Ad limina Apostolorum

Nie wszystkie jednak wątki papieskiego przesłania dla Kościoła w Polsce – również spośród tych najistotniejszych – przebiły się do mediów z równą mocą i intensywnością, z jaką były wypowiedziane.

Przykładowo, jednym z najczęściej podejmowanych w trakcie wizyty w Rzymie tematów (i w rozmowie z papieżem, i w debatach w poszczególnych dykasteriach) był sakrament pojednania i pokuty. Czwarty weekend najbliższego Wielkiego Postu będzie – z inicjatywy papieża – wielką celebracją tego sakramentu w całym Kościele. Rozpocznie się od Liturgii pokutnej pod przewodnictwem Franciszka w bazylice św. Piotra, po której przez całą dobę („24 godziny dla Pana”) w możliwie wszystkich katolickich świątyniach świata będzie możliwość przystąpienia do indywidualnej spowiedzi – tak, by czwarta niedziela Wielkiego Postu stała się (zgodnie ze swą nazwą: „Laetare”) powszechnym świętem radości obdarzonych rozgrzeszeniem sióstr i braci.

W rozmowie z polskimi biskupami papież Franciszek odwoływał się również do zakończenia adhortacji ogłoszonej 40 lat temu przez Pawła VI. Mówił: „Czytajcie 80. punkt »Evangelii nuntiandi«!”. Zaraz po powrocie z audiencji przeczytałem.

80. punkt tego dokumentu mówi o tym, że największą przeszkodą w ewangelizacji jest... utrata gorliwości. Jest to przeszkoda największa, ponieważ pochodzi z wewnątrz Kościoła. Przeszkody zewnętrzne – tak chętnie, z taką determinacją i pewnością przez nas diagnozowane i analizowane – wcześniej czy później, łatwiej czy trudniej są pokonywane lub same ustępują.

Brak gorliwości „sam” nie ustępuje; tym bardziej że – jak mówi Paweł VI – łatwo go usprawiedliwić i zakamuflować; zakryć przy pomocy równie uczonych, co atrakcyjnych argumentów – zaczerpniętych choćby ze swoiście interpretowanego nauczania Soboru. A to, że „wolność religijna” i „szacunek” dla innych przekonań... A to, że semina veritatis posiane są przez Boga w każdej religii i we wszelkich sensownych poglądach... A to, że zbawienie jest dostępne każdemu, kto żyje i postępuje zgodnie ze swoim sumieniem; misje więc zasadniczo utraciły swój sens... A to, że... Itd., itp.

Utrata gorliwości. Zalecająca samą siebie jako cnotę. Ciesząca się dobrym samopoczuciem – wprost proporcjonalnym do zdecydowanego potępienia zewnętrznych przeciwników i wrogów. Postawa, którą w „Evangelii gaudium” papież Franciszek sugestywnie opisał jako wybór satysfakcji z bycia generałem pokonanej armii – zamiast tej, jaką daje bycie żołnierzem oddziału, który ciągle jeszcze walczy – z nadzieją zwycięstwa i z przekonaniem o słuszności swojej „sprawy”.