Fundamenty życia rodzą się w kosmosie. Przebadano próbki z asteroidy Bennu

Próbki pyłu asteroidy Bennu, pobrane przez amerykańską sondę w 2020 r., zawierają 14 z 20 występujących na Ziemi aminokwasów i wszystkie 5 zasad azotowych, stanowiących fundament RNA i DNA.
Czyta się kilka minut
Wizualizacja Nasa.gov
Wizualizacja nasa.gov

Licząca ok. 500 metrów średnicy planetoida Bennu interesuje astronomów, bo znajdzie się w pobliżu Ziemi za ok. 150 lat. Ale już teraz podekscytowała astrobiologów.

Molekuły ważne dla życia w próbce z asteroidy Bennu

W 2020 r. Bennu odwiedziła amerykańska sonda OSIRIS-Rex, która pobrała próbki i w trzy lata później przywiozła je w hermetycznie zamkniętym pojemniku na Ziemię. Dzięki temu naukowcy dostali szansę zbadania prawdziwej „kapsuły czasu” – obiektu liczącego ok. 4,5 mld lat, niemal niezmienionego od początku istnienia Układu Słonecznego. Opublikowana właśnie analiza tych próbek pokazała, że pozornie martwa skała zawiera niemal wszystkie składniki kluczowe dla biologii. W 120 gramach pyłu znajdowało się 14 z 20 aminokwasów występujących w białkach na Ziemi oraz wszystkie pięć zasad azotowych stanowiących cegiełki budujące DNA i RNA.

Badanie wykazało też, że w zamierzchłej historii Bennu, albo raczej większa asteroida, która rozpadła się tworząc współczesny obiekt, tętniła chemicznym życiem i miała nawet zbiorniki ciekłej wody. Obecność soli takich jak kalcyt, halit czy sylwin wskazuje, że woda w głębi asteroidy mogła istnieć przez co najmniej tysiące lat. „Te minerały dają nam wyraźny sygnał, że asteroidy nie były tylko bryłami skał i lodu, lecz aktywnymi, »żywymi obiektami«” – napisał Yasuhito Sekine z Earth-Life Science Institute w Tokio.

Życie na Ziemi

Naukowcy znaleźli również znaczne ilości amoniaku, niezbędnego do przemian biochemicznych. Kiedy amoniak łączy się z formaldehydem – również wykrytym w próbce – może inicjować powstawanie złożonych molekuł, w tym białek. Woda i związki organiczne odkryte na Bennu wpisują się w hipotezę, że to właśnie ciała takie jak ta asteroida dostarczyły Ziemi niezbędnych składników do zainicjowania życia. A skoro dostarczyły je tutaj, fundamenty życia niemal na pewno trafiły na Marsa, Europę, Tytana i inne ciała niebieskie, gdzie życie miało szansę rozkwitnąć. Czy z niej skorzystało – to zupełnie inne pytanie, na które wciąż szukamy odpowiedzi. 

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny" – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

Grafika na okładce: Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru Nr 6/2025

W druku ukazał się pod tytułem: Na Bennu tętni chemiczne życie