi i nowoczesności. Dziś wracamy do tej opowieści – by zobaczyć, jak zmieniała się…
Ulica 10 lutego, modernistyczny budynek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdyni, oddany do użytku w 1936 r. // Narodowe Archiwum Cyfrowe

Była oknem na świat II RP. Jak sto lat temu rodziła się Gdynia: miasto i port

Jan Szkudliński
10 lutego 1926 roku Gdynia otrzymała prawa miejskie. Wkrótce miała stać się głównym portem odrodzonej Rzeczypospolitej. Jak doszło do tego legendarnego dziś…
Polscy kibice podczas meczu meczu Polska - Islandia w piłce ręcznej. Kristianstad, Szwecja, 18 stycznia 2026 r. // IPA Sport / ABACA / East News

Polski zwrot na Północ. Społeczeństwo oraz kultura wyprzedziły dyplomację i inwestycje

Piotr Oleksy, Damian Szacawa
Analizując relacje Polski z państwami nordyckimi, zapominamy często o więziach społecznych tworzonych przez liczną emigrację. W Norwegii, Szwecji, Danii i…
Rok 2024 przyniósł rekordowe wyniki dochodowe trzech głównych portów transportowych: Gdyni, Gdańska i kompleksu Szczecin-Świnoujście. N/z Statek Zhen Hua z gigantycznymi suwnicami na pokładzie do obsługi kontenerów wpływa do terminal Baltic Hub w Porcie Gdańskim. // Fot. Marek Ladzinski / Forum

Polska odsuwa się od Europy Środkowej i kieruje na Północ. To dla nas szansa

Piotr Oleksy, Damian Szacawa
Polska dołącza do grupy ośmiu krajów nordyckich i bałtyckich. Jakie są tego przyczyny? I jakie ma to uzasadnienie militarne i gospodarcze?
A26 Blekinge // www.saab.com

Uwolniliśmy „Orkę”. Polska marynarka wojenna zyska trzy okręty podwodne

Marek Rabij
Pierwszy raz od 40 lat Polska zamówiła okręty podwodne. Mowa o trzech jednostkach A26 Blekinge. Szkolenia ruszą już w 2025 r., dzięki jednostce „pomostowej”,…
Theresa Weber, „The great camouflage; The plant, free, silent, proud, 2025” // Fot. Alina Żemojdzin / Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej

Nadmorskie galerie stają się ważnym punktem na mapie polskiej sztuki

Anna Pajęcka
Nad Bałtyk przyjeżdżają dziś twórcy z różnych stron świata. Tematy ich prac rozciągają się od portów po głębiny, od międzyludzkich relacji po infrastrukturę…

„Heweliusz”: ta katastrofa udała się polskiemu kinu

Anita Piotrowska
Serial „Heweliusz” to imponująca produkcja, która nie idzie utartymi ścieżkami filmowego heroizmu.
Zakwit sinic na powierzchni Morza Bałtyckiego wokół Gotlandii. Te fotosyntezujące bakterie uwielbiają wody nawożone azotem i fosforem. Zakwity wpływają na cały ekosystem, m.in. poprzez zwiększanie ilości materii organicznej, której rozkład wiąże się z redukcją dostępności tlenu na większych głębokościach. Zdjęcie satelity Landsat-8, sierpień 2020 r. // NASA

Problemy Bałtyku. Temperatury, nawozy i dwutlenek węgla zaszkodzą nie tylko rybom

Martyna Słowik, Jacek Piskozub
Jedynym skutecznym rozwiązaniem na problemy Morza Bałtyckiego – i innych akwenów – może być neutralność węglowa, czyli to, że wyzerujemy antropogeniczne emisje…
Muchołówka białoszyja // Fot. Erni / Adobe Stock

