Prócz Ciebie nie ma boga troszczącego się o wszystkich (...) Twoja potęga jest podstawą sprawiedliwości, a w swej wszechwładzy wszystkich traktujesz łagodnie. Okazujesz potęgę, gdy ktoś wątpi w nieograniczoną moc Twoją, a jeśli ją uznaje, ostrzegasz go przed zuchwałością. Jesteś wszechwładny, a sądzisz łagodnie i kierujesz nami wyrozumiale (...) W ten sposób nauczyłeś lud swój, że człowiek prawy powinien kochać innych. Dałeś swoim synom zbawienną nadzieję, że gdy zgrzeszą, obdarzysz ich nawróceniem”.
Ten fragment Księgi Mądrości autorzy lekcjonarza zestawili z przypowieścią o siewcy i o ziarenku gorczycy, uwypuklając tym samym przewodni motyw Biblii. Obserwując rzeczywistość i zastanawiając się nad nią, ten intelektualny wysiłek autorów biblijnych rabin Abraham Joshua Heschel nazwał procesem poszukiwania człowieka przez Boga i Boga przez człowieka.
Dzięki niemu Izraelici doszli do wniosku, że to sam Bóg „nauczył lud swój, że człowiek prawy powinien kochać innych”. Ale wiele wody musiało upłynąć w Jordanie, zanim padło stwierdzenie:
„Słyszeliście, że powiedziano: Będziesz miłował swego bliźniego, a nieprzyjaciela będziesz nienawidził. A Ja wam mówię: Miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za waszych prześladowców, abyście byli synami waszego Ojca, który jest w niebie (...) Bądźcie więc tak doskonali, jak doskonały jest wasz Ojciec niebieski”.
Tym zachwycającym słowom towarzyszą jeszcze inne:
„Okazujesz potęgę, gdy ktoś wątpi w nieograniczoną moc Twoją, a jeśli ją uznaje, ostrzegasz go przed zuchwałością”.
To znaczy, że mamy się mieć na baczności.
Czym bowiem kończy się uleganie owej zuchwałości? Wystarczy przypomnieć, kto i na czym budował mające trwać wiecznie mocarstwa wiecznej szczęśliwości – Trzecią Rzeszę i Związek Radziecki. To piekło na ziemi zbudowali ludzie, którzy uwierzyli, że posiedli ową boską potęgę i nieograniczoną moc właściwą tylko Bogu.
Dzisiaj ten sam zuchwały duch nie pozwala Polakom i Ukraińcom zdobyć się na wypowiedzenie słów, które naprawdę już udowodniły boską moc: „przebaczamy i prosimy o przebaczenie”. Czyli odpuść nam, gdyż i my odpuszczamy. Odpuścić, przebaczyć może tylko pokrzywdzony, do czego zobowiązuje nas miłość do nieprzyjaciół. Dlatego nie co innego jak przebaczenie jest boskim przejawem człowieczeństwa.
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
