historia sztuki: najważniejsze informacje

Nicolas Grospierre, „Heliogramy w Sali Salomona. W poszukiwaniu światła”, Łazienki Królewskie w Warszawie // materiały prasowe

Sztuka współczesna coraz częściej wkracza do historycznych wnętrz

Piotr Kosiewski
Współczesność wkracza do królewskich rezydencji oraz muzeów poświęconych dziełom powstałym przed wiekami. Czy sztuka dawnych mistrzów nam nie wystarcza?
Krystyna Czerni, „Cisza i zgiełk obrazów”, Wydawnictwo Więź // materiały prasowe

Książka tygodnia: Krystyna Czerni „Cisza i zgiełk obrazów”

Lektor
Książka jest obszerna, ale jej grubość bierze się także stąd, że zawiera mnóstwo ilustracji, a papier dobrano tak, by te ilustracje naprawdę coś pokazywały!
Widok wystawy, Betty Tompkins, "Kobiety słowa (Artemisia Gentileschi #2)", 2024, dzięki uprzejmości Betty Tompkins i P·P·O·W, New York // Fot. Alicja Szulc / MSN

Wystawa „Kwestia kobieca” przełamuje przyzwyczajenia i hierarchie historii sztuki

Piotr Kosiewski
„Kwestia kobieca” stwarza szansę, że twórczość kobiet na stałe trafi do sal muzealnych i podręczników historii sztuki w Polsce.
Fra Angelico, Tryptyk z Perugii, ok. 1437-43 r. . Galleria Nazionale dell’Umbria, Perugia // Dzięki uprzejmości Ministerstwa Kultury Włoskiej - Musei Nazionali di Perugia - Galleria Nazionale dell’Umbria, Perugia / Foto Tecnireco

Fra Angelico nie tylko religijny. Florencka wystawa przywraca mu miejsce w renesansie

Bartek Kieżun
Ponad 140 dzieł z całego świata, złożone po wiekach poliptyki i dwa miejsca — Palazzo Strozzi oraz klasztor San Marco. Wystawa Fra Angelico w Florencji jest…
Il. 1. Pokłon Mędrców, malowidło z katakumb Domitylli, 1 poł. IV w., wg Die Malereien der Katakomben Roms (Tafeln), Freiburg i.Br., 1903, ed. Wilpert, Joseph, tablica 116 // Heidelberg University Library

Od mędrców do monarchów. Trzej królowie, których nie było

Magdalena Łanuszka
Drobny epizod wspomniany w jednej z ewangelii stał się atrakcyjnym tematem sztuki, nabierając różnorodnych – religijnych, politycznych i społecznych znaczeń.
Witold Wojtkiewicz, Orszak, z cyklu "Z dziecięcych póz", 1908, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, depozyt w Muzeum Narodowym w Warszawie // MNW / materiały prasowe

Nie tylko Boznańska i Chełmoński. Najciekawsze wystawy jesieni

Piotr Kosiewski
W tym sezonie muzea i galerie przypomną historię i opowiedzą o współczesności, ukazując związki między przeszłością a teraźniejszością. Obok wielkich nazwisk…
Joanna Rajkowska, Masterplan z cyklu Światło loży, 2014. Wystawa „TRANSFORMACJE. Nowoczesność w III RP”, Muzeum Narodowe w Krakowie // Fot. Kacper Trzmiel / materiały prasowe

Co warto zobaczyć w muzeach i galeriach: przewodnik na lato 2025

Piotr Kosiewski
Lato w galeriach i muzeach zapowiada się inspirująco: od retrospektyw mistrzyń i mistrzów po ekspozycje młodych twórczyń i twórców. Sprawdź, które wystawy…
Carravagio, Ecce Homo, ok. 1606-1609 r. // Materiały prasowe Palazzo Barberini

Dlaczego Caravaggio nas porusza: sprawdziliśmy na jego rzymskiej wystawie

Grzegorz Jankowicz
Zapomniany przez swoją epokę, odkryty na nowo dopiero kilkadziesiąt lat temu, do nas przemawia z wielką siłą. W Rzymie otwarto właśnie wystawę obrazów…
Przygotowanie do ekspozycji obrazu Maartena van Heemskercka Św. Łukasz malujący Madonnę, 1532, Muzeum Fransa Halsa w Haarlemie, wrzesień 2024 r. // Fot. Koen van Weel / AFP / East News

Czy wiemy jak wyglądała Maryja? Tradycja przekazuje, że jej portret sporządził Łukasz Ewangelista

Magdalena Łanuszka
Najsłynniejsze przedstawienie Marii z Dzieciątkiem według legendy sięga czasów, w których żył jeden z ewangelistów. Ale też sam motyw Łukasza portretującego…
„Leonardo, Frida i przyjaciele. 800 lat malarstwa - 100 artystów” Camille Jouneaux

„Leonardo, Frida i przyjaciele. 800 lat malarstwa – 100 artystów” Camille Jouneaux

Jacek Taran
Pomimo tak łatwo dostępnego dziś ogromu wiedzy, coraz trudniej jest trafić na kompetentny i przejrzysty przewodnik po świecie sztuki.
Whitney Chadwick, Artystki i surrealizm, przeł. Anna Arno, Wydawnictwo Smak Słowa, Sopot 2024

„Artystki i surrealizm” Whitney Chadwick: książka o kobietach, które odważyły się odrzucić konwencje społeczne i tworzyć

Piotr Kosiewski
Dziś, gdy świętujemy 100-lecie ogłoszenia „Manifestu surrealizmu”, nie sposób pominąć w nim udział kobiet.
Wizualizacja 3D Bazyliki św. Piotra // obraz strony virtualbasilicaprod.azurewebsites.net

Watykan wpuścił AI Microsoftu do bazyliki św. Piotra. Efekt jest imponujący

Wojciech Brzeziński
Niedostępne na co dzień szczegóły watykańskiej bazyliki ukazuje jej niezwykle dokładna cyfrowa replika.

