morza: najważniejsze informacje

Shastasaurus, wizualizacja // Daniel Eskridge / Adobe Stock
Wersja audio

Niezwykła historia ichtiozaurów. Co się stało z władcami prastarych mórz?

Daniel Tyborowski
Ichtiozaury zniknęły w ciszy. Pozostawiły po sobie skamieniałe wspomnienia: zęby, kręgi, fragmenty czaszek. Ale opowieść, którą niosą, nadal pulsuje życiem.
Theresa Weber, „The great camouflage; The plant, free, silent, proud, 2025” // Fot. Alina Żemojdzin / Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej

Nadmorskie galerie stają się ważnym punktem na mapie polskiej sztuki

Anna Pajęcka
Nad Bałtyk przyjeżdżają dziś twórcy z różnych stron świata. Tematy ich prac rozciągają się od portów po głębiny, od międzyludzkich relacji po infrastrukturę…
// IamJoyful / Adobe Stock

Pandemia rozgwiazd: tajemniczy zabójca znaleziony

Łukasz Kwiatek
W ciągu dekady tajemnicza choroba zdziesiątkowała populacje należące do dwudziestu gatunków rozgwiazd, zabijając nawet 10 miliardów osobników. Biolodzy z USA i…
Paul Watson po wyjściu z więzienia w Nuuk na Grenlandii, 17 grudnia 2024 r. // Fot. Alataq Moeller / AFP / East News

Paul Watson, obrońca wielorybów, wyszedł na wolność. Jak na to zareagowała Japonia?

Wojciech Brzeziński, Agata Kaźmierska
Paul Watson, który od lat prowadzi krucjatę przeciw wielorybnikom, po pięciu miesiącach został zwolniony z grenlandzkiego aresztu. Rząd Japonii, której statki…
Płetwa ogonowa humbaka sfotografowana na morzu norweskim w okolicy Troms. // Fot. Espen Bergersen / B&EW

Jak daleko wędrują humbaki

Łukasz Lamża
Jeszcze niedawno specjaliści uważali, że humbaki konsekwentnie trzymają się terenów łowieckich wybranych za młodu. Uwieczniona na amatorskich fotografiach…
Mural z portretem Paula Watsona na budynku w Paryżu. 4 września 2024 r. // Fot. Thibaud Moritz / AFP / East News

Ekopirat posiedzi dłużej. Grenlandia przedłużyła areszt Paula Watsona

Agata Kaźmierska, Wojciech Brzeziński
Grenlandia zdecydowała o przedłużeniu aresztu Paula Watsona, ale to najmniejszy problem legendarnego obrońcy wielorybów. Nadal grozi mu ekstradycja i surowy…
Przystań w Macduff w północno-wschodniej Szkocji. // Fot. Patrycja Bukalska

Macduff, Gamrie i Crovie: rybackie wioski północnej Szkocji

Patrycja Bukalska
Północno-wschodnie wybrzeże Szkocji nazywane jest zapomnianym zakątkiem, masowa turystyka nadal tu nie dotarła. Powietrze jest czyste, a horyzont szeroki.…
Plaża w okolicy miejsowości Løkken na Jutlandii. // Fot. Robert Harding / Alamy / B&EW

Dorthe Nors, pisarka: Bałtyk jest ostry, twardy. A Morze Północne to wszechobecny wędrujący piasek, jest uspokajające

Adam Robiński, Dorthe Nors
Są ludzie, dla których widok rozległego horyzontu i nieba bywa nie do zniesienia. Ja nie potrafię bez nich żyć.
Echinothrix calamaris / Domena publiczna / Wikipedia

Na całym świecie giną jeżowce. W jaki sposób wpłynie to na rafy koralowe?

Łukasz Kwiatek
Infekcja ma gwałtowny przebieg: w ciągu 2-3 dni zaatakowane jeżowce tracą igły, a potem rozpadają się na kawałki. Na kolejnych rafach całe populacje jeżowców…
Latarnia morska Warnemünd, okolice Rostocku, Niemcy. // Hechtenberg / BE&W

Bałtyk: wędrówka przez krainę niesamowitości

Michał Sowiński, Paul Scraton
Paul Scraton, reporter: Bałtyk ma w sobie coś niepokojącego. Właściwie nie występują tu przypływy ani odpływy, pachnie też inaczej, bo jest mało zasolony. To…
KRYSTYNA CHOJNOWSKA-LISKIEWICZ (1936-2021), pierwsza kobieta na świecie, która samotnie opłynęła Ziemię na jachcie żaglowym. Na zdjęciu w Las Palmas, kwiecień 1978 r. / JAN MOREK / PAP

Pani Pirx. Rozmowa z Pauliną Reiter, autorką książki „Samotne oceany”

