globalne ocieplenie: najważniejsze informacje

Wybrzeże Grenlandii // Fot. Amanderson2 / Wikimedia / Domena publiczna

Co skrywają lody Grenlandii. I jak globalne ocieplenie wpłynęło na znaczenie wyspy

Jacek Stawiski
Szacuje się, że pod powierzchnią Grenlandii spoczywa 36,1 mln ton pierwiastków ziem rzadkich, co stanowi ok. 30 proc. światowych złóż tych surowców.
Bielenie koralowców na Lizard Island u wybrzeży Australii, w rejonie Wielkiej Rafy Koralowej, kwiecień 2025 r. // Fot. David Gray / AFP / East News
Wersja audio

Koralowce przetrwały pięć masowych wymierań. Tym razem mogą mieć trudniej

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Rafy koralowe w przeszłości pojawiały się i znikały wielokrotnie, za każdym razem odbudowując się dzięki koralowcom zamieszkującym głębiny. Ale ten plan…
Tomasz Stawiszyński // Fot. Karol Paciorek

Ocieplenie klimatu: fakt czy opinia

Tomasz Stawiszyński
W dzisiejszym świecie liczy się nie to, jak jest, lecz jak ludzie myślą, że jest. To zaś, co ludzie myślą, daje się bardzo sprawnie modelować.
Zakwit sinic na powierzchni Morza Bałtyckiego wokół Gotlandii. Te fotosyntezujące bakterie uwielbiają wody nawożone azotem i fosforem. Zakwity wpływają na cały ekosystem, m.in. poprzez zwiększanie ilości materii organicznej, której rozkład wiąże się z redukcją dostępności tlenu na większych głębokościach. Zdjęcie satelity Landsat-8, sierpień 2020 r. // NASA

Problemy Bałtyku. Temperatury, nawozy i dwutlenek węgla zaszkodzą nie tylko rybom

Martyna Słowik, Jacek Piskozub
Jedynym skutecznym rozwiązaniem na problemy Morza Bałtyckiego – i innych akwenów – może być neutralność węglowa, czyli to, że wyzerujemy antropogeniczne emisje…
Góry lodowe oderwane od lodowca Sermeq Kujalleq na Grenlandii. Ilulissat, 30 czerwca 2024 r. // Fot. Ulrik Pedersen / NurPhoto / NurPhoto / AFP / East News

Co się stanie, jeśli załamie się atlantycki system prądów morskich?

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński, René van Westen
René van Westen, klimatolog: Rośnie ryzyko, że z powodu zmian klimatycznych może do tego dojść. Wówczas mimo globalnego ocieplenia, w Europie zrobi się dużo…
Fot. denio109 / Adobe Stock

Jedzenie z dostawą: gdzie jest granica „potrzeby”, a gdzie zaczyna się kaprys lub absurdalna wygoda?

Paweł Bravo
Spotykamy się w tej samej kuchni, bo jednoczy nas przekonanie, że to dobra rzecz: samemu i samej zadbać o swoje wyżywienie.
Fot. bilanol / Adobe Stock

Dlaczego chmury robią się coraz ciemniejsze i co z tego wyniknie

Martyna Słowik, Szymon Malinowski
Prof. Szymon Malinowski, fizyk atmosfery: W przyrodzie wszystko jest z sobą powiązane. Badania przekonują, że gwałtowny skok temperatury globalnej w ostatnich…
Błazenek - rybka zwana Nemo // Adobe Stock

Wyginam śmiało ciało: jak pewne rybki radzą sobie ze zmianami klimatu

Łukasz Kwiatek
Z punktu widzenia ewolucji rozmiar ciała to energetycznie kosztowna inwestycja w przyszłość i szanse na przeżycie osobnika. Kiedy otoczenie się zmienia,…
Wyschnięte jezioro w wiosce Comana w Rumunii, 7 września 2024 r. w 2024 r. Według raportu Copernicus Climate Change Servicel, lato 2024 r. było najcieplejsze w historii Europy. // Fot. Daniel Mihailescu / AFP / East News

Europa jest dziś najszybciej ocieplającym się obszarem świata. Ale są też dobre wiadomości

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
W 2024 r. wschodnia część naszego kontynentu wysychała w rekordowym tempie, natomiast część zachodnia doświadczała wyjątkowo obfitych opadów.
Akcja gaśnicza nad Palisades, dzielnicą Los Angeles. 11 stycznia 2025 r. // Fot. Patrick T. Fallon / AFP / East News

Los Angeles płonie nie bez przyczyny. To jest przyszłość, ku której zmierzamy

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Walka z ogniem, który niszczy Zachodnie Wybrzeże USA, to element większej całości. W 2024 roku średnia globalna temperatura wzrosła już o ponad półtora stopnia…
Minister Andrzej Domański na konferencj Polska Prezydencja w Radzie UE 2025. Warszawa, 19 grudnia 2024 r. //Fot. Filip Naumienko / REPORTER

