Niedyskretny urok Bunuela

"Zoolog, historyk, religioznawca" - czytamy w notce na opakowaniu. W środku znajdziemy zestaw najwybitniejszych filmów (do absolutnego spełnienia brakuje chyba tylko "Anioła zagłady" i "Viridiany") - w kolekcjonerskim wydaniu wraz z autobiografią mistrza "Moje ostatnie tchnienie". Niedawno minęła 25. rocznica jego śmierci. "Jednego mi żal - pisał na końcu - że nie dowiem się już, co będzie dalej".
Czyta się kilka minut
Luis Banuel - kolekcja filmów /
Luis Banuel - kolekcja filmów /

Zoologiem był z wykształcenia. Oglądał ludzkie stworzenia niczym badacz uzbrojony w mikroskop - szamoczące się w pułapce pożądań, fobii i społecznych póz. Jako "historyk" pisał swoimi filmami subiektywną kronikę społeczno-politycznych zawirowań, które wstrząsały zachodnimi demokracjami przez znaczną część XX wieku. Kąsał wszelkie przejawy hipokryzji, niesprawiedliwości, rozpasanej konsumpcji, gnuśności, nacjonalistycznego myślenia, a szczególnie w wykonaniu świeckich i kościelnych notabli.

Bu?uel - "religioznawca", wespół ze swym współscenarzystą Jeanem-Claude’em Carri?re’em, postawił na krytykę konstruktywną. W przesiąkniętej surrealizmem "Mlecznej drodze" niegdysiejszy wychowanek jezuitów, przewrotnie dziękujący Bogu za swój ateizm, przedstawił istną antologię chrześcijańskiej herezji - wpędzając w zakłopotanie zarówno fundamentalistów, jak i antyklerykałów. Fanatycznie wierzący w przypadek i swobodną grę wyobraźni, reżyser "Piękności dnia" od pospolitego bluźnierstwa czy pochwały dzikiej anarchii wolał uprawiać własną metafizykę. Wierzył w istnienie tajemnicy i nią właśnie przesiąknięte są na wskroś niemal wszystkie spośród jego filmów. Jako wierny uczeń Freuda i przyjaciel Salvadore’a Dalego wydobywał na powierzchnię skrzętnie skrywane treści naszych snów i marzeń. Perwersjom nadawał rys prawdziwie ludzki, rozbrajając ich ciężar cierpkim humorem. Jednocześnie potrafił dostrzec kiełkujące w nich ziarno groźnych zmian: krwawych rewolucji, faszyzmu, wojen.

Można dziś na upartego zastanawiać się, na ile "Dyskretny urok burżuazji" staje się krzywym zwierciadłem również dla nas, aspirujących po cichu do wykpionych przez Bu?uela sfer. Poza wszystkim twórca "Tristany" zabiera nas w ekscytującą podróż intelektu i wyobraźni. Każe spojrzeć na życie niczym na spektakl, w którym w każdej chwili może podnieść się kurtyna, a publiczność pożegna aktorów oklaskami.

LUIS BUNUEL - Kolekcja 7 filmów DVD (+ książka): "Mroczny przedmiot pożądania", "Dyskretny urok burżuazji", "Dziennik panny służącej", "Widmo wolności", "Piękność dnia", "Mleczna droga", "Tristana". Wyd. Kino Świat.

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny" – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

Grafika na okładce: Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 01-02/2009