Nocą z 26 na 27 września 1939 r. w oblężonej Warszawie powstała konspiracyjna organizacja polityczno-militarna Służba Zwycięstwu Polski. 13 listopada 1939 r. decyzją Rządu RP na Uchodźstwie została przekształcona w Związek Walki Zbrojnej, a w 1942 r. w Armię Krajową. Równolegle tworzono cywilne instytucje tajnego państwa, na czele z ustanowionym w grudniu 1940 r. Delegatem Rządu na Kraj, któremu podlegał pion cywilny, centralny i terytorialny, z namiastką parlamentu: Krajową Reprezentacją Polityczną (przemieniona potem w Radę Jedności Narodowej). W konspiracji tworzona była administracja, oświata, opieka społeczna, policja, sądy, harcerstwo (Szare Szeregi). "Istnienie Polskiego Państwa Podziemnego było jednym z decydujących czynników legitymizacji polskich władz uchodźczych i wyrazem ciągłości Rzeczypospolitej Polskiej jako państwa, które nie podpisało aktu kapitulacji po przegranej kampanii wrześniowej" - pisze historyk Piotr Majewski.
Struktury Polskiego Państwa Podziemnego rozwiązały się w 1945 r. lub zostały rozbite przez Sowietów, choć działalność podziemną kontynuowano na masową skalę jeszcze do 1947 r. Ale idea nie zginęła: "Instytucje Polskiego Państwa Podziemnego oraz idea społeczeństwa alternatywnego stały się w okresie PRL źródłem odwołań antykomunistycznej opozycji" - pisze Majewski. Także po 1989 r. tradycja ta stała się "ważnym źródłem odwołania dla instytucji państwa polskiego".
Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru TP 41/2009
Artykuł pochodzi z dodatku Polska podziemna (41/2009)
Dodatek
Dodatek
Inne artykuły tego autora
W naszym serwisie nie ma jeszcze innych artykułów tego autora.
Najnowsze artykuły
Wersja audio
