Sztuka odeszła gdzie indziej

Kiedy dwoje posłów LPR oskarżyło o obrazę uczuć religijnych Dorotę Nieznalską, autorkę "Pasji" - instalacji złożonej z krzyża i wizerunku męskich genitaliów, którą pokazała w 2001 r. w gdańskiej galerii Wyspa - dyskutowano o tym zarówno w brukowcach, jak i gazetach opiniotwórczych. Potem był wyrok (120 godzin prac społecznych) - uchylony w 2004 r. I nowy proces - zakończony na początku czerwca uniewinnieniem.
Czyta się kilka minut

Chciałoby się wierzyć, że w ciągu tych kilku lat dojrzeliśmy, by nie mieszać funkcji prawnika i krytyka - choć w obydwu tych przypadkach chodzi o wydawanie sądów (podtrzymuję tezę, że "Pasja" jest pracą banalną i niemądrą). Że jako społeczeństwo przeszliśmy na inny etap rozumienia i rozmawiania o sztuce. I pewnie coś w tym jest. Ale jednocześnie przegapiliśmy w tym czasie coś bardzo ważnego.

Tzw. "sztuka krytyczna" - to prawda, brutalna, negatywistyczna, ale przecież nie nihilistyczna - stawiała czasem Kościołowi, chrześcijaństwu czy religii w ogóle pytania trudne i potrzebne. O dramat istnienia, o lęki współczesności, o relacje między wiarą a instytucją. Późniejsza praca Nieznalskiej - pokazana w poznańskim Browarze "Pętla", w której powracały motywy korony cierniowej, łańcucha i szubienicznej pętli - była wstrząsającym krzykiem o wielu tonach. Nie doczekała się jednak żadnej rozmowy. Bo taki - głęboki, być może bolesny dialog - nie byłby użyteczny politycznie. Szkoda. Dziś nic chyba nie da się już zrobić. Nasza sztuka odeszła gdzie indziej. Religia przestała ją zajmować.

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Najniższa cena przed promocją 29,90 zł

1.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 1.00 zł

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz
0.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 29.90 zł

TP Online: Dostęp roczny online

Grafika na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 24/2009