Śladami pierwszych rolników

Unikatowy fragment naczynia przedstawiający twarz z rogami – znaleźli niedawno archeolodzy w reliktach osady pierwszych rolników na polskich ziemiach, liczącej ponad 7 tysięcy lat. Mieszkali tu ludzie, którzy przynieśli ze sobą ziarna cywilizacji – całkiem dosłownie, bo dziś paleobotanicy uważnie przyglądają się też ziarnom roślin, które nasi neolityczni rolnicy uprawiali. Skąd przyszli ci ludzie, jak żyli, czym się żywili i skąd wiedzieli, gdzie warto założyć kolejną osadę? I co dziś mówi nam pozostawiona przez nich neolityczna rogata twarz?
Fragment neolitycznej ceramiki z przedstawieniem twarzy znaleziony przez zespół dr Magdaleny Moskal-del Hoyo w Biskupicach koło Wieliczki / fot. Adam Walanus dla TP
Fragment neolitycznej ceramiki z przedstawieniem twarzy znaleziony przez zespół dr Magdaleny Moskal-del Hoyo w Biskupicach koło Wieliczki / fot. Adam Walanus dla TP

O wynikach badań archeologicznych w Biskupicach pod Wieliczką opowiada Michałowi Kuźmińskiemu dr Magdalena Moskal-del Hoyo, archeobotaniczka z Instytutu Botaniki im. W. Szafera Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, która kierowała pracami na stanowisku kultury ceramiki wstęgowej rytej, wiążącej się z początkami rolnictwa na naszych ziemiach. – To ludność, która przybyła na tereny Polski z południa, z obszaru Węgier, przez Bramę Morawską i tereny Słowacji – mówi. – Wiemy, że ta kultura pojawiła się w drugiej połowie 6. tysiąclecia przed Chrystusem, ok. 7,5 tys. lat temu.

Odcinek powstał w ramach projektu „Wielkie Pytania”. Więcej znajdą Państwo na www.tygodnikpowszechny.pl/wielkiepytania

To także odcinek, w którym ma miejsce premiera nowej oprawy muzycznej Podkastu Powszechnego – jej autorem jest Michał Woźniak. Głosu użyczył Michał Łanuszka.

Fragment neolitycznej ceramiki z przedstawieniem twarzy znaleziony przez zespół dr Magdaleny Moskal-del Hoyo w Biskupicach koło Wieliczki / fot. Adam Walanus dla TP

Obsydianowy rdzeń z czasów neolitu znaleziony przez zespół dr Magdaleny Moskal-del Hoyo w Biskupicach koło Wieliczki / fot. Adam Walanus dla TP

Dr Magdalena Moskal-del Hoyo, Instytut Botaniki PAN, Kraków, wrzesień 2020 r. / fot. Michał Kuźmiński dla TP

Rekonstrukcja neolitycznego długiego domu z osad kultury ceramiki wstęgowej rytej. Dzięki uprzejmości dr hab. Agnieszki Czekaj-Zastawny prof. PAN, z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN, Oddział w Krakowie: Ośrodek archeologii gór i wyżyn

Rekonstrukcja udostępniona specjalnie dla Tygodnika” pochodzi z tomu Czekaj-Zastawny A. 2008. Osadnictwo społeczności kultury ceramiki wstęgowej rytej w dorzeczu górnej Wisły, Wydawnictwo Instytutu Archeologii i Etnologii PAN, Kraków; Ryc. 33

Wykopaliska w Biskupicach k. Wieliczki, relikty neolitycznej osady kultury ceramiki wstęgowej rytej / fot. Magdalena Moskal-del Hoyo / dzięki uprzejmości Instytutu Botaniki PAN

Wykopaliska w Biskupicach k. Wieliczki, relikty neolitycznej osady kultury ceramiki wstęgowej rytej / fot. Magdalena Moskal-del Hoyo / dzięki uprzejmości Instytutu Botaniki PAN

Zespół archeologów prowadzących prace wykopaliskowe w Biskupicach k. Wieliczki, gdzie odnaleźli relikty neolitycznej osady kultury ceramiki wstęgowej rytej / fot. Agnieszka Wacnik / dzięki uprzejmości Instytutu Botaniki PAN

Podkasty Tygodnika Powszechnego

SZUKAJ NAS NA PLATFORMACH PODKASTOWYCH:

Ramówka:

PONIEDZIAŁKI z przewodnikiem (na zmianę):

  • Strona Świata – Jagielski & Story: przewodnikiem po najważniejszych wydarzeniach na świecie jest Wojciech Jagielski, jeden z najwybitniejszych polskich reporterów, w rozmowie z Krzysztofem Storym.
  • Lato z Mannem: wakacyjny cykl, w którym z Wojciechem Mannem o książkach, literaturze i kulturze rozmawia Katarzyna Kubisiowska.

ŚRODY z nowym numerem:

  • Tematy Tygodnika: Ewelina Burda i Michał Kuźmiński rozmawiają z Autorkami i Autorami „Tygodnika” o najważniejszych tekstach i tematach

PIĄTKI kulturalne:

SOBOTY do słuchania i czytania:

  • Ciekawe, co czyta: Monika Ochędowska prosi o polecenia ulubionych książek m.in. Margaret, Karola Paciorka, Kasię Lins, Dawida Tyszkowskiego, Vogule Poland, Agatę Karczewską i in.

PODOBAŁ CI SIĘ PODKAST? WSPIERAJ NAS NA PATRONITE »

Weź, słuchaj!

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Najniższa cena przed promocją 29,90 zł

1.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 1.00 zł

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz
0.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 29.90 zł

TP Online: Dostęp roczny online

Grafika na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”