Bankster po matce Polce

Na pozór ta zmiana jest groteskowa – pani premier i pan wicepremier zamienili się miejscami, bo tak im nakazał prezes PiS Jarosław Kaczyński.
Czyta się kilka minut
Premier Mateusz Morawiecki i Beata Szydło w Pałacu Prezydenckim, 8 grudnia 2017 r. Fot. JACEK DOMIŃSKI / REPORTER
Premier Mateusz Morawiecki i Beata Szydło w Pałacu Prezydenckim, 8 grudnia 2017 r. Fot. JACEK DOMIŃSKI / REPORTER

Po pierwsze – czemu w ogóle zmieniać premiera? Od dwóch lat słyszeliśmy od machiny propagandowej PiS, że rząd Beaty Szydło to gabinet zesłany nam przez Opatrzność. W dodatku sondaże pokazują, że spora część Polaków rzeczywiście doceniała ten rząd i samą panią premier, głównie jej socjalny rys. Trzeba jednak pamiętać, że Kaczyński nie kieruje się takim zewnętrznym oglądem, tylko realną oceną sytuacji w rządzie – a zna ją tak dobrze jak nikt inny.

Kaczyński uznał, że dotychczasowy gabinet stał się nieefektywny. Jako premier Szydło od początku miała związane ręce. Nie mogła samodzielnie podejmować kluczowych decyzji, miała ograniczony wpływ na najważniejszych ministrów i musiała się na bieżąco konsultować z prezesem. Dziś Kaczyński ma do niej pretensje o to, że większość spraw trafia do jego ucha – tyle że to on sam stworzył taki system.

Gdyby Kaczyński wyrzucił Szydło i sam obwołał się premierem – zaskoczenia by nie było. A i PiS byłby ukontentowany, a nie skonfundowany i sfrustrowany jak dziś. Na ostatniej prostej zaszła jednak drastyczna zmiana – Kaczyński chwycił swą partię za gardło i wymusił na niej zgodę na premierostwo dla Mateusza Morawieckiego. W ten sposób twarzą partii zwyczajnych Polaków, ciemiężonych przez elity III RP, stał się bankier o wielomilionowym majątku, szkolony za granicą, doradca Donalda Tuska nawet po Smoleńsku, nagrany w restauracji u Sowy i Przyjaciół. To zasadnicza zmiana po skromnej matce Polce z gminy Brzeszcze, która miała ilustrować styczność partii z masami.

A więc – po drugie, i najważniejsze – dlaczego Morawiecki? Kaczyński bez wątpienia ma swoje cele. Lider PiS uważa Morawieckiego za wizjonera, który chce przebudować polską gospodarkę. Szydło nie miała takich wizji, którymi mogłaby urzec prezesa.

Morawiecki może złagodzić wizerunek rządu w kręgach biznesowych i za granicą. Jeśli ma rzeczywiście zmniejszyć napięcia i ułatwić PiS wygranie wyborów w 2019 r., to kluczem są jego relacje z Kaczyńskim. Jeśli posiadł realny wpływ na prezesa – którego walcząca o uznanie Szydło nigdy nie zdobyła – to przy dotychczasowej politycznej zręczności może się stać premierem nie tylko bardziej niezależnym, ale też bardziej skutecznym. Może dla PiS pozyskać część dużego biznesu, zniesmaczonego opozycją, albo też po prostu pragmatycznego. Może pozyskać wyborców centrowych, zwłaszcza jeśli złagodzi polityczny kurs – czego zrobić bez przyzwolenia Kaczyńskiego nie sposób.

Wiele wszakże wskazuje na to, że przepchnięte właśnie przez parlament ustawy sądowe są ostatnimi tak kontrowersyjnymi zmianami i do wyborów PiS będzie się starał łagodzić kurs. W tej sytuacji logiczne jest, że Kaczyński zmienił zderzak. I że sam premierostwa nie wziął, bo trudno byłoby mu wejść w rolę dobrodusznego, kordialnego staruszka.

Inna rzecz, że powołując Szydło na wicepremiera w jej dawnym rządzie, Kaczyński przenosi do nowego gabinetu brutalny konflikt między nią a Morawieckim, który trawił gabinet PiS przez wiele ostatnich miesięcy – i przyczyniał się do jego nieefektywności. Jeszcze ważniejsze jest to, że nominacja dla Morawieckiego może być początkiem procesu sukcesji w PiS, zapowiadanej przez Kaczyńskiego od lat. Partia żyje takimi plotkami. Jeśli są prawdziwe, to muszą się spotkać z reakcją innych ambitnych pisowskich 50-latków, takich jak drący koty z Morawieckim Zbigniew Ziobro. W tej groteskowej roszadzie może tkwić gen autodestrukcji, albo nawet kilka.

Czytaj także: Paweł Bravo: "Należy docenić kpiarski zamysł prezesa, który tuż po tym, jak jego sejmowe wojsko po raz kolejny dzielnie odparło atak wroga na rząd, pokazał jednym pstryknięciem palców, gdzie się w Polsce powołuje i odwołuje premierów".

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

Ilustracja na okładce: Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru Nr 51-52/2017