Finlandia: najważniejsze informacje

Kari Korhonen // materiały prasowe

Rysownik Kaczora Donalda: Nauczyłem się czytać dzięki komiksom

Patrycja Bukalska, Kari Korhonen
W Finlandii rodzice i dziadkowie prenumerują komiks dla swoich dzieci, często jeszcze przed ich narodzinami. I sami go czytają.
Mali Finowie dostali właśnie swoją pierwszą prenumeratę komiksu z Kaczorem Donaldem // Fot. Samuli Pulkkinen / Sanoma

W Finlandii Kaczor Donald uczy czytania kolejne pokolenia dzieci

Patrycja Bukalska
Finowie utożsamiają się bardziej z Kaczorem Donaldem niż z Myszką Miki. Dlaczego? Ponieważ żółtodziób ma pecha i nieustannie kłóci się z sąsiadem.
Wspólne biesiadowanie w Helsinkach podczas święta Dnia Miasta. Finlandia, 12 czerwca 2018 r. // Fot. Aleksandra Suzi / Shutterstock

Szczęście zaczyna się przy stole. Co badania mówią o wspólnym jedzeniu

Paweł Bravo
Polska nie należy do najszczęśliwszych krajów świata – tak wynika z badań i rankingów. Finlandia znów wygrywa, choć jej klimat trudno uznać za przewagę.
Rok 2024 przyniósł rekordowe wyniki dochodowe trzech głównych portów transportowych: Gdyni, Gdańska i kompleksu Szczecin-Świnoujście. N/z Statek Zhen Hua z gigantycznymi suwnicami na pokładzie do obsługi kontenerów wpływa do terminal Baltic Hub w Porcie Gdańskim. // Fot. Marek Ladzinski / Forum

Polska odsuwa się od Europy Środkowej i kieruje na Północ. To dla nas szansa

Piotr Oleksy, Damian Szacawa
Polska dołącza do grupy ośmiu krajów nordyckich i bałtyckich. Jakie są tego przyczyny? I jakie ma to uzasadnienie militarne i gospodarcze?
Wersja audio

Żydzi u boku Wehrmachtu. Fiński paradoks II wojny światowej

Aleksander R. Michalak
Żydzi walczący ramię w ramię z Niemcami, odznaczani niemieckimi medalami? Owszem, taka sytuacja miała miejsce: broniąc swojego kraju przed sowiecką agresją,…
Przy ulicy Simonkatu w centrum Helsinek, w tle widoczny dworzec kolejowy // Fot. Lilyana Vinogradova / Alamy / Be&W
Wersja audio

Cud w Helsinkach. Stolica Finlandii to komunikacyjnie najbezpieczniejsze miasto Europy

Patrycja Bukalska
W okresie dwunastu miesięcy, od lipca 2024 roku do lipca 2025 roku, w Helsinkach nie zginął tam ani jeden pieszy, rowerzysta czy kierowca. Jak Finowie…
Fińska żołnierka, szeregowa Mette Majava, nad jeziorem Heinujarvi w środkowej Finlandii. Finowie szkolili tam żołnierzy z innych krajów NATO w logistyce w warunkach arktycznych. Listopad 2024 r. // Fot. Leon Neal / Getty Images
Wersja audio

Finowie gotują się do wojny. W planie obrony totalnej swoje miejsce ma każdy żołnierz i cywil

Patrycja Bukalska
W razie rosyjskiego ataku Finlandia może zmobilizować milion żołnierzy – przeszkolenie wojskowe ma co szósty jej obywatel. Na sondażowe pytanie, czy jeśli kraj…
Fińska straż graniczna eskortuje tankowiec należący do rosyjskiej floty cieni. 3 marca 2025 r. // Fot. AFP / East News

Polska ma na Bałtyku strategiczne interesy. I marynarkę wojenną, która ich nie upilnuje

Marek Rabij
Rosyjska flota cieni stoi zapewne za serią podejrzanych awarii podmorskiej infrastruktury energetycznej i telekomunikacyjnej na Bałtyku.
Sauna w Ruka, Finlandia // Fot. Thomas Linkel / Laif / Forum

Polska 2024 wśród najszczęśliwszych krajów świata. Tylko czy szczęście da się zmierzyć?

