kultura a polityka: najważniejsze informacje

„Sen o mieście” – teatralne opowiadające o ważnych epizodach z historii Lublina // Fot. Maciej Rukasz / rukasz.com
MATERIAŁ PARTNERA

Jaka kultura, taka gospodarka

Michał Sowiński, Paweł Potoroczyn
Paweł Potoroczyn, dyrektor ESK Lublin 2029 RE:UNION: Kolejne zapowiedzi końca sztuki się nie spełniają. Przeciwnie, okazuje się, że kultura jest nam potrzebna…
// Fot. Robert Kneschke / Adobe Stock

Opłata reprograficzna. To rozwiązanie, które nie zadowoli nikogo

Marek Rabij
Kupując nowy smartfon, laptop czy skaner, od nowego roku zapłacimy 1-2 proc. więcej. Co może zmienić opłata reprograficzna w kraju, w którym cyfrowe piractwo…
Jacek Stawiski, redaktor naczelny Tygodnika Powszechnego, podczas debaty "Kraków – wspólnota kultury". Kraków, 29 kwietnia 2026 r. // Fot. Sylwia Śliwka

Miasto, czyli laboratorium kultury

Michał Sowiński
Debata „Kraków – wspólnota kultury”, organizowana przez „Tygodnik Powszechny”, pokazała, jak kultura splata się dziś z gospodarką, technologią i polityką…
Kolejka zwiedzających przed Fabryką Emalia Oskara Schindlera, oddziałem Muzeum Krakowa. Kraków, 31 października 2023 r. // Fot. Jakub Włodek / Agencja Wyborcza.pl

Sześć powodów, dla których ustawa o muzeach wymaga pilnych zmian

Jacek Stawiski, Michał Niezabitowski
Państwo łapie zadyszkę – coraz trudniej finansować coraz liczniejsze muzea. Tymczasem brakuje przepisów, które zachęcałyby sektor prywatny do inwestowania w…
Beata Michalec i Marta Cienkowska podczas gali plebiscytu "Warszawianka Roku". Warszawa, 2024 r. // Fot. Radek Pietruszka / PAP

Ludzie nie wytrzymują atmosfery, są wypychani, żeby odejść. Co dalej z Muzeum Literatury

Marcin Tusiński
Trwa konflikt pracowników z nową dyrektorką Muzeum Literatury, radną KO Beatą Michalec. Fachowcy odchodzą, marszałek Struzik „wyraża zdziwienie”.
Amy Adams w filmie "At the sea", reż. Kornél Mundruczó, 2026 r. // materiały prasowe

Na Berlinale 2026 oglądaliśmy słabe filmy. Ważniejsza była polityka

Remigiusz Różański
Złotego Niedźwiedzia, najważniejszą nagrodę Berlinale, otrzymał Ilker Çatak. To wybór tyleż bezpieczny, co nieoczekiwany.
Olga Wysocka dyrektorka Instytut Adama Mickiewicza. 4 czerwca 2024 r. // Fot. Wojciech Stróżyk / Reporter / Otwarcie wystawy „Moon, Sun, Mercury” – Mikołaja Sobczaka w Salzburgu. Maj, 2025 r. // Materiały prasowe IAM /

Olga Wysocka: sztuka potrzebuje dziś sojuszy. I marzeń

Olga Wysocka, Michał Kuźmiński
Co artystki i artyści z Polski mają do pokazania światu w czasach, w których świat staje przed wielkimi wyzwaniami – od wojen po sztuczną inteligencję?…
Bad Bunny podczas konferencji prasowej przed meczem Super Bowl LX. San Francisco, 5 lutego 2026 r. // Fot. Mike Coppola / Getty Images

