Dziesięć zasad udanej podróży

Zanim wyruszysz w jakąkolwiek podróż, musisz się spakować, choćby miał to być podręczny neseser. Nie zapomnij wziąć do niego trochę poniższych rad.

1. Wyznacz cel podróży. Cel dopasuj do siebie, nie siebie do celu

Zanim wybierzesz kierunek, zastanów się, czego aktualnie potrzebujesz. Chcesz ruszyć z domu po odpoczynek aktywny czy bierny, na łonie przyrody czy w metropolii, w jakich temperaturach i zagęszczeniu ludzi? Przyjrzenie się swemu stanowi ducha to pierwszy krok ku końcowej satysfakcji. Podróżowanie zakłada na końcu powrót do siebie – a zatem relację ze swoim miejscem, z sobą, ukorzenienie. To paradoksalny początek podróży.

2. Negocjuj z bliskimi. Nie każdy musi robić to samo, ale każdy powinien mieć coś dla siebie

Podróżujesz sam, w parze, z rodziną, z grupą znajomych lub nieznajomych? Czy bierzesz pod uwagę możliwość poznania kogoś w drodze? Każda z tych opcji otwiera jedne, a zamyka inne horyzonty. Rozmawiajcie ze swoimi przyszłymi towarzyszami podróży o swoich pomysłach, potrzebach i uczuciach związanych z wyjazdem – poznaj ich punkt widzenia, negocjujcie kształt planów. Może nie wszystko musicie realizować identycznie, natomiast każdy powinien mieć możliwość choć w części zrealizować swoje priorytety. Bądź otwarty na renegocjacje, również w trakcie wyjazdu. To w ogóle dobre ćwiczenie w dialogu, który przyda się na co dzień.

3. Mierz zamiar według sił. Szanuj siebie, swoje ciało

Nie szarżuj, nie stawiaj sobie zbyt wielu zadań, nie rób rzeczy ekstremalnie innych od tych, na które zdecydowałbyś się „u siebie”. Nawet jeśli inni to robią.

Przygotuj się odpowiednio wcześniej przez odpowiednią zaprawę do wyzwań, jakie sobie postawisz podczas podróży – czy to będzie rejs, wyprawa na Kilimandżaro, czy intensywne zwiedzanie prawie wszystkich muzeów Rzymu. Realnie oceń swoje możliwości, skonsultuj się z kimś o większym doświadczeniu, komu możesz zaufać. Obserwuj swoje ciało i psyche, czy nie woła „dość!”.

Zmęczenie osłabia czujność i sprzyja popełnianiu błędów, a zły los lub złodziej tylko czyha, by to wykorzystać. Pamiętaj o tym także prowadząc auto.

Również nadmierny luz zwiększa ryzyko, że spóźnisz się na samolot, zgubisz na dworcu, dasz sobie wcisnąć szmelc za cenę antyku.

Włącz tryb receptywność – uważnie czerp z bodźców zmysłowych i doświadczeń. Zadbaj o właściwy balans wysokiego i niskiego pobudzenia, wysiłku i odprężenia.

No a gdy włączysz już zdrowy rozsądek – możesz sobie przypomnieć, że podróż to również przekraczanie siebie.

4. Miej respekt przed naturą i szacunek do niej

Szanuj zieleń. Nie wchodź na Giewont w szpilkach podczas burzy. Czasem to bardziej skomplikowane – sprawdź w kilku źródłach, czy safari albo zoo, na które się wybierasz, jest przygotowywane z poszanowaniem ekologii i dobrostanu zwierząt.

5. Naucz się wybierać i rezygnować

Podróż i życie to sztuka wyboru. Oraz rezygnacji. Wybierając, z czegoś rezygnujesz. Kluczowe, choć trudne – umieć przystać na stratę. Podczas krótkiego przystanku wybierzesz witraże Mehoffera we Fryburgu czy wizytę w galerii Niki de Saint Phalle?

Pragniesz adrenaliny, a propozycje kuszą? Nic w tym złego, póki adrenalina cię nie oślepi.

Nie musisz zaliczyć wszystkiego, żeby wynieść korzyść. Poświęć więcej czasu na jedną rzecz i zaangażuj się w to w pełni. Możesz zaznać za dużo pobieżnie albo wystarczająco dużo – głębiej.

6. Bądź elastyczny

Nie bądź niewolnikiem swoich oczekiwań. Nie da się wszystkiego zaplanować ani przewidzieć. Załamanie pogody, nagła choroba, korek w kierunku dworca, specyfika miejscowej sieci autobusowej (kto by przewidział, że 50 km pokonuje się przez cztery godziny?) – czasem nie uniknie się komplikacji.

Bądź gotowy na zaskoczenia i zmiany planów. Mniej się sfrustrujesz. A może nawet coś cię zaskoczy przyjemnie?