Łukasz Lamża
Wyobraź sobie drabinę, której szczeble ponumerowano od 0 na dole do 10 na górze. Najwyższy reprezentuje najlepsze możliwe życie dla ciebie, a najniższy –…
Fińska Straż Graniczna eskortuje migrantów przybywających na międzynarodowe przejście graniczne Raja-Jooseppi w Inari. Północna Finlandia, 25 listopada 2023 r. // Fot. Emmi Korhonen / East News

W Strasburgu i w Helsinkach: Europa zaostrza prawo azylowe

Wojciech Pięciak
Jak daleko mogą posunąć się państwa demokratyczne, by chronić się przed nielegalną migracją, jej niepożądanymi skutkami oraz przed użyciem jej jako oręża…
Sofi Oksanen / Fot. Ulf Andersen / Be&W

Sofi Oksanen, fińska pisarka: Mamy teraz ten sam problem co Polska. Rosja instrumentalizuje imigrację, wykorzystuje tych biednych ludzi, wypychając ich ku naszej granicy

Patrycja Bukalska, Sofi Oksanen
Ostatniej jesieni byłam we Francji i w Niemczech i zdziwiłam się, że tam te informacje, co się dzieje na naszej granicy, nie wzbudzały zainteresowania. Nawet…
Skonfiskowane rowery na granicy rosyjsko-fińskiej w Nuijamaa. Finlandia, 15 listopada 2023 r. / VESA MOILANEN / AFP / EAST NEWS

Finlandia zamyka granicę z Rosją

Wojciech Pięciak
Władze na Kremlu ponownie uruchomiły arktyczny szlak migracyjny, prowadzący przez Rosję do Finlandii. Fińscy politycy i media komentują, że to „kara” za…

Po porażce Sanny Marin Finlandia skręca w prawo

Marcin Żyła
20,8 / 20,1 / 19,9 – w przedziale zaledwie procenta zmieściły się wyniki trzech fińskich ugrupowań, które 2 kwietnia walczyły o mandaty w wyborach do…
Biblioteka Centralna w Helsinkach, wybudowana z okazji 100. rocznicy odzyskania niepodległości przez Finlandię. 28 października 2022 r. / SERGEI GAPON / ANADOLU / EAST NEWS

Jak Finowie wyszli z lasów

Wojciech Woźniak
W Finlandii trwa złota epoka, która zaczęła się w ostatnich dekadach wieku XX. Szukając jej przyczyn, trzeba sięgnąć do przeszłości, także tej dalszej.
Fiński żołnierz w pobliżu Kemijärvi, Laponia, 11 lutego 1940 r. / / FINNISH WARTIME PHOTOGRAPH ARCHIVE

Jak Finowie z Moskwą wygrali

Marta Panas-Goworska, Andrzej Goworski
Wojna zimowa – tak nazwano owe sto cztery dni na przełomie 1939 i 1940 roku, gdy Finlandia walczyła z Armią Czerwoną. Dziś pamięć o niej powróciła.

Więcej szpiegów na Północy

Marcin Żyła
Sanna Marin, premierka Finlandii, podczas konferencji prasowej 19 sierpnia 2022 r. / / RONI REKOMAA / LEHTIKUVA OY / EAST NEWS

Sanna Marin tańcząca z lękami. Dlaczego oburza nas imprezująca premierka?

Tomasz Stawiszyński
TOMASZ STAWISZYŃSKI: Trudno o bardziej wyrazisty symbol równouprawnienia niż młoda, świetnie wykształcona kobieta na najwyższym stanowisku, która po godzinach…
Finlandia oficjalnie potwierdza chęć przystąpienia do NATO / Fot. Heikki Saukkomaa/Lehtikuva Oy/East News /

Finowie i Szwedzi ekspresem do NATO

Wojciech Pięciak
To będzie najszybsze w historii Sojuszu przyjęcie nowych członków.
Patrol regimentu Gotland w okolicach portu i lotniska na Gotlandii.Szwecja, 16 stycznia 2022 r. / KARL MELANDER / TT NEWSAGENCY / FORUM

Na północnej flance. Finowie i Szwedzi za wejściem do NATO

Patrycja Bukalska
Im brutalniej Rosja postępuje na Ukrainie, tym bardziej w Finach i Szwedach narasta przekonanie, że ich kraje powinny wejść do NATO. Groźby Moskwy już nie…
Spotkanie ministrów spraw zagranicznych państw NATO. Ryga, 1 grudnia 2021 / fot. GINTS IVUSKANS/AFP/East News /