Bad Bunny: jak król latynoskiego trapu stał się rzecznikiem Portoryko

Martyna Leszczyńska
Bad Bunny jest dla swoich słuchaczy przede wszystkim symbolem politycznym: nieoficjalnym reprezentantem latynoskiej diaspory w USA.
Burmistrz Połągi, Šarūnas Vaitkus, należy do najgłośniejszych krytyków „Świtu Niemna”. Na zdjęciu: Vaitkus podczas protestu na plaży w Połądze, jesień 2025 r. // Fot. Aldas Kazlauskas // Urząd Miasta Połągi

Litwa: pisarze i artyści protestują przeciw rządom skrajnej prawicy

Tomasz Otocki
Po tym, jak rok temu socjaldemokraci wygrali wybory na Litwie, mieli rządzić spokojnie. Jednak zaproszenie do rządu nowej populistycznej partii Świt Niemna…
Ilustracja: APAYO / Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”
Wersja audio

Siedem powodów, dla których namiętnie oglądaliśmy Konkurs Chopinowski

Dariusz Kosiński
Konkurs Chopinowski stał się dla nas ważnym wydarzeniem. Dyskusje o nim wykraczają poza wąskie środowisko melomanów. „Zwycięża muzyka” – mówią z dumą…
Marta Cienkowska

Kultura poza priorytetami rządu. Na liście zadań zabrakło kluczowych projektów

Piotr Kosiewski
Rząd ogłosił 58 nowych zadań dla ministrów. Dokument wskazuje, co koalicja uważa za najważniejsze i możliwe do realizacji w nadchodzących latach.
Sąd Rejonowy w Płocku wydał wyrok uniewiniający aktywistki oskarżone, w tym Elbietę Podleśną (na zdjęciu), o obrazę uczuć religiijnych przez rozpowszechnianie wizerunku Tęczowej Matki Boskiej. Płock, 02 marca 2021 r. // Fot. Jakub Kamiński / East News

Kultura na wokandzie. Jak i o co pozywają i są pozywani polscy artyści

Monika Ochędowska
Kiedy spektakle i wystawy stały się w naszym kraju „zaskarżalne”? O co najczęściej się spieramy w sądach: uczucia religijne czy symbole narodowe?
Iwona Bielska jako Krystynę Pawłowicz w filmi Patryka Vegi "Polityka", 2019 r. // Materiały prasowe Kino Świat
Wersja audio

Wszyscy Polacy interesują się polityką. Pora, by pójść na nią do kina

Michał Walkiewicz
Badania CBOS-u pokazują, że zainteresowanie polityką jest w polskim społeczeństwie najwyższe od czasu przełomu ustrojowego. Dlaczego nasze kino nie korzysta z…
Kadr z gry "Assassin’s Creed: Shadows" // Materiały prasowe Ubisoft

Asasyni i templariusze w Japonii. Gramy w „Assassin’s Creed: Shadows”

Konrad Janczura
Oficjalne ostrzeżenie rządu Japonii do twórców najnowszej odsłony „Assassin’s Creed” nie było żartem: w grze nie można ani niszczyć świątyń, ani przelewać krwi…
Tomasz Stawiszyński // Fot. Karol Paciorek
Wersja audio

Co o dzisiejszych elitach władzy ujawnił serial „Dzień zero”

Tomasz Stawiszyński
Nawet jeśli za długi i artystycznie nieudany – serial jest prowokacyjną i nieoczywistą politycznie diagnozą stanu znacznej części amerykańskich i europejskich…
Plansza z gry Sid Meier's Civilization VII // materiały prasowe Firaxis Games

„Sid Meier’s Civilization” powraca po raz siódmy. Kto chce być Bogiem?

