Autor: Piotr Paziński

Materiały autora

Wracamy na Księżyc – ale po co?

Michał Sowiński, Piotr Paziński
Po pół wieku wracamy na Księżyc. To nie tylko projekt technologiczny, ale próba odpowiedzi na pytanie, kim dziś jesteśmy jako ludzie — i czy wciąż chcemy…
Kadr z filmu "Wielki Gatsby", reż. Baz Luhrmann, USA 2013 r. // Materiały prasowe Netflix

Kim jest Wielki Gatsby. Nowe tłumaczenie klasycznej powieści

Piotr Paziński
W Ameryce nuworyszowi wolno mniej. Wobec prawdziwie wielkich tego świata milioner z awansu nigdy nie przestanie być petentem.
Ilustracja z pierwszego polskiego zbioru opowiadań fantastyczno-naukowych „Poslanie z Piątej Planety", Nasza Księgarnia, 1964 r. // Daniel Mróz / (C) Łucja Mróz-Raynoch, 1996

W duchu Młodego Technika. Lem i Mróz zmajstrowali świat z prążków i blachy

Piotr Paziński
Daniel Mróz nazywał fantastykę naukową „kosmicznymi pierdołami”. Wyjątek zrobił dla Stanisława Lema. Jego wizje naprawdę go zauroczyły. Albo ich podobieństwo…
Marek Bieńczyk. Warszawa, .2018 r. // Fot. Maciej Zienkiewicz / Forum

Marek Bieńczyk napisał książkę o micie Grochowa

Piotr Paziński
Oto Prorok z Grochowa, który porównuje się do Chrystusa i Mojżesza. Obiecuje wyprowadzić swój lud z dzielnicy – ale nie za Wisłę, lecz do najgłębszych piwnic,…
Piot Sommer. Sulejówek, 20 sierpnia 2023 r. // Fot. Maciek Jaźwiecki / Agencja Wyborcza.pl

„Środki do pielęgnacji chmur” Piotra Sommera: wielka proza jest z Otwocka

Piotr Paziński
Piotr Sommer bardzo swoją podmiejskość pielęgnuje. Specyficzny stan skupienia: czasu, materii i języka. A także autonomię intelektualną i artystyczną wobec…
Ilustracje Rity Kaczmarskiej pochodzą z książki Stefana Grabińskiego "Demon ruchu", Wydawnictwo Dwie Siostry, 2024 r. // materiały prasowe wydawnictwa

Czytał Poego, zgłębiał traktaty demonologiczne, studiował psychoanalizę i logikę. Kim był Stefan Grabiński, twórca opowieści niesamowitych

Piotr Paziński
Groza rodzi się w głowie? Może tak być, ale naprawdę nie czujecie, jak napiera na was z zewnątrz?
Winfried George Maximilian Sebald (1944-2001). Paryż, 8 września 1999 r. // Fot. Ulf Andersen / Getty Images

W.G. Sebald: pisarz z nieuchwytną biografią

Piotr Paziński
W.G. Sebald nie tylko utożsamiał się z innymi ludźmi, ale niejako wchłaniał ich los. Ile było w tym autentycznego współczucia, ile narcyzmu – trudno przesądzać.
Thomas Bernhard. Wiedeń, ok. 1976 r. // Fot. Imagno / Getty Images

Thomas Bernhard zakłada pelerynę: opowiadania kultowego prozaika ukazały się po polsku

Piotr Paziński
Opętańczy śmiech Thomasa Bernharda zawsze towarzyszył mi podczas lektury jego książek. Jego proza działa na mnie jak antydepresant. Śmiałem i śmieję się, jak…
Leo Lipski, zdjęcie niedatowane / ARCHIWUM EMIGRACJI BIBLIOTEKI UNIWERSYTECKIEJ W TORUNIU

Nim wejdą zwierzęta. Paziński o Leo Lipskim

Piotr Paziński
Leo Lipski, uwięziony w chorym ciele, drążył je i rozdłubywał, oddawał w języku najintensywniejsze doznania.
„Księga robotów”, 1961 r. Daniel Mróz /

