Rzeczy niecodzienne

Andrzej Heidrich, projektant polskich banknotów: Człowiek lubi rzeczy niecodzienne. Rozmawiał Marek Zalejski
Czyta się kilka minut

Marek Zalejski: Co skusiło młodego grafika, żeby blisko pół wieku temu zająć się projektowaniem banknotów?

Andrzej Heidrich: Zostałem zaproszony do udziału w zamkniętym konkursie NBP na projekt nowych banknotów. Już wtedy miałem za sobą projekty znaczków pocztowych, które wymagają od grafika nie tylko dobrego projektu, ale i pewnych umiejętności. Konkurs był niezwykle tajny, władze obawiały się plotek o kolejnej wymianie pieniędzy. Nikt wtedy nie wygrał, ale otrzymałem wyróżnienie. Później, pod koniec lat 60. zostałem poproszony o zaprojektowanie zupełnie nowych banknotów pod wspólnym tematem "Wielcy Polacy". Z tego okresu pochodzi mój pierwszy "Mickiewicz", który aż do ostatniego projektu z 1989 r. nie przebił się na rynek.

Potem przyszły "Miasta polskie".

To temat z lat 70., ale te banknoty też nie znalazły się w obiegu. Temat "Wielkich Polaków" powracał aż do prezesury pani Hanny Gronkiewicz-Waltz i tuż przed denominacją w 1994 r. zdążyłem przygotować "najdroższy" polski banknot powojenny: "Piłsudskiego" o nominale 5 000 000 zł.

Projekt "Wyspiańskiego" różni się od obiegowego banknotu.

Tak, fryzurą. Według komisji z NBP był zbyt "rozczochrany", a przecież sporządziłem ten rysunek ze słynnego autoportretu...

Długo szukałem, aż znalazłem zdjęcie, które Wyspiański wysłał Rydlowi z dopiskiem "tak wyglądam po wyjściu od fotografa" - taki znalazł się na przełomie lat 80. i 90. w obiegu.

Poza tym NBP dawał mi dużą wolność: praktycznie tylko temat, bez żadnych sugestii wizualnych. Stąd też i mój pomysł na serię "Królów Polski", choć bankowi historycy mieli zgoła inny pogląd na mój wybór.

Planty na odwrocie pozostały jak na rysunku Wyspiańskiego... Co trzeba w sobie mieć, aby projektować banknoty?

Może w moim charakterze leży cierpliwość, to jest praca wymagająca niezwykłej dyscypliny. Nie tylko projektowej. No i człowiek lubi rzeczy niecodzienne.

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Najniższa cena przed promocją 29,90 zł

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

Ilustracja na okładce: Przemysław Gawlas & Michał Kęskiewicz dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 05/2009

Artykuł pochodzi z dodatku Ucho igielne (5/2009)