Z wizytą u Leona XIV. Precyzyjny papież i krnąbrni politycy

Wizyty szefów państw w Watykanie mają różną rangę i cele. Bywają kurtuazyjne, przy okazji pobytu w Rzymie, i przełomowe, jak pamiętne audiencje Jana Pawła II dla Michaiła Gorbaczowa czy Fidela Castro; akcentujące wymiar religijny albo uznające Stolicę Apostolską jedynie jako podmiot prawa międzynarodowego. 

Są elementem bieżącej polityki zarówno Watykanu, który widzi w nich skuteczne narzędzie realizacji interesów Kościoła (szeroko pojętych – jako troskę o pokój, poszanowanie praw człowieka i wolności religijnych), jak i odwiedzających go przywódców państwowych, którzy spotkania z papieżem wykorzystują do realizacji własnych celów.

Watykańskie wizyty polskich przywódców

Ze szczególną uwagą, co zrozumiałe, obserwowano w Polsce audiencję prezydenta Karola Nawrockiego, który 5 września został przyjęty, wraz z rodziną, przez Leona XIV. To druga międzynarodowa wizyta polskiego prezydenta, po Stanach Zjednoczonych. 

Co jest wyraźnym komunikatem dla wyborców, że relacje z Kościołem i troska o zachowanie katolickiej tożsamości Polaków są równie ważne jak bezpieczeństwo państwa.

Przypomnijmy tylko, że Watykan jako pierwszy cel oficjalnej podróży wybrali też premier Tadeusz Mazowiecki (październik 1989 r.) oraz prezydenci Lech Wałęsa (luty 1991 r.) i Lech Kaczyński (styczeń 2006 r.) – co było równie czytelnym sygnałem zmian zachodzących w Polsce.

Izraelski prezydent u papieża

Z punktu widzenia Stolicy Apostolskiej dużo ważniejsza była jednak o dzień wcześniejsza wizyta prezydenta Izraela, Icchaka Herzoga. Poprzedził ją komunikat strony izraelskiej, że jej inicjatorem był Watykan, co oznaczałoby, że o spotkanie poprosił papież. 

Z kolei po zakończeniu rozmowy służby prezydenta informowały, że jej tematem było uwolnienie zakładników przetrzymywanych przez Hamas, dialog międzyreligijny, bezpieczeństwo chrześcijan w Ziemi Świętej oraz „walka z nienawiścią i przemocą”. A także, że wizyta przebiegła w „ciepłej i serdecznej atmosferze”.

Watykańskie dementi po spotkaniu z Icchakiem Herzogiem

W szybkim i stanowczym oświadczeniu – w stylu dawno tu niewidzianym – Sala Stampa sprostowała, że to nie papież zaprasza przywódców państw, a jedynie przyjmuje ich prośby o audiencję.

W kolejnym komunikacie poinformowała, że podczas rozmów „szczególną uwagę poświęcono tragicznej sytuacji w Strefie Gazy”.

Wyrażono nadzieję na szybkie wznowienie negocjacji, tak by „możliwe było uwolnienie wszystkich zakładników, pilne osiągnięcie trwałego zawieszenia broni, umożliwienie bezpiecznego dotarcia pomocy humanitarnej do najbardziej dotkniętych obszarów oraz zagwarantowanie pełnego poszanowania prawa humanitarnego, a także uzasadnionych aspiracji obu narodów”. 

Rozmawiano też, „jak zagwarantować przyszłość narodu palestyńskiego oraz pokój i stabilność w regionie, a Stolica Apostolska potwierdziła rozwiązanie dwupaństwowe jako jedyną drogę wyjścia z toczącej się wojny”. 

Papież podczas audiencji

Trudno też, choćby oglądając relacje z audiencji, nie odnieść wrażenia, że papież bardzo uważał, by podczas wspólnych zdjęć na jego twarzy nie pojawił się choćby cień uśmiechu (w przypadku Leona XIV widać te starania aż nadto).

Papież Franciszek nie specjalnie dbał o to, jak są interpretowane i wykorzystywane jego słowa, a jego współpracownicy częściej musieli prostować jego słowa, niż odnosić się do wypowiedzi innych osób. Leon XIV mówi nie tylko „aksamitnym”, ale przede wszystkim precyzyjnym językiem, a do tego pilnuje, przez swoje służby, by w taki sam sposób mówić o nim.