Matematyczny Nobel za złagodzenie osobliwości

Luis Caffarelli wniósł gigantyczny wkład w teorię równań różniczkowych, które są podstawowym narzędziem modelowania najróżniejszych zjawisk fizycznych.

Czyta się kilka minut
Luis Caffarelli / Nolan Zunk, The University of Texas at Austin

Nagrodę Abela, nazwaną na cześć XIX-wiecznego norweskiego matematyka Nielsa Henrika Abela, przyznaje corocznie Norweska Akademia Nauk i Literatury. Towarzyszy jej czek na 7,5 mln koron (ok. 3 mln zł).

W tym roku otrzymał ją Argentyńczyk Luis Caffarelli z Uniwersytetu Teksańskiego w Austin. Nazwany przez „Guardiana” „Messim matematyki”, Caffarelli wniósł gigantyczny wkład w teorię równań różniczkowych, które od czasów Newtona i Leibniza są podstawowym narzędziem modelowania najróżniejszych zjawisk fizycznych – od spadającego kamienia po rozszerzanie się Wszechświata.


OLGA TOKARCZUK I MATEMATYCY. Ponieważ wyniki matematyczne nie zależą od wyobraźni, nie podlegają jej ograniczeniom. Czyli mogą doprowadzić w regiony, do których wyobraźnia nie sięga >>>>


Do najtrudniejszych tego typu równań należą sformułowane już 200 lat temu tzw. równania Naviera-Stokesa opisujące dynamikę cieczy i gazów, które są szeroko stosowane w inżynierii i meteorologii. Nie chodzi tylko o to, że trudno je rozwiązać – wciąż nie wiadomo nawet, czy ich rozwiązania zawsze istnieją i nie zawierają tzw. osobliwości, czyli punktów, w których rozwiązanie staje się fizycznie bezsensowne. Caffarellemu udało się jednak znacząco złagodzić ten problem. Wykazał, że osobliwości, nawet jeśli są dopuszczane przez równania Naviera-Stokesa, to są „łagodne” i nie wpływają na praktyczną stosowalność tych ostatnich. Inżynierowie zajmujący się hydro- i aerodynamiką mogą spać spokojnie.©

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Najniższa cena przed promocją 29,90 zł

1.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 1.00 zł

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz
0.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 29.90 zł

TP Online: Dostęp roczny online

Grafika na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru Nr 14/2023