Konaszewicz, hetman Kozaków zaporoskich, jest symbolem tzw. heroicznej doby Kozaczyzny, okresu zwycięskich najazdów na miasta tureckie (co stało się jedną z przyczyn wojen Rzeczypospolitej z Imperium Osmańskim). Kozacy wspierali Koronę w wojnach ze Szwecją i Rosją. Za przyprowadzenie posiłków pod Moskwę królewicz Władysław ofiarował Sahajdacznemu buławę hetmańską z herbem Wazów i chorągiew z królewskim orłem. W 1621 r. tylko dzięki jego 25-tysięcznym oddziałom Chodkiewicz odparł Turków pod Chocimiem.
Hetman trafił jednak na ołtarze za zasługi dla wiary. Kryzys prawosławia w XVI w. i upośledzenie prawne jego hierarchii doprowadziło w 1596 r. do unii brzeskiej, podporządkowującej ukraińskie prawosławie papieżowi. Unii sprzeciwiła się większość wiernych, a w 1620 r. patriarcha jerozolimski Teofanes, osłaniany przez Kozaków Sahajdacznego, potajemnie wyświęcił w Kijowie nowych biskupów prawosławnych. Nielegalni władycy (uznani dopiero w 1633 r. przez Władysława IV) widzieli w Kozakach i ich hetmanie obrońców wiary, spadkobierców tradycji Rusi Kijowskiej. ©℗
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru Nr 36/2020