Nie tylko Ukraińcy boją się „drugiej Jałty”

Wojciech Pięciak
Szwecja i Finlandia z uwagą śledzą wydarzenia, które w tych dniach rozgrywają się na linii Zachód–Rosja.
Sanna Marin na spotkaniu w Brukseli, grudzień 2019 r. / YVES HERMAN / REUTERS / FORUM

Fiński młynek szczęścia

Patrycja Bukalska
Ten kraj przoduje w rankingach szczęścia, ma system edukacji uważany za wzorowy oraz młodą i energiczną panią premier. Dlaczego wielu ludzi w Europie o…
Dr AINUR ELMGREN, fińska historyczka / / FOT. WARDA AHMED

Kobiety w Skandynawii, czyli historia ideału z rysą

Ainur Elmgren, Patrycja Bukalska
Dr AINUR ELMGREN, fińska historyczka: Mamy bajkę o mężu i żonie, którzy zamienili się obowiązkami. On doświadcza komicznych wypadków, zajmując się dziećmi i…

Nowa premierka Finlandii

Patrycja Bukalska
34-letnia Sanna Marin z Partii Socjaldemokratycznej stanęła na czele nowego rządu Finlandii.
Jessikka Aro w Warszawie: w 2017 r. fińska dziennikarka prowadziła tu warsztaty o wojnie informacyjnej m.in. dla grupy amerykańskich kongresmanów, którzy przyjechali do Polski na zaproszenie Fundacji From the Depths. / WARSAW INSTITUTE / MATERIAŁY PRASOWE

Jasnowłosa i trolle

Patrycja Bukalska
Finowie jako jedni z pierwszych dostrzegli zagrożenie, jakim jest dezinformacja w internecie. Teraz fiński sąd skazał dwóch prorosyjskich aktywistów, którzy…

Kraj szczęśliwych ludzi

Kalina Błażejowska
Finlandia, Norwegia, Dania, Islandia, Szwajcaria – to pierwsza piątka najszczęśliwszych krajów świata według tegorocznego World Happiness Report.
Teatr w Essen, budynek zaprojektowany przez Alvara Aalto. // Fot. Steffen Schmitz / Domena publiczna / Wikimedia

Mistrz bujnej prostoty

Agnieszka Sabor
Alvar Aalto, wielki architekt nowoczesnej Finlandii, nie czuł się artystą niepodzielnie władającym przestrzenią. Bez poczucia straty oddawał swe budynki na…

Szamańska pieśń działacza

Łukasz Sommer
Czy to epos wojenny, czy raczej pokojowy? Patriarchalny czy protofeministyczny? Jak ma się mit Sampo - legendarnego młynka dającego dobrobyt, do etosu pracy?…

Finlandia nieidylliczna

Stefan Bratkowski

„Nasz język narodowy”

Tomasz Cyz
Jean Sibelius, muzyczny patron Finów, urodził się w kraju pozbawionym muzycznej tradycji. A raczej: w kraju, w którym nikt tej tradycji nie budował i nie…

Kino na peryferiach

Anita Piotrowska
Jest artystą, który nie uznaje kompromisów. Rok temu odrzucił zaproszenie na prestiżowy festiwal w Nowym Jorku na znak solidarności z irańskim reżyserem…

Mała Mi

Joanna Olech
Ma nos jak Mimbla -wąski u nasady, rozklapciany na końcu, w kształcie odwróconego kieliszka do szampana. Szerokie usta, cienkie wargi, duże zęby. Wygląda na…

Nie tylko Tove Jansson...

TF

Sukces na skraju Europy

Hannu Hamalainen, Mateusz Flak
Z Hannu Hamalainenem, ambasadorem Finlandii w Polsce, rozmawia Mateusz Flak

Los wygrany na loterii

Bożena Kojro
Niełatwo odpowiedzieć na pytanie, dlaczego Finlandia - dawniej ubogi kraj, którego obywatele jeszcze w latach 50. XX w. chętnie wyjeżdżali „za chlebem” do…

Fińskie technologie

Tomasz Tura

Uczciwy jak luteranin

Marek Zając
Kościół Ewangelicko--Luterański w Finlandii liczy 4 miliony 405 tysięcy 246 członków, co stanowi 84,8 proc. obywateli. Zatrudnia 20 tys. pracowników i 200 tys…