Szwedzka wyspa nam pomaga. Polscy naukowcy badają ptaki na Gotlandii

Adam Robiński, Szymon Drobniak
Szymon Drobniak, ornitolog: Ptaki muszą przekraczać morze z precyzją. Gotlandia to miejsce, w którym niemal na pewno się zatrzymają, żeby odpocząć. Dzięki temu…
Przed wędzarnią „U Mieci", Łeba. Film dokumentalny „Bałtyk”, reż. Iga Lis // materiały dystrybutora So FILMS

Nadmorski folklor, królowa z Łeby i wędzone makrele. Iga Lis opowiada o filmie dokumentalnym „Bałtyk”

Ewelina Burda, Iga Lis
Iga Lis, reżyserka: Bardzo chciałam nakręcić dokument o Bałtyku. Kiedy zobaczyłam kolejkę do blaszanej budki, gdzie wędzone ryby sprzedawała dynamiczna kobieta…
Kiedyś to była ryba. Sezon letni w porcie w Ustce 2010 r. // Fot. Hubert Bierndgarski / REPORTER

Na Bałtyku rozstrzyga się los polskich rybaków. Czy rozwój elektrowni wiatrowych sprzyja załogom kutrów?

Agnieszka Kamińska
Nie ma ryb, nie ma rybaków – słychać w polskich portach, gdy kolejne kutry idą do kasacji. Era dorsza w Bałtyku minęła, czas na wiatraki. Dla pracujących na…
Wielka muszla koncertowa, pod którą gromadzili się uczestnicy festiwalu, powstała w latach 60. XX w., gdy władze sowieckie próbowały zawłaszczyć estońską kulturę śpiewu. Tallin, lipiec 2025 r. // Fot. Isabelle de Pommereau

W Estonii muzyka to tożsamość. Relacja z Laulupidu, największego festiwalu chórów w Europie

Isabelle de Pommereau
Kiedyś śpiew pomógł Estończykom wyrwać się spod sowieckiej okupacji. Dziś, śpiewając, przygotowują się na to, co może przynieść przyszłość. Laulupidu – wielki…
All Inclusive Film Festival w Jastarni // materiały prasowe

Ostatnie kino na Półwyspie Helskim zaprasza na letni festiwal

Anita Piotrowska
All Inclusive Film Festival w Jastarni to przedsięwzięcie rodzinne prowadzone przez trzy pokolenia kobiet: babcię, mamę i wnuczkę.
Pożar hali targowej przy ulicy Marywilskiej w Warszawie. 12 maja 2024 r. // fot. Paweł Wodzyński / East News

Jak działa rosyjska dywersja w Europie: „Strategia dzięcioła”

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Agenci jednorazowego użytku, podpalenia, cyberataki: plejada narzędzi, którymi Rosja prowadzi działania dywersyjne przeciw krajom Europy, jest bogata.…
Fińska straż graniczna eskortuje tankowiec należący do rosyjskiej floty cieni. 3 marca 2025 r. // Fot. AFP / East News

Polska ma na Bałtyku strategiczne interesy. I marynarkę wojenną, która ich nie upilnuje

Marek Rabij
Rosyjska flota cieni stoi zapewne za serią podejrzanych awarii podmorskiej infrastruktury energetycznej i telekomunikacyjnej na Bałtyku.
Patryk Zalaszewski, LUNETA Z RYBIEJ GŁOWY, Czarne 2024 r. // materiały prasowe

W morzu opowieści Patryka Zalaszewskiego

Magdalena Kicińska
Czytając opowiadania z tomu „Luneta z rybiej głowy” zanurzamy się w świat na obrzeżach mitu. Dobre rozwiązania i szczęśliwe zakończenia są tutaj wciąż możliwe.
Zofia Chabiera i Marcin Sztabiński, w filmie „To nie mój film”, reż. Maria Zbąska // Fot. Materiały prasowe

Czy brak ciepłej wody w kranie może uratować związek? Ten film daje zaskakującą odpowiedź