Bajki dla Bladawca

Piotr Paziński
Powiedzmy sobie szczerze: roboty miewają swoje problemy, ale bez trudu obywają się bez człowieka.
/ PIOTR PAZIŃSKI

Wiatr w lewym uchu

Piotr Paziński, Michał Sowiński
Piotr Paziński, pisarz: Wyniszczający konflikt między cywilizacją a przyrodą, w którym raz jedna, raz druga strona wygrywa, jest nad Bałtykiem szczególnie…
/ ANDRZEJ WIETESZKA

Ślad śladu

Piotr Paziński
Marzec przetrwał i ma się dobrze. Nawet jeśli prawdą jest, że u jego źródeł legły spory wśród elity władzy, trafił na podatny grunt, został przyjęty i…

Ucieczka

Piotr Paziński
Nie akcja, nie opisy życia w Auschwitz, nie metaforyczny potencjał opowiadanej historii, lecz retrospektywne wątki poboczne są prawdziwym skarbem powieści Kiša.
Orkiestra klezmerska na weselu, Ukraina, ok. 1925 r. / Fot. Menakhem Kipnis.h / DE.WIKIPEDIA.ORG

Trochę inny Roth

Piotr Paziński
Sentymentalny piewca chwały Franciszka Józefa – przeczytany z uwagą i bez stereotypów – odzyskuje dziś pazur wszechstronnego, zaangażowanego społecznie…
Odsłonięcie pomnika cesarzowej Elżbiety, Graz, Austria, 1901 r. / Fot. Ullstein Bild Via / GETTY IMAGES

Laboratorium przyszłości

Piotr Paziński
Austro-Węgry stały się dla zachodniego świata laboratorium wzrostu, rozkwitu i rozłożonego na raty upadku XIX stulecia. Do tego służy wyobraźnia.
Demonstracja Komitetu Obrony Demokracji i kontrdemonstracja. Brzeszcze, 23 stycznia 2015 r. / Fot. Mateusz Skwarczek / AGENCJA GAZETA

Parszywy milion

Piotr Paziński
W języku prawicy uderza nie tyle sama pogarda dla przeciwnika, ile anachroniczność wizji i językowe skamieliny, które uruchamiają stereotypowe skojarzenia z…

Żongler

Piotr Paziński
Nowa książka Joyce’a? Kto lubi językowe eksperymenty, neologizmy, kalambury i pastisze, powinien nastawić się na dobrą zabawę.
/ Fot. Rafał Siderski / DZIENNIK / FORUM

Archeolog wyobraźni

Piotr Paziński
Gondowicz zajmuje się pisarzami, których wchłonęła przepaścista historia. Wyrywa ich z jej gardzieli, by – w procesie czytania i pisania – udzielić im własnego…

Mniejszość i większość

Piotr Paziński
Niemieccy Żydzi odnieśli sukces, potem spotkała ich katastrofa.

Stan zawieszenia

Piotr Paziński
O ówczesnej Polsce widzianej oczami jej własnych obywateli Marcin Zaremba opowiada w „Wielkiej trwodze”. Nie jest to lektura pokrzepiająca.
Okładka "KwT" 3-4/2012: Żydzi, Polacy, ideologie / w tym wydaniu winietę napisał: Piotr Paziński. Okładka: Włodzimierz Wawrzynkiewicz / PAP / Zalley

Role polskich Żydów

Grzegorz Jankowicz, Piotr Paziński
Nie chodzi o to, że istnieje jedna narracja, która ustawia Żydów w pozycji grupy szkalowanej, gnębionej przez Polaków. Chodzi o to, że funkcjonuje zbyt wiele…

Odyseusz w zamkowych komnatach

Piotr Paziński
Między Kafką a Joyce’em istnieje ukryte powinowactwo: pospołu opisują horyzont naszego czasu, naszych doświadczeń i naszego siłowania się z transcendencją.