zaduszki: najważniejsze informacje

Cmentarz Ruda w Łodzi. 19 września 2024 r. // Fot. Piotr Kamionka / Reporter

Gdy babcia umarła, przyszła do mnie żaba. Jak rozmawiać z dziećmi o śmierci

Anna Goc, Roksana Jędrzejewska-Wróbel
Najtrudniej zrozumieć nieodwracalność. Babcia nie „odeszła”, tylko „umarła” na zawsze – mówi Roksana Jędrzejewska-Wróbel, pisarka i popularyzatorka literatury…
Ks. Wacław Oszajca // Fot. Grażyna Makara

Wszystkich Świętych: dlaczego żyjących szukamy wśród umarłych?

O. Wacław Oszajca SJ
Szkoda czasu na przeżywanie żałoby. Zamiast trząść się ze strachu przed śmiercią, lepiej ulec marzeniu o wiecznym życiu.
Ks. Adam Boniecki, wrzesień 2021 r. // fot. Grażyna Makara

Na Zaduszki: co nam przekazały pokolenia naszych przodków

Ks. Adam Boniecki
Nie za wiele myślimy o przodkach. Nie zdajemy sobie sprawy z dziedzictwa, które często zanika pod naciskiem świata, w którym żyjemy, tak zupełnie innego od…
// APAYO / Przemysław Gawlas dla „TP”
Wersja audio

Więzi trwalsze niż życie. Jak rozmawiamy z naszymi zmarłymi

Anna Goc
Zapach, choćby skórki pomarańczy. Wrona, która usiadła na balkonie i krótką chwilę patrzyła w okno. Jedno zdanie: „Lubię cię, wiesz?”. Wtedy wracają.
Fot. Guillaume Souvant / AFP / East News

Cyfrowe duchy: sztuczna inteligencja wkracza w dziedzinę pamięci o zmarłych

Wojciech Brzeziński
Realistyczne duplikaty zmarłych, które potrafią rozmawiać, pocieszać czy po prostu być obok, to już nie fantastyka. Ale badacze uprzedzają, że konsekwencje…
Cmentarz Brodnowski w Warszawie // Fot. Tomasz Paczos / FOTONOVA

Wspólnota Wszystkich Świętych: co nas prowadzi na cmentarze

Tomasz Stawiszyński
Czy to polski romantyzm, czy katolicyzm, czy pełna ofiar historia, czy może martyrologia narodowa? Żadna odpowiedź nie wydaje się satysfakcjonująca. Co nas…
ks. Adam Boniecki / Fot. Grażyna Makara

Jakie jest życie po życiu

Ks. Adam Boniecki
Czy można mówić o kimkolwiek, że nie jest zbawiony? Nie sądzę. Chodzi o jakieś oczyszczenie? Być może. Poza czasem i przestrzenią, w świecie, którego sobie nie…
Wojciech Bonowicz // Fot. Grażyna Makara

Śnił mi się Jurek Pilch. Kiedyś obiecaliśmy sobie taką rozmowę

Wojciech Bonowicz
Jak mówię na spotkaniach, że literatura uczy uważności, to jest to tylko połowa prawdy. Literatura uczy też zwodów, uników, dryblingu.
Stanisław Mancewicz / Fot. Grażyna Makara / Katarzyna Włoch // Tygodnik Powszechny

Sztuczna inteligencja naśladuje zmarłych

Stanisław Mancewicz
Sztuczna inteligencja przestrasza dziś bardziej niż białkowa. W spisie jej wad na pierwszym miejscu widzimy dziś zdolność do naśladowania głosów.

Witaj i żegnaj, smutku

Marek Rabij
W zaduszkowym numerze wielu naszych autorów krąży w swoich tekstach wokół przemijania i wspomnień. Jednak komponując całość, nie daliśmy się ponieść smutkowi.
Fot. Paweł Bravo

Chleby zmarłych i pańska skórka: fascynuje mnie skojarzenie obrzędów wokół grobów z mocno doprawionymi wypiekami

Paweł Bravo
Cieplej spojrzałem na halloweenową estetykę, kiedym doczytał, że pierwotnie w Anglii i Irlandii była to wydrążona rzepa – znacie moją miłość do niej, toż my z…
Ks. Wacław Oszajca // Fot. Grażyna Makara

Mój prywatny poczet świętych

O. Wacław Oszajca SJ
Co ich łączy, skoro byli wyznawcami różnych religii, a niektórzy ateistami? Uważność na drugiego człowieka.
Cmentarz Rakowicki w Krakowie. 1 listopada 2023 r. / Marek Lasyk / Reporter

Piekło i czyściec wkroczyły w naszą rzeczywistość. Homilia ks. Tomáša Halíka na Zaduszki

Ks. Tomáš Halík
Musimy przywrócić nasze osobiste zakorzenienie w Bogu, abyśmy nie ulegli strachowi i złości. Zadaniem dzisiejszych chrześcijan nie jest sprzedawanie odpustów,…

Zaduszki księdza Bonieckiego [Tematy Tygodnika]

Ks. Adam Boniecki, Michał Kuźmiński
Ks. Adam Boniecki: „Wiele rzeczy tłumaczymy sobie bardzo po ziemsku. A życie bez ciała? Nie wiem. Zobaczymy...”.
/

Ks. Boniecki: „Być może spotkamy się w niebie. Wtedy sobie wreszcie spokojnie pogadamy”