Michał Walkiewicz
Właśnie ukazała się siódma odsłona „Cywilizacji”. Czy dzięki grze wideo można przeniknąć współczesną geopolityczną wojnę? Zrozumieć Donalda Trumpa? Albo…
Figura Donalda Trumpa trzymającego na smyczy Statuę Wolności i Temidę na wystawie platform karnawałowych w Kolonii. Niemcy, 25 lutego 2025 r. // Fot. Ina Fassbender / AFP / East News

Kontemplując koniec świata: Donald Trump robi to, co inni przed nim. Tylko bardziej

Ziemowit Szczerek
Mieliśmy ich już w historii sporo. Stąd wiemy, że koniec świata wcale nie musi być apokalipsą. Czasem jeden świat gładko przechodzi w całkiem inny, choć…
Przygotowania czerwonego dywanu przed 75. Międzynarodowym Festiwalem Filmowym Berlinale. Berlin, 11 lutego 2025 r. // Fot. Halil Sagirkaya / Anadolu / Getty Images

Berlin zmienia kurs, kultura na cenzurowanym. To ostrzeżenie także dla nas

Anna Pajęcka
Sytuacja w Berlinie pokazuje, że system państwowego mecenatu nad kulturą jest kruchy i może być groźnym narzędziem w rękach polityków. W Polsce Konfederacja…
Nowa ministra kultury Hanna Wróblewska. Warszawa, 10 maja 2024 r. // Fot. Filip Naumienko / Reporter

Hanna Wróblewska nową ministrą kultury. Paradoksalnie znajduje się w trudniejszej sytuacji niż jej poprzednik

Piotr Kosiewski
Wróblewska rozumie, czym są instytucje publiczne i że ich dobre funkcjonowanie leży w interesie państwa. Od teraz będzie musiała godzić różne oczekiwania i…
Minister kultury i dziedzictwa narodowego Bartlomiej Sienkiewicz. Warszawa, 27 grudnia 2023 r. / fot. Kuba Atys / Agencja Wyborcza

Wciąż nie jesteśmy informowani, na jakich podstawach podejmowane są decyzje w Ministerstwie Kultury

Piotr Kosiewski
Mogliśmy być pewni, że nowy minister kultury dokona zmian personalnych w podległych mu instytucjach. Zwłaszcza tych, które w ostatnich latach coraz bardziej…
/ JOZEF MICIC / ADOBE.STOCK.COM

Rafał Matyja: Polska do zmiany

Rafał Matyja
Wojna przynosi złudne nadzieje, ale też uczy, że świata nie buduje się dla coraz większych przyjemności. Wojna przywraca społeczeństwom horyzont, jakim jest…
Leon Tarasewicz przygotowuje instalację na schodach Zachęty. 14 grudnia 2006 r. / GRZEGORZ DĄBROWSKI / AG

Zachęta: czy już za późno?

Piotr Kosiewski
Piotr Gliński ogłosił, że zamierza nominować Janusza Janowskiego, malarza i prezesa Związku Polskich Artystów Plastyków, na nowego dyrektora warszawskiej…
Muzeum Narodowe w Warszawie otwarte z obostrzeniami. 2 lutego 2021 r. / ANDRZEJ HULIMKA / FORUM

Szanse na przeżycie

Piotr Kosiewski
Czy kultura przetrwa czas pandemii? I jak później ma wyglądać jej wsparcie przez państwo? Wiele się ostatnio mówi o sytuacji restauratorów czy hotelarzy, a o…
Joy Division było dla Fishera zespołem wyznaczającym i wyrażającym kres powojennego optymizmu, koniec optymistycznej eksplozji popkultury lat 70. i 80. Koncert zespołu Joy Division w Rotterdamie. Styczeń 1980 r. / ROB VERHORST

Ucieczka z zamku wampirów

Jakub Majmurek
Mark Fisher był pierwszym myślicielem z blogosfery. Zyskał status intelektualisty publicznego, ale poza strukturami akademii i uwagą tradycyjnych mediów.

Kultura niepodległa

Anna Dziewit-Meller
Nie od dziś wiadomo, choćby dzięki Walterowi Benjaminowi albo, dajmy na to, badaczom wpływu Wagnera na nastroje w III Rzeszy, że gdy władza zaczyna mocno…