Panorama

Postaciami centralnymi są trzej twórcy: poeta szwedzki Gunnar Ekelöf (1907–1968), norweski noblista Knut Hamsun (1859–1952) i sławny rodak Ekelöfa August Strindberg (1849–1912), tło zaś stanowi panorama modernizmu europejskiego i amerykańskiego.

Najmłodszy z pisarzy służy za przykład, jak innowacyjności formalnej i awangardowemu dążeniu do zerwania z dawnymi kliszami towarzyszy konstruowanie własnej, „wynalezionej” tradycji – w tym przypadku tradycji hermetycznej i mistycznej. Studium drugie poświęcone jest modernistycznej refleksji nad zmysłami i ciałem; punkt dojścia stanowi „Głód” Hamsuna, powieść, w której cielesne dyskursy nowoczesności doprowadzone zostały do skrajności. Studium trzecie, „W teozoficznym klasztorze. Nauka, okultyzm i krytyka kultury w późnych powieściach Strindberga”, pokazuje autora „Czarnych chorągwi” jako obsesyjnego wręcz krytyka współczesnej cywilizacji i przemian obyczajowych.


Jan Balbierz, „À propos inferna. Tradycje wynalezione i dyskursy nieczyste w kulturach modernizmu skandynawskiego”, Wydawnictwo Universitas, Kraków 2013