Słuchajcie Franciszka

Paweł VI Wielki w sytuacji trudnej, w Afryce, pozwolił zakonnicom używać antykoncepcji w przypadkach gwałtu. (…) Zapobieganie ciąży nie jest złem absolutnym – powiedział papież dziennikarzom podczas lotu powrotnego z Meksyku.
Czyta się kilka minut
Artur Sporniak / / Fot. Grażyna Makara
Artur Sporniak / / Fot. Grażyna Makara

Media okrzyknęły, że ta wypowiedź zmienia nauczanie Kościoła. Do jakiej sytuacji Franciszek się odwołał? W latach 60. XX w. podczas wojny domowej w Kongu głośne stały się przypadki gwałtów na zakonnicach. Wśród katolickich moralistów rozgorzała wówczas dyskusja, czy zakonnica może się bronić przed ciążą jako skutkiem gwałtu używając pigułek antykoncepcyjnych. Dyskusja wygasła, gdy pozytywnie odpowiedział na to pytanie ówczesny sekretarz Kongregacji Soboru Pietro Palazzini (późniejszy kardynał). Ponieważ Watykan nie zareagował, moraliści uznali, że jego wypowiedź zaaprobował papież.

W słowach Franciszka są dwie nowości. Porównując sytuację kobiety zagrożonej chorobą wywoływaną wirusem Zika z sytuacją zagrożenia gwałtem, papież pod względem etycznym zrównuje kontekst choroby z kontekstem ludzkiej agresji. Dotychczas zwracano uwagę, że choroba nie usprawiedliwia czynów uznawanych za niemoralne, a w sytuacji obrony koniecznej możemy np. stosować przemoc. Po drugie, mówiąc, że antykoncepcja nie jest złem absolutnym, papież twierdzi, że nie jest ona tzw. czynem wewnętrznie złym, czyli moralnie nagannym zawsze bez względu na okoliczności i intencje. To nowość. Ale żeby mówić o zmianie nauczania, takie stwierdzenie musiałoby się pojawić w oficjalnym dokumencie Kościoła. Niewątpliwie jednak świadczy o mniej sztywnym podejściu podczas tego pontyfikatu do trudnych problemów etycznych. ©℗

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Najniższa cena przed promocją 29,90 zł

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

Ilustracja na okładce: Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 09/2016