Anita Piotrowska
Film Marii Zbąskiej „To nie mój film” z dystansem i humorem opowiada o parze milenialsów, którzy uciekają od podstawowych wygód, by sprawdzić, co ich naprawdę…
Tankowiec Eagle S zakotwiczony w pobliżu portu Kilpilahti podejrzany jest o zakłócenie połączenia elektrycznego Finlandia-Estonia 25 grudnia 2024. Zatoka Fińska, 7 stycznia 2025 r. // Fot. Antti Aimo-Koivisto / Imago / East News

Efekt rosyjskiej dywersji na Bałtyku. Polska przypomniała sobie, że leży nad morzem

Piotr Oleksy
Straż Bałtycka: tak będzie nazywać się nowa operacja NATO. To odpowiedź na działania sabotażowe Rosji, które uderzają w zachodnią infrastrukturę krytyczną. Za…
Infografika: Murat Usubali / Anadolu / EAST NEWS // Studio TP

Zerwane kable na dnie Bałtyku. Czy to próba generalna Kremla przed działaniem na większą skalę?

Wojciech Brzeziński, Agata Kaźmierska
Dwa internetowe kable łączące europejskie kraje zostały zerwane. Politycy mówią jasno: to sabotaż. Finlandia nie wyklucza, że taki akt mógłby się stać podstawą…
Wrak okrętu wojennego (zdjęcie ilustracyjne) / fot. AA / ABACA / Abaca / East News

Jak oczyścić nasze morze? W Bałtyku czai się bomba ekologiczna [Miłego antropocenu! #12]

Wojciech Brzeziński, Jacek Bełdowski
Bałtyk był podczas Drugiej Wojny Światowej miejscem zaciekłych walk, a ich pozostałości do dziś leżą na morskim dnie. Konwencjonalna amunicja i broń chemiczna…
Plaża w okolicy miejsowości Løkken na Jutlandii. // Fot. Robert Harding / Alamy / B&EW

Dorthe Nors, pisarka: Bałtyk jest ostry, twardy. A Morze Północne to wszechobecny wędrujący piasek, jest uspokajające

Adam Robiński, Dorthe Nors
Są ludzie, dla których widok rozległego horyzontu i nieba bywa nie do zniesienia. Ja nie potrafię bez nich żyć.
Latarnia morska Warnemünd, okolice Rostocku, Niemcy. // Hechtenberg / BE&W

Bałtyk: wędrówka przez krainę niesamowitości

Michał Sowiński, Paul Scraton
Paul Scraton, reporter: Bałtyk ma w sobie coś niepokojącego. Właściwie nie występują tu przypływy ani odpływy, pachnie też inaczej, bo jest mało zasolony. To…
/ MICHAŁ ŁEPECKI DLA NARODOWEGO CENTRUM NAUKI

Już nie ma dzikich plaż

Jan Marcin Węsławski, Joanna Wiśniowska
JAN MARCIN WĘSŁAWSKI, biolog: Dosypujemy piasek, stawiamy kamienne rafy, za wszelką cenę bronimy klifów. Ale prawie nikt nie myśli o tym, co stanie się za pół…
Dorota Masłowska / fot. Grażyna Makara /

Mała śmierć. Felieton Doroty Masłowskiej

Dorota Masłowska
Rozkoszny orgiastyczny vibe nadmorskich wakacji udzielił się nam szybko. Ani się nie obejrzysz, a już zagryzasz gluten cukrem, tłuszcze trans – fantą, bitą…
Przygotowania do spotkania ambasadora USA z załogą amerykańskiego niszczyciela USS „Gravely” cumującego w Gdynii. 7 czerwca 2022 r. / KAROLINA MISZTAL / REPORTER

Silna Polska nad Bałtykiem

Marek Rabij
To marzenie od wieków towarzyszy naszej myśli politycznej, ale nigdy nie nabrało realnego kształtu. Teraz historia przyspiesza. Czy znów przegapimy szansę?
Pieter Snayers (1592-1667), Bitwa pod Kircholmem, 1605 r. / CHÂTEAU DE SASSENAGE / MATERIAŁY PRASOWE

