Reklama

Gdy biskup cytuje antysemicką fałszywkę

Gdy biskup cytuje antysemicką fałszywkę

27.04.2019
Czyta się kilka minut
Bp Andrzej Jeż w homilii do kapłanów zacytował wypowiedź z kongresu „pewnej nacji”. Miała być dowodem spisku przeciw Kościołowi. Cytowana wypowiedź była parafrazą antysemickiego paszkwilu z początku XX wieku, przywołaną w diecezjalnej gazecie z 1937 roku - w artykule wzywającym do pozbycia się Żydów z Polski. Komentują Zuzanna Radzik i Artur Sporniak.
Fragment antysemickiego artykułu pt. "Musimy się rozstać" z tarnowskiego Ilustrowanego Tygodnika Katolickiego "Nasza Sprawa" nr 48/1937 - źródło: jbc.bj.uj.edu.pl
Fragment antysemickiego artykułu pt. "Musimy się rozstać" z tarnowskiego Ilustrowanego Tygodnika Katolickiego "Nasza Sprawa" nr 48/1937 - źródło: jbc.bj.uj.edu.pl

Posłuchaj

T

Ta wypowiedź została wygłoszona podczas jednego z kongresów pewnej nacji, nie mogę powiedzieć jakiej, bo byłbym tutaj zaraz zaszczuty ze wszystkich stron” – powiedział bp Andrzej Jeż w homilii podczas wielkoczwartkowej mszy krzyżma w tarnowskiej katedrze. Mówiąc o „pewnej nacji”, podniósł wzrok i uśmiechnął się do słuchaczy znacząco. Po czym przytoczył obszerny fragment z diecezjalnego tygodnika „Nasza sprawa”, z numeru 48/1937. Cytat z rzekomego „kongresu pewnej nacji” to parafraza fragmentu antysemickiego paszkwilu popularnego już w pierwszym dziesięcioleciu XX wieku, a dziś dostępnego w internecie. Tekst zatytułowany „Mowa rabina” opowiada o żydowskiej chęci opanowania świata i był rozpowszechniany przez wydawnictwo i popularną gazetę „Polak-Katolik”, kierowane przez ks. Ignacego Kłopotowskiego. W 1912 r. „Mowa” miała już swoje dziesiąte wydanie i wraz z inną antysemicką broszurą – „Księgą Kahału” – była podstawą wielu tekstów pisanych czy rozpowszechnianych przez katolickich księży i wydawnictwa.

– Ciężko mi uwierzyć, że biskup nie wiedział, co czyta – mówi w najnowszym odcinku Podkastu Powszechnego Zuzanna Radzik, publicystka, teolożka i członkini zarządu fundacji Forum Dialogu.

Fragment antysemickiego artykułu pt. "Musimy się rozstać" z tarnowskiego Ilustrowanego Tygodnika Katolickiego "Nasza Sprawa" nr 48/1937 - źródło: jbc.bj.uj.edu.pl
Fragment antysemickiego artykułu pt. "Musimy się rozstać" z tarnowskiego Ilustrowanego Tygodnika Katolickiego "Nasza Sprawa" nr 48/1937 - źródło: jbc.bj.uj.edu.pl

Czy bp Jeż naprawdę nie wiedział, co cytuje, i z jakiego kontekstu ten cytat wyrywa? Czy nie wiedział, jaki jest charakter zarówno „źródła”, jak i podającego je artykułu? I czy jako strażnik katolickiej doktryny na terenie diecezji tarnowskiej nie wie, że stosunek Kościoła do Żydów zmienił się po Holokauście i Soborze Watykańskim II o 180 stopni? Jak interpretować obecność antysemickiego cytatu w wielkoczwartkowym kazaniu?

– Po tej homilii obudziliśmy się ze snu o Kościele bez antysemityzmu – komentuje Artur Sporniak, kierownik działu religijnego „Tygodnika Powszechnego”.

Dowiedz się więcej z artykułu Zuzanny Radzik „Protokoły biskupa Jeża”

Wykorzystano cytat z nagrania homilii bp. Andrzeja Jeża zamieszczonego na kanale YouTube Diecezji Tarnowskiej

PODKAST POWSZECHNY

Oficjalny podkast „Tygodnika Powszechnego”: rozmowy z naszymi dziennikarzami, autorami i gośćmi. Tematy, kraj, świat, wiara i kultura, nauka i zmysły. Poważnie, a czasem mniej poważnie.

Słuchaj w: Spotify | Apple Podcasts | Google Podcasts | Lecton | RSS

O najważniejszych tematach z autorami i gośćmi „Tygodnika” rozmawiają Michał Kuźmiński i Krzysztof Story. A także autorskie cykleJagielski Story, gdzie co dwa tygodnie informacje o najważniejszych wydarzeniach przeplatają się z historiami i anegdotami z podróży i pracy jednego z najwybitniejszych polskich reporterów i korespondentów wojennych, Wojciecha Jagielskiego, z którym rozmawia Krzysztof Story Punkt zwrotny oraz Własny pokójKatarzyna Kubisiowska i jej goście | Sztuka powszechnie nieznanaMagdalena Łanuszka odkrywa dla nas na nowo średniowieczne dzieła | Miesiąc w nauce z autorskim przeglądem newsów naukowych Łukasza Lamży | Opowieści z Izraela: korespondencje Karoliny Przewrockiej-Aderet 

ZOSTAŃ PATRONEM PODKASTU POWSZECHNEGO NA PATRONITE »

Weź, słuchaj!

Wszystkie odcinki »

Współwydawcą Podkastu Powszechnego jest Fundacja Tygodnika Powszechnego

Współpraca: Audioteka.pl

 

Ten materiał jest bezpłatny, bo Fundacja Tygodnika Powszechnego troszczy się o promowanie czytelnictwa i niezależnych mediów. Wspierając ją, pomagasz zapewnić "Tygodnikowi" suwerenność, warunek rzetelnego i niezależnego dziennikarstwa. Przekaż swój datek:

Napisz do nas

Chcesz podzielić się przemyśleniami, do których zainspirował Cię artykuł, zainteresować nas ważną sprawą lub opowiedzieć swoją historię? Napisz do redakcji na adres redakcja@tygodnikpowszechny.pl . Wiele listów publikujemy na łamach papierowego wydania oraz w serwisie internetowym, a dzięki niejednemu sygnałowi od Czytelników powstały ważne tematy dziennikarskie.

Obserwuj nasze profile społecznościowe i angażuj się w dyskusje: na Facebooku, Twitterze, Instagramie, YouTube. Zapraszamy!

Newsletter