Polska prezydencja w UE: nie ma klimatu dla klimatu

Paweł Bravo
Bezpieczeństwo to dla Warszawy główny temat rozpoczynającego się właśnie półrocza prezydencji w UE. Klimat, jak w reszcie stolic, schodzi na daleki plan.
Ocieplanie budynku w programie "Czyste powietrze", Lubliniec, listopad 2018 r. // Fot. Daniel Dmitriew / Forum

Nieczyste zagrania wokół programu „Czyste powietrze”

Marek Rabij
Nie jest jasne, dlaczego ekipa, która do wyborów szła z hasłem walki o czyste powietrze, zawiesiła program o takiej nazwie, uruchomiony jeszcze przez rząd…
Plakaty z tegorocznej wystawy plakatów o tematyce ekologicznej autorstwa wykładowców i studentów kierunku „Komunikacja wizualna” na Wydziale Sztuk Projektowych Politechniki Bydgoskiej. 2024 // Autorzy: Julia Klomfas, Michał Dyakowski i Katarzyna Cibor

Diagnoza Polski i świata po COP29. Kto nie chce płacić za walkę z globalnym ociepleniem?

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Szczyt COP29 był farsą, przyszły prezydent USA nie wierzy w globalne ocieplenie, Europa kłóci się o pieniądze, a Donald Tusk mówi, że ograniczenia emisji…
Michał Kuźmiński, dziennikarz Tygodnika Powszechnego

Kandydaci na prezydenta odnalezieni

Michał Kuźmiński
Skupieni na ogłaszaniu przez dwie największe partie kandydatów na prezydenta, nie przegapmy finału szczytu klimatycznego COP29. Tam się czają „konkretne…
Prezydent Azerbejdżanu Ilham Alijew, prezydent Turcji Recep Erdogan i jego żona Emine Erdogan oraz Sekretarz Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych Antonio Guterres przed Szczytem Klimatycznym w Baku. Azerbejdżan, 12 listopada 2024 r. // Fot. Anadolu/ Abacapress / East News

Szczyt COP29: jeśli tak będziemy zapobiegać zmianom klimatu, to jesteśmy ugotowani

Agata Kaźmierska
Według ostrożnych szacunków ekspertów ONZ jesteśmy na ścieżce, na której wartość globalnego ocieplenia sięgnie do końca wieku 2,6-3,1 st. C. Czyli temperatur,…
Ulewne deszcze wywołały powodzie na Saharze w południowo-wschodnim Maroku, 20 października 2024 r. // AFP / East News

Zachodnia Afryka tonie w powodziach, a południowa wysycha i pogrąża się w ciemnościach

Wojciech Jagielski, Alexio Rashirai
Najsilniejsze od lat ulewy wywołały powodzie na Saharze. Z kolei na południu Afryki zapanowała susza: zamierają elektrownie wodne, przez co w Zambii i Zimbabwe…
Łukasz Lamża - Jeszcze inna przyszłość

Gdzie zmiany klimatu przyniosą... pozytywne skutki? [Jeszcze inna przyszłość #10]

Łukasz Lamża
Wiemy już wiele o negatywnych skutkach globalnych zmian klimatycznych – a niektóre z nich już po prostu obserwujemy. W literaturze naukowej regularnie…
Karol Paciorek dla TP

Gdzie leżą granice interwencji w sprawie klimatu

Tomasz Stawiszyński
Czego nie można zniszczyć? Jakiego wydarzenia nie można zakłócić w imię „potrząsania” zbiorową (nie)świadomością?
Wakacja na Półwyspie Helskim. 20 sierpnia 2022 r. // Fot. Tadeusz Koniarz / Reporter

„Coolcations” to mit. Zmiany klimatyczne nadal nie wpływają na sposób, w jaki spędzamy wakacje

Marek Rabij
Możliwe, że mamy do czynienia z próbą budowy popytu przez dużych touroperatorów, a polskie media odważnie wspierają ten proces swoją niekompetencją.
Dzieci chłodzą się wodą podczas silnej fali upałów w New Delhi. 31 maja 2024 r. // Fot. Money Sharma / AFP / East News

Indie po wyborach: upały podgrzały politykę

Marek Rabij
Indyjskie lato, które zaczyna się tam już w kwietniu, jest zawsze bardzo gorące: w tym okresie z nieba leje się żar, na drzewach osiada żółtawy pył unoszony z…
Łukasz Lamża - Jeszcze inna przyszłość

Co nauka mówi o scenariuszach zmiany klimatu: czeka nas katastrofa czy zielony świat? [Jeszcze inna przyszłość #4]

Łukasz Lamża
Ludzkość zjednoczy się, aby wspólnie walczyć ze zmianami klimatu? Może egoizm państw i biznesów sprawi, że będą one tylko przyspieszać? A co, jeśli czeka nas…
Panorama na miasto Tromsow, Norwegia. / fot. Renato Granieri / Alamy / BE&W

Co się z nami stanie, gdy Arktyka straci lód

Wojciech Brzeziński
Polarna północ ociepla się czterokrotnie szybciej, niż wynosi średnia dla całego globu. A zmiany, które dotkną ten region, wpłyną na nas wszystkich. Zarówno…

Klimat: naprawdę gorące prognozy

Michał Gikowski
Nowy raport Światowej Organizacji Meteorologicznej (WMO) przestrzega, że globalne temperatury osiągną „bezprecedensowe” poziomy.
Zakorkowana trasa Toruńska w Warszawie, 27 października 2022 r. / fot. LUKASZ SZCZEPANSKI/REPORTER /

Mniej mięsa i samochodów. O co chodzi w raporcie C40 Cities?

