Dwie perspektywy

Chodzi o jeden werset, a ściślej rzecz biorąc – o jedno słowo w czwartej Pieśni Sługi Jahwe. W tłumaczeniu Biblii Tysiąclecia (i w naszych lekcjonarzach) werset ten brzmi: „On wyrósł przed nami jak młode drzewo i jakby korzeń z uschniętej ziemi...” (Iz 53, 2). Tymczasem w Wulgacie (oraz wcześniejszej Septuagincie) tekst wyraźnie mówi: „On wyrósł przed nim [to znaczy przed Panem, nie przed nami!] jak młode drzewo i jakby korzeń z uschniętej ziemi”. I tak też tłumaczy go w XVI w. ks. Jakub Wujek: „A wystąpi jako latorośl przed nim, a jako korzeń z ziemie pragnącej...”
I słusznie! Izajasz bowiem w całej tej Pieśni wyraźnie podkreśla, jak dalece my rozmijamy się z Bogiem w postrzeganiu owego tajemniczego Sługi (którego Tradycja chrześcijańska bez wahania identyfikuje z Jezusem Chrystusem) – widzimy Go całkowicie inaczej niż widzi Go Pan (tekst grecki można też tłumaczyć: „On wyrósł przed Jego oczami...”).
To Bóg widzi w Osobie i dziele swojego Sługi młode drzewo (możliwe są też tłumaczenia: latorośl, dziecko) i korzeń, a więc zasadę i źródło nowego życia – życia odradzającego się z kompletnej martwoty. To w oczach Boga Jego widok wywołuje radość i nadzieję – taką jaką zwykle w nas budzi nowo narodzone dziecko. My jednak nie dostrzegamy w Nim żadnego wdzięku; nam On się nie podoba i mamy Go za nic. Co więcej, jesteśmy przekonani, że „nie podoba” On się także Bogu – że to przez Boga właśnie jest On ostatecznie skazany, chłostany i zdeptany (w. 4). Wydaje nam się, że Jego los jest dowodem na to, że został przez Boga odrzucony, a nie wybrany.
Tymczasem, „nie tak widzi Bóg, jak widzi człowiek”. Tam, gdzie my widzimy tylko śmierć, Bóg widzi obumieranie ziarna – z perspektywą plonu stukrotnego. Tam, gdzie my widzimy pustkę i małość, Bóg widzi pragnienie i wielką przestrzeń dla swojego działania. To, co nazywamy „biedą”, On ma moc przekształcić w „ubóstwo”. „Ostatnie” miejsce – On nazywa „pierwszym”.
I odwrotnie! Tam, gdzie my poszukujemy życia, spełnienia i satysfakcji – Bóg nierzadko widzi dążenie do samobójstwa i alienacji. Tam, gdzie my postrzegamy swoją wielkość i znaczenie, On widzi pychę i zamknięcie na łaskę. Prawda, że nie zawsze i nie w każdym przypadku. Niemniej biblijny refren (powracający od Izajasza, przez Jezusa Chrystusa, po św. Pawła) „macie oczy, a nie widzicie” nie jest słowem-nie-dla-nas. Tak dobre samopoczucie dowodziłoby jedynie tego, jak dalece stosuje się on właśnie do nas. Wzrok jest w Piśmie Świętym znakiem wiary; znakiem niewiary jest ślepota. Najgorszym jej przypadkiem – ta połączona z arogancką pretensją: „widzimy!” (por. J 9, 41).