Książka tygodnia: „Suknia i sztalugi” Piotra Oczki

Lektor
Dzięki tej książce dokonałem szeregu odkryć – dzieł, których wcześniej nie znałem i o których natychmiast chciałem się czegoś dowiedzieć. Poznać bliżej ich…
Obraz Franka Stelli w Peggy Guggenheim Collection w Wenecji // Fot. Instagram / @agata_malodobry

Sukienka jako dzieło sztuki

Beata Chomątowska, Agata Małodobry
Agata Małodobry, historyczka sztuki: Strój to taki sam środek wyrazu jak gest, spojrzenie, tembr głosu. U mnie cechami charakterystycznymi są szybki chód,…
Małgorzata Kaźmierska // fot. archiwum prywatne

Małgorzata Kaźmierczak nową prezeską AICA International

Piotr Kosiewski
Małgorzata Kaźmierczak została wybrana nową prezeską AICA International, największego międzynarodowego stowarzyszenia skupiającego krytyków i historyków sztuki…
Pieter Bruegel Starszy, Walka karnawału z postem, 1559 r. / Kunsthistorisches Museum w Wiedniu /

Walka karnawału z postem. W historii sztuki to częściej satyra niż moralitet

Magdalena Łanuszka
Słynne przedstawienia „Walki karnawału z postem” krytykują zarówno protestantów, jak i katolików. Znajdziemy na nich i rozpustę i fałszywą pobożność.
/ COLLEGE OF THE HOLY CROSS

Średniowieczne puzzle: Amanda Luyster odtworzyła posadzkę sprzed 800 lat

MaM
Podkast Powszechny / cykl Sztuka Powszechnie Nieznana

Sztuka Powszechnie Nieznana (1): Dzieła związane z zarazą

Magdalena Łanuszka
Jakie odzwierciedlenie znalazły epidemie w europejskiej sztuce? Czym były obrazy zwane gonfaloni i dlaczego to św. Sebastian miał szczególnie dobrze chronić…
Brunetto Latini, Li Livres dou Tresor, Pn Francja (Pikardia), ok. 1315-1325, British Library Yates Thompson 19, fol. 87. / / fot. wg www.bl.uk

Rycerz i ślimak

Magdalena Łanuszka
Enigmatyczny motyw ze średniowiecznych rękopisów może skrywać wciąż aktualny przekaz. Czy na pozór wesoła scenka odnosi się do apatii, zniechęcenia, lub nawet…
Carlo Crivelli, Madonna z Dzieciątkiem, ok. 1480, Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork / / Wikimedia Commons

Błogosławiony owoc

Magdalena Łanuszka
Rozmaite atrybuty Matki Boskiej przedstawiali w dawnej sztuce artyści. Ale czy to możliwe, że zdarzała się nawet Madonna z Ogórkiem?
„Noli me tangere” z ołtarza Wita Stwosza w Krakowie / Fot. Ks. Piotr Guzik za zgodą Bazyliki Mariackiej w Krakowie

Tajemnice Marii Magdaleny

Magdalena Łanuszka
Jej szczególną więź ze Zbawicielem uwieczniało wielu artystów. Czasem w sposób zaskakujący.
"Wenus" z kolekcji Książąt Liechtensteinów / / źródło: Wikimedia Commons

Zemsta geniusza

Magdalena Łanuszka
Właśnie teraz działa w Europie wyjątkowy fałszerz. Podrabia obrazy pochodzące z różnych stuleci, z różnych kręgów artystycznych. I niezbyt wiele na tym zarabia.
Bernt Notke, Danse Macabre (fragment), 2 poł. XV w., kościół św. Mikołaja w Tallinnie / / dodedans.com (http://www.dodedans.com/) / Wikimedia Commons

Średniowieczne Halloween

Magdalena Łanuszka
Dawniej wiedziano, że od tematu śmierci i zła nie należy uciekać – lepiej z nich pożartować. „Zombie” z ówczesnych legend przypominały elitom, że pieniądze nie…
Gra La soule (choule) w Normandii, grafika z gazety L'Illustration, wydanie z 28 lutego 1852 r. / / Wikimedia

Euro IV w. p.n.e. – 2016

Magdalena Łanuszka
Zobacz 6 dzieł sztuki, które przedstawiają zaskakującą historię europejskiego futbolu.
Hans von Kulmbach, „Żywot św. Katarzyny”. Od lewej: „Nawrócenie św. Katarzyny przez pustelnika”, „Dysputa z filozofami”, „Męczeństwo filozofów”, „Cud z kołem męczeńskim”, „Ścięcie cesarzowej Faustyny”, „Przeniesienie ciała św. Katarzyny na górę Synaj” / Repr. Paweł Gąsior / ze zbiorów Bazyliki Mariackiej w Krakowie

Mistrz i Katarzyna

Bartek Dobroch
Nieliczni wiedzą, że w bazylice Mariackiej kończą się prace nad renowacją arcydzieła mistrza Hansa von Kulmbacha [ZOBACZ WIDEO]