Rawka błazen (Odontodactylus scyllarus) może być ozdobą niejednego akwarium, ale hodowcy muszą pamiętać, by wyposażyć je w pancerne szkło. Ten zamieszkujący Ocean Indyjski i Pacyfik drapieżny skorupiak zaliczany do rzędu krewetek modliszkowych, luźno spokrewnionych z krewetkami lądującymi na naszych talerzach, wyprowadza najszybsze ciosy w całej przyrodzie.
Niezwykle szybki i silny atak skorupiaka
Ofiara, która znajdzie się w zasięgu odnóży rawki, posiadających zakończenia przypominające młoty, może zostać znokautowana w ciągu 50 milisekund, a siła uderzenia osiąga 1500 niutonów. To tak, jakby na nieszczęśnika spadał ciężar 150 kg – parę tysięcy razy większy niż waga samej rawki – albo uderzył w niego pocisk wystrzelony z broni sportowej. Rawki mogą powtarzać uderzenia w błyskawicznych sekwencjach. Pancerze innych skorupiaków – albo szklana ściana zwyczajnego akwarium – nie zapewniają ochrony przed tak brutalnym atakiem.
Już wcześniej wiedzieliśmy, jak działa mechanizm wyprowadzania ciosów – odnóża rawki gromadzą energię do ataku w sprężystych strukturach, naprężanych przez działające jak zatrzaski ścięgna; po ich zwolnieniu młot wystrzeliwuje do przodu. Ale nie było jasne, jak ciało samej rawki może wytrzymać wyprowadzanie takich ciosów. Odpowiedź przyniosły badania Nicolasa Alderete’a z Wydziału Inżynierii Mechanicznej Northwestern University i jego współpracowników.
Sekret odnóży najpotężniejszego boksera wśród zwierząt
Badacze sprawdzili, w jaki sposób w trzech częściach pancerza osłaniającego odnóża rawki rozchodzą się fale o różnej częstotliwości – okazało się, że każda z tych części, zbudowanych ze zmineralizowanych chitynowych włókien, może pochłaniać różne fale. Kluczową rolę odgrywa część środkowa, ułożona w tzw. strukturę Bouliganda, w której poskręcane jak korkociąg włókna układają się w warstwy, z których każda jest nieco przekręcona w stosunku do sąsiednich.
Badania te nie tylko rozwiązały biologiczną zagadkę – inżynierowie mogą teraz skopiować strukturę występującą u rawki, by tworzyć nowe, wytrzymałe materiały.
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.




