Przez bałtyckie płytkie morze

HERMAN LINDQVIST, Michał Sowiński
HERMAN LINDQVIST, szwedzki historyk: Brak wojen umożliwia rozwój przemysłu i handlu. To jeden ze szczęśliwych losów, które my Szwedzi wygraliśmy w XX wieku na…
Hel, lipiec 2020 r. / PIOTR ZAJĄC / REPORTER

Początek Polski

Michał Sowiński
To trwa już od jesieni. Wraz z pierwszymi sztormami nad Bałtykiem rozbudowuje się niż melancholii. Czuć go w szumie powykręcanych sosen, sinym kolorze morza,…
Badanie przyczyn zatonięcia promu „Estonia”, Morze Bałtyckie, sierpień 2000 r. / SIPA / EAST NEWS

„Estonia”: nowe pytania

Marcin Żyła
Zatonęła w niecałą godzinę we wrześniu 1994 r., w środku nocnego sztormu na Bałtyku, w drodze z Tallina do Sztokholmu.
Wrak holenderskiej fluity oparł się procesom gnilnym. Największe uszkodzenia spowodowały na nim sieci rybackie. / JOUNI POLKKO / BADEWANNE OY / MAT. PRASOWE

Jak się dobrze zachować

Wojciech Brzeziński
Pod wodami Bałtyku odkryto właśnie czterystuletni drewniany statek w idealnym stanie – pamiątkę po pierwszej epoce globalizacji.
/ PIOTR PAZIŃSKI

Wiatr w lewym uchu

Piotr Paziński, Michał Sowiński
Piotr Paziński, pisarz: Wyniszczający konflikt między cywilizacją a przyrodą, w którym raz jedna, raz druga strona wygrywa, jest nad Bałtykiem szczególnie…
Wydmy na Mierzei Kurońskiej / GRAŻYNA MAKARA

Metafizyka piasku

Michał Olszewski
Nawet w środku lata zieleń jest tu delikatna, wieje chłodnawy wiatr, przelewa się woda. Wszystko, co znamy z lektury Miłosza, staje się bliskie jak na…
Mierzeja Wiślana, czerwiec 2016 r. / ŁUKASZ DEJNAROWICZ / FORUM

Co w morzu piszczy

Adam Robiński
Stan zdrowia Bałtyku zależy w dużej mierze od mieszkańców jego zlewni. Połowa z nich to Polacy.
Fot. Pixabay.com /

Kto zabija foki

Adam Robiński
Pierwsze dwie znaleziono pod koniec maja na plaży w Gdyni. Obie miały przywiązane do szyi cegły. Dwóm kolejnym ktoś rozpruł brzuchy, a piątej roztrzaskał…
Foka szara, Stilo, wybrzeże Bałtyku, wakacje 2016 r. / MACIEJ ŁUCZNIEWSKI / REPORTER

Plaża dla naturalistów

Adam Robiński
Jak wytłumaczyć komuś, kto przyjechał nad Bałtyk na wakacje, że musi zwinąć ręcznik, bo obok na brzeg wyszła foka?

A to Mielno właśnie

Jan Klata
Nie zna życia, kto nie był w lecie w Mielnie.
Prof. Krzysztof E. Skóra, kierownik Stacji Morskiej Instytutu Oceanografii Uniwersytetu Gdańskiego w Helu. / / Fot. Hubert Bierngarski/KFP

Odszedł obrońca bałtyckiej przyrody

Adam Robiński
W nocy z 12 na 13 lutego zmarł prof. Krzysztof E. Skóra, wybitny oceanograf i ekolog. Miał 65 lat.

Blisko tragedii nad Bałtykiem

ŻyM
Samolot pasażerski linii SAS musiał kilka razy zmieniać kurs, by uniknąć zderzenia z rosyjską maszyną wojskową.

Gra nerwów na Bałtyku

WP
Dwa razy w ciągu jednego dnia – w niedzielę 7 grudnia – podrywały się myśliwce NATO, stacjonujące w krajach bałtyckich, by przechwycić rosyjskie samoloty,…