Ks. Adam Boniecki
To, co po drugiej stronie, będzie wielką niespodzianką. Jest wiele bajek na ten temat i jest wiele opowieści, które trudno lekceważyć.
Rekonstrukcja wizerunku kobiety z epoki paleolitu oparta na szczątkach ze stanowiska Abri Pataud w południowo-zachodniej Francji. Autorką rekonstrukcji jest Élisabeth Daynès. / / ENTRESSANGLE / E. DAYNES / EAST NEWS

Praduszki. Co łączy neandertalczyka i pamięć o zmarłych

Andrzej Muszyński
W budce fotograficznej wykonałem autoportret, który miał podpowiadać, jak wyglądałbym jako neandertalczyk. Nie dostrzegłem żadnych różnic. Obsługa…
Janów Podlaski, 2001 r. / fot. ANDRZEJ IWAŃCZUK / REPORTER

Gdy za zmarłymi śpiewano

Michał Kuźmiński, Julia Biczysko, Anna Jurkiewicz
Każdy wiedział, że wszyscy mają się zgromadzić w domu zmarłego, żeby się modlić – i żeby śpiewać pieśni żałobne. Były one modlitwą za duszę zmarłego, ale były…
Na Agrykoli, Warszawa, październik 2018 r. / MACIEJ ZIENKIEWICZ DLA „TP”

Owoce śmierci

Elżbieta Moczarska, Katarzyna Kubisiowska
Elżbieta Moczarska: Urządziłam przyjęcie, na którym częstowałam kompotem z grobu Moczarskich. Początkowo była lekka konsternacja, ale goście rozluźnili się,…
/

Pielgrzymka do podziemi

Andrzej Stasiuk
Babka umarła latem. Miałem osiem lat. Umarła za ścianą w swoim wiejskim domu, a ja z ciotecznym bratem spaliśmy tuż obok.

Wszyscy nieświęci

Anna Dziewit-Meller
W dzieciństwie ze wszystkich świętych najbardziej lubiłam św. Agatę.
/ Fot. Maciej Zienkiewicz dla „TP”

Zmienia się, ale się nie kończy

Ks. Adam Boniecki
Śmierć bliskich, śmierć ludzi, których kochamy, tych, których istnienie było cząstką naszego istnienia, to przedsmak własnej śmierci. Nikt i nic tej…
/ GRAŻYNA MAKARA

W gościnie u zmarłych

Ks. Grzegorz Strzelczyk, Maciej Müller
Ks. Grzegorz Strzelczyk, teolog: Sąd ostateczny to moment, kiedy spojrzymy sobie wszyscy w oczy, wiedząc, dokąd doszło nasze dobro i nasze zło. Nastąpi totalne…
Dzień Wszystkich Świętych w Pińczowie, woj. świętokrzyskie / HENRYK SADURA / GETTY IMAGES

Źródło już bije

Piotr Sikora
Dobra Nowina zdumiewa: głosi, że na życie wieczne nie trzeba czekać ani chwili.
FOT. GRAŻYNA MAKARA /

Święty przyjaciel

Szymon Hołownia
Pisałem już o tym chyba wiele razy: lubię polski początek listopada. Nawet to – tak wyraźnie piętnowane z ambon – tradycyjne utożsamianie uroczystości…
Święto Zmarłych w Pekinie, 2012 r. / VINCENT THIAN / AP / EAST NEWS

Chińskie Zaduszki w oku iPhone’a

Dominika Maciejasz
Kartonowe telefony, tablety, a nawet wille – podarowane zmarłym makiety luksusów doczesnego świata – to popularny element chińskich świąt ku pamięci bliskich…
Z rodzeństwem i mamą: Adam pierwszy z lewej, Krystyna, Maria i Stanisław. / ARCHIWUM KS. ADAMA BONIECKIEGO

Radość wiekuista

Ks. Adam Boniecki, Anna Goc
Ks. Adam Boniecki: Wśród pamiątek mam obrączkę mojej mamy. Czasem wyjmuję ją z zamszowego woreczka, trzymam w zaciśniętej ręce, przywołuję mamę i ona…
Andrzej Stasiuk /

Gdy nie ma już much

Andrzej Stasiuk
Miał rację Czesław Miłosz. Nie Boże Narodzenie, nie Wielkanoc, żadna Siewna ani Zielna czy Boże Ciało. Najważniejszym świętem Polaków są Zaduszki. Nie, Boże…
/ Fot. Kamila Buturla

Jak przeżyć śmierć

Bernadetta Janusz, Anna Goc, Marcin Żyła
Bernadetta Janusz, psychoterapeutka: O naszych zmarłych możemy myśleć jako o osobach, które od teraz są w nas. Nosimy je w sobie.
/ Fot. Justin Sullivan / GETTY IMAGES

Pamięć absolutna

Piotr Sikora
Chcemy wierzyć, że kiedyś spotkamy zmarłych „po drugiej stronie”. Że śmierć nie jest kresem miłości. Ale chrześcijańska wiara w życie wieczne to coś więcej niż…
/

Wypominki

Ks. Adam Boniecki
No to znów mamy Święto Zmarłych, „po kościelnemu” Dzień Zaduszny.
Ks. prof. Wacław Hryniewicz, Lublin, 2009 r. / Fot. Filip Ćwik / NAPO IMAGES / FORUM

Jasna strona śmierci

Ks. Wacław Hryniewicz OMI, Marcin Żyła
O. Wacław Hryniewicz, teolog: Zmarli są po stronie Boga, w nowym domu, gdzie „jest wiele mieszkań”. Nie wydzielajmy im specjalnych miejsc.