Paulina Reiter, Joanna Wiśniowska
Paulina Reiter: Dla mojej bohaterki, Krystyny Chojnowskiej-Liskiewicz, ważne było mieć w życiu cel i sens. A także wspólnota, dzielenie życia z innymi. Z mężem…
Tarita (jako Maimiti) i Marlon Brando (porucznik Fletcher Christian) w filmie „Bunt na Bounty” (reż. Carol Reed i Lewis Milestone) z 1962 r. / METRO GOLDYWN MAYER / ARCOLA PICTURES

Na końcu świata

Michał Sowiński
Wciąż pojawiają się nowe warianty losu HMS „Bounty”. Najsłynniejsza historia morskiego buntu nie daje nam spokoju. O kapitanie Blighu i oficerze Fletcherze…

193 państwa porozumiały się w sprawie ochrony mórz i oceanów

Krzysztof Story
Dokument uzgodniony przez ONZ to początek długiej drogi. Według biologów zaczynamy ją w ostatnim momencie: 9 proc. słonowodnych gatunków jest zagrożonych…
/ BARTOSZ MROZOWSKI / MATERIAŁY PRASOWE

Co widzi okręt. Rozmowa z reżyserem Jackiem Bławutem

Jacek Bławut, Bartosz Marzec
Zatracałem siebie i swoje życie. Czułem, że są miejsca, do których nie powinienem wchodzić. Świat moich bohaterów mnie pożerał. Odbierał mi życie osobiste i…
Dorota Masłowska / fot. Grażyna Makara /

Mała śmierć. Felieton Doroty Masłowskiej

Dorota Masłowska
Rozkoszny orgiastyczny vibe nadmorskich wakacji udzielił się nam szybko. Ani się nie obejrzysz, a już zagryzasz gluten cukrem, tłuszcze trans – fantą, bitą…
Molo w Międzyzdrojach. 2 lipca 2022 r. / Cezary Aszkiełowicz / Agencja Wyborcza.pl

Noclegi nad morzem: jak to wygląda w Międzyzdrojach?

Sonia Pohl
Lato w Międzyzdrojach to nie tylko plaża i tłumy turystów. To także codzienność mieszkańców, którzy od dekad oferują noclegi nad morzem – od stodół po…
FOT. PIXABAY /

Jak plaża, to w Polsce

KĘS
Z naszych piaszczystych, szerokich plaż możemy być dumni.
Hel, lipiec 2020 r. / PIOTR ZAJĄC / REPORTER

Początek Polski

Michał Sowiński
To trwa już od jesieni. Wraz z pierwszymi sztormami nad Bałtykiem rozbudowuje się niż melancholii. Czuć go w szumie powykręcanych sosen, sinym kolorze morza,…
Latarnia Muckle Flugga na Szetlandach, 2007 r. / ARDEA / FORUM

Faronauci

Adam Robiński
Dziś wyglądają jak wytwory zapomnianego kultu. Pobudowane na odludziach, gdzie nie czuć pulsu żadnej cywilizacji – latarnie morskie trwają w swej pięknej,…
Widok na Fairbourne i plażę Cardigan, północna Walia / KEITH MORRIS / ALAMY STOCK PHOTO/ BEW

Wyrok na Fairbourne

Agata Kasprolewicz
Zmiany klimatu to rezultat ludzkiej chciwości, napędza je nasz konsumpcjonizm. Ich ofiarą może stać się nadmorska wioska w Walii, o którą nie chcą walczyć…
Fot. Andrew Hasson / Rex Features / EASTNEWS

Małże niezgody

Patrycja Bukalska
We francusko-brytyjskiej „wojnie przegrzebkowej” nadal nie osiągnięto porozumienia. Rozmowy trwają i obowiązuje chwilowe „zawieszenie broni”, ale powodów do…
Linia brzegowa Morza Martwego w okolicach Ein Gedi, Izrael. Linie wskazują dawny poziom wody. Pośrodku zdjęcia widać leje krasowe. / GUNDI SHANCHAL

Martwe morze

Jakub Mejer
Poziom wód Morza Martwego waha się jeszcze dramatyczniej niż atmosfera polityczna w regionie. Co gorsza, te dwa układy są ze sobą silnie sprzężone.
/ Fot. Darrin Zammit Lupi / MOAS

Lampedusa: na południe od Edenu

Marcin Żyła
W drodze z Libii do Włoch, na wodach Cieśniny Sycylijskiej, wywrócił się kuter z ponad 700 uchodźcami na pokładzie. Trwa zakrojona na szeroką skalę akcja…
Obóz dla uchodźców na Lampedusie, Włochy / / fot. Vincenzo Tersigni / EIDON / REPORTER

W drodze na Lampedusę

Marcin Żyła
Nie wszyscy we Włoszech boją się migrantów z Afryki. Kardynał – chwalą się mieszkańcy Agrygentu – oddaje im na noc świątynię.
/

Janusza Palikota droga na biegun północny

Janusz Palikot
Mija już pięć lat od wyprawy na biegun. Po co poszedłem? Żeby zobaczyć, jak tam jest. Żeby odróżnić czternaście rodzajów bieli. Żeby się sprawdzić. Żeby…