Sukces rządu ogłosił rzecznik prasowy Adam Szłapka. „Długo wyczekiwana i pierwsza tak kompleksowa regulacja, która wprowadza stały, stabilny i dostępny w całym kraju system wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami” – mówił o przyjętym 28 października przez Radę Ministrów projekcie ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami.
Dodał, że wsparcie ma być dostosowane do potrzeb konkretnej osoby i może obejmować od 20 do 240 godzin miesięcznie, a z asystencji będą mogli skorzystać dorośli między 18. a 65. rokiem życia. Wynagrodzenie asystentów ma wynieść od 49 do 55 zł brutto za godzinę.
Co w projekcie ustawy o asystencji osobistej budzi zastrzeżenia
W konsultacjach społecznych ustawy wzięło udział ponad tysiąc osób, a projekt miał wsparcie także wielu osób z niepełnosprawnościami (OzN) i środowiska. Dlaczego więc sukcesu nie świętują wszyscy? Wyjaśnia to Małgorzata Szumowska, prezeska Fundacji Centrum Edukacji Niewidzialna, działaczka na rzecz praw OzN, która brała udział w prekonsultacjach i konsultacjach społecznych projektu ustawy, a także organizowała protesty przed Sejmem, by ustawa weszła w życie.
Zanim wyliczy zastrzeżenia, podkreśla, że niewątpliwym sukcesem jest to, że dzisiaj w społeczeństwie jest szeroka świadomość, po co OzN asystent.
Jeszcze dwa lata temu słyszała, że asystentów potrzebują, ale zarządy.
– Dotąd działała tylko asystencja projektowa, realizowana przez samorządy i organizacje pozarządowe. Z danych, które mamy, wynika, że około 10 proc. budżetu tych projektów przeznaczano na rekrutację, administrację czy koordynację. W ustawowej AOON na te zadania przeznaczono zaledwie 3 proc. z budżetu i już teraz możemy mieć pewność, że pojawi się problem z ich realizacją – mówi. – Po drugie kandydat na asystenta będzie musiał przedstawić udokumentowaną minimum półroczną pracę lub wolontariat na rzecz OzN. Choć w tej grupie są osoby, którym – mimo świadczenia tych usług – nie uda się wykazać stażu pracy, a więc wypadną z puli asystentów w danym powiecie.
I zadaje jeszcze jedno pytanie: – Jeśli projekt ustawy zostanie podpisany przez prezydenta, wejdzie w życie w 2027 roku. Jednak obejmie tylko grupę 18-65. A co z młodzieżą od 13. do 18. roku życia? Oni nie mogą czekać do 2030 r. na przyznanie asystenta, bo – podobnie jak ich rówieśnicy – chcą być samodzielni i niezależni.
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru Nr 45/2025
