Powieść ta budzi zdumienie już odkąd w roku 1925 pierwszy raz opublikował ją przyjaciel Kafki Maks Brod. Jej zagadkowość paradoksalnie czujemy silniej z każdą nową interpretacją. Niedawne wydania krytyczne i faksymilowe odsłaniają ponadto pewne zatuszowane w rekonstrukcji Broda pozorne nielogiczności tekstu. Podobnie jak nazwiska znaczące oraz beznamiętny styl, maskujący ironię i humor, przyczyniają one tej prozie niezwykłości, którą badacze opisują od mniej więcej pół wieku. O wiele trudniej było ją uchwycić w roku 1937, kiedy Józefina Szelińska przetłumaczyła "Proces", a Bruno Schulz ten przekład przejrzał i wydał pod swoim nazwiskiem. Także codzienność niezbyt się wtedy różniła od tej, która stanowi tło powieści. Dzisiaj, kiedy słowa "zadzwonić" albo "pensjonat" znaczą już co innego, trzeba te same realia oraz ich zderzenie z nierealnością opowiedzieć na nowo - dzisiejszą polszczyzną, równie przezroczystą dla nas, jak był język "Procesu" dla przyjaciół pisarza. Opowiedzieć zarazem tak, by powieść nas dziwiła na miarę swojej niezwykłości.
Jakub Ekier / fot. Elżbieta Lempp /
JAKUB EKIER (ur. 1961) jest poetą, tłumaczem, eseistą, absolwentem germanistyki UW, autorem tomów "Cały czas" (1992) i "Podczas Ciebie" (1999). Tłumaczył m.in. Paula Celana, Reinera Kunzego, Maxa Frischa i Franza Kafkę. Laureat Nagrody im. Barbary Sadowskiej (2001) i Nagrody Czterech Kolumn (2002). Mieszka w Warszawie.
Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru TP 01-02/2009
Kultura
Kultura