7. Bądź przygotowany

To nie znaczy, żebyś miał zaniedbać należyte przygotowanie.

Rzeczy konieczne: paszport, ubezpieczenie, waluta, karta bankowa i dostępność usług płatniczych na miejscu, szczepienia, twoje lekarstwa i soczewki. Nie zapomnij ich spakować i sprawdzić jeszcze raz przed wyjściem z domu. Właściwie wszystko inne w razie czego możesz kupić na miejscu.

Spakuj ekwipunek dostosowany do charakteru twojej wyprawy. O kondycję i formę zadbaj odpowiednio wcześniej, zwłaszcza jeśli np. chcesz zdobywać góry.

8. Nie tylko internet: bądź wszechstronnym brokerem informacji

A przede wszystkim wyszukaj informacje – dzisiaj to łatwiejsze niż kiedykolwiek.

Sprawdź pogodę w konkretnej porze roku, zweryfikuj tuż przed wyjazdem.

Jedziesz w tropiki? Dowiedz się o tamtejszych chorobach, higienie. I miejscowym jedzeniu – korzystaj z niego, ale z rozsądkiem, unikaj dań ryzykownych.

Czytaj blogi podróżnicze, opinie na portalach turystycznych. Skalibruj sobie swój wewnętrzny radar na fejkowe opinie, nadmierną krytykę i zachwyty.

Wszechobecność sieci to kij o dwóch końcach – łatwość zareklamowania się i odnalezienia reklamy sprawia, że globalny ruch turystyczny nasilił się jak jeszcze nigdy, a wiele „nieznanych” miejsc utraciło unikatowość. Tłum w popularnych miejscach wpływa na jakość oferowanych usług, komfort zwiedzania oraz życia mieszkańców. Ty masz władzę decyzji – czy pojechać na wciąż mniej zatłoczoną grecką wysepkę? A jeśli do Aten, to może poza sezonem?

To może oznaczać również ulgę dla wakacyjnego budżetu, co jest jedną z najważniejszych spraw do ustalenia przed decyzją o wyjeździe. Policz dzienne koszta, załóż bufor finansowy na nieprzewidziane wydatki, pomnóż przez liczbę dni i osób.

9. Nawiązuj relacje z mieszkańcami

Korzystaj z lokalnych przewodników, sprawdzaj ich uprawnienia i kompetencje. Zostaw jak największą część wydanych pieniędzy w rękach miejscowych. Od nich dowiesz się rzeczy, o których milczy internet, nawiązuj z nimi choćby przelotny kontakt – odwiedzany kraj to nie tylko atrakcje, ale też ludzie. Nie każdy może zostać cyfrowym nomadą i wyjechać na parę miesięcy, pracując zdalnie – ale nawet podczas krótkiego pobytu możesz spróbować zejść z głównych traktów i zapuścić się do tawerny pełnej miejscowych klientów.

Nie bój się miejscowego medyka znającego lokalne choroby, ale dopytaj, jak rozliczyć ewentualne koszty leczenia. Pamiętaj o ubezpieczeniu.

Uważaj na złodziei i oszustów, ale nie zrażaj się do miejscowych po nieprzyjemnej przygodzie. Większość ludzi jest uczciwa i podobna do ciebie w podstawowych potrzebach: bezpieczeństwa, dachu nad głową, jedzenia, pracy, możliwości zabawy i autoekspresji. Te podobieństwa nie unieważniają kulturowych różnic – one nas zazwyczaj najbardziej ciekawią.

10. Miej szacunek do miejscowej kultury. Nie wszystko musisz sfotografować i upublicznić

Nie zakładaj, że kraj, do którego jedziesz, okaże się taki, jak go sobie wyobrażasz. Nastaw się na niespodzianki.

Zwracaj uwagę na życie i problemy miejscowych, dowiaduj się o postulatach ruchów antyturystycznych (Barcelona, Amsterdam) – spróbuj uwzględnić je podczas podróży. Staraj się nie być uciążliwym gościem. Zachowuj się tak, jak byś chciał, by zachowywali się twoi goście. Przestrzegaj zakazów i ciszy nocnej.

Schowaj czasem aparat lub smartfon i spójrz na otaczający świat bez pośrednictwa obiektywu. Nie wszystko też musisz upublicznić. Gdy odkryjesz nieznane miejsce, nawet kilka kilometrów od twego domu, zachowaj to tylko dla siebie i dla bliskich.

***

Pamiętaj o balansie między nowym i nieznanym – a powtarzalnym i swojskim. Każdy powinien mieć miejsce, do którego wraca po choćby najdłuższej podróży.

Dziękuję Michałowi Lembergerowi (OneFun) oraz Michałowi i Karolinie Piątkowskim (blog „Naszymi oczami”) za inspirujące rozmowy.