Krzysztof Story
Nikt nie będzie w Warszawie wprowadzał kartek na jedzenie ani zakazywał posiadania samochodu, a już na pewno nie robią tego autorzy głośnego ostatnio raportu…
Czoło Lodowca Rodanu przykryte odbijającą promieniowanie słoneczne włókniną. Szwajcaria, sierpień 2020 r. / BARTEK DOBROCH

Pejzaż z upadkiem seraków. Jak znikają Alpy

Bartek Dobroch
Dramatyczne obrywy lodowców w Alpach zawsze były świadectwami ich burzliwego życia. Ostatnio świadczą o ich powolnym umieraniu.
Topniejące góry lodowe w pobliżu Ilulissat na Grenlandii. Maj 2021 r. / ULRIK PEDERSEN / NURPHOTO / AFP / EAST NEWS

Ocieplenie na chłodno

Łukasz Lamża
Nowy międzyrządowy raport klimatyczny nie pozostawia złudzeń – negatywne skutki globalnego ocieplenia odczujemy na całym świecie. Ale nie wszędzie będą one…
Wolontariusze przy pożarze na Eubei, Grecja, 9 sierpnia 2021 r. / ANGELOS TZORTZINIS / AFP / EAST NEWS

Nie jesteśmy bezpieczni

Zbigniew Karaczun, Wojciech Brzeziński
Zbigniew Karaczun, sozolog: Do tej pory każda generacja myślała, co zrobić, żeby świat był dla następnych pokoleń lepszy. A my robimy wszystko, żeby im go…

Liczba tygodnia

9,9
Młodzieżowy Strajk Klimatyczny, Warszawa, 29 listopada 2019 r. / FOT. Tomasz Jastrzebowski/REPORTER /

Musimy rozmawiać o klimacie

Maria Hawranek, Magdalena Budziszewska
Magdalena Budziszewska, psycholożka, autorka badań nad depresją klimatyczną: Boimy się nie upałów czy huraganów, tylko świata, w którym przetrwają tylko…
#DOM Cykl Krzysztofa Storego w Podkaście Powszechnym

#DOM (4) Ziemia się przegrzewa. Czy już można panikować?

Szymon Malinowski, Krzysztof Story
Prof. Szymon Malinowski: Czas na bezczynność w sprawach klimatu już się wyczerpał. Popanikujmy trochę, a potem, cytując mistrza Młynarskiego – róbmy swoje.…
Szymon Malinowski w parku Kaszubskie Oko w Gniewinie, niedaleko elektrowni Żarnowiec, wrzesień 2019 r. / RAMSEY UNITED

Zawiedliśmy

Szymon Malinowski, Martyna Słowik
Szymon Malinowski, fizyk atmosfery: Co 25-30 lat podwajamy zużycie środowiska. Za połowę tego zużycia odpowiada pokolenie, którego jestem przedstawicielem.…
Pożar w Biebrzańskim Parku Narodowym, Goniądza, 22 kwietnia 2020 r. / FOT. TOMASZ RADZIK/AGENCJA SE/East News /

Dolina Biebrzy w ogniu

Adam Robiński
Kryzys klimatyczny właśnie zyskał nad Wisłą nowe oblicze. I to w chwili, gdy MEN naucza o pozytywnych skutkach zmian klimatu.
Susza, Rolnik Czesław Ziental podczas prac rolnych na polu pszenicy ozimej. Brzeźno (woj. świętokrzyskie), 18 kwietnia 2020 r. / Fot. Grażyna Makara /

Na kwarantannie nie widzimy suszy

Marek Rabij
Niewidzialne, lecz bliskie zagrożenie przesłoniło nam ryzyka, które majaczą na horyzoncie. Jest wśród nich także katastrofa klimatyczna.
/ NASA

Fala ciepła w Antarktyce

Łukasz Kwiatek
NASA na satelitarnych zdjęciach pokazała, jak szybko topnieją lodowce: to dwa ujęcia Wyspy Orła z 4 i 13 lutego.
Przed szczytem Unii Europejskiej, Bruksela, 
21 czerwca 
2019 r. / Fot. VIRGINIA MAYO / AFP / EAST NEWS /

Na rynku walki o klimat

Marek Rabij
Naukowcy swoje, politycy i biznes – swoje. Polityka klimatyczna Europy stała się zakładnikiem gospodarki i interesów partyjnych.
Pożar lasu na granicy powiatów łomżyńskiego i kolneńskiego, kwiecień 2019 r. / Fot. Marek Maliszewski / Reporter / East News /

Naukowcy o odpowiedzialności za klimat

Marcin Napiórkowski
W obliczu globalnego zagrożenia katastrofą ekologiczną społeczność uniwersytecka chce uznać kryzys klimatyczny za kwestię priorytetową. Mimo iż polskie władze…