Biskup John Shelby Spong

W latach 1979–2000 bp Spong przewodził diecezji episkopalnej w Newark w stanie New Jersey. Przez lata uważany był za jedną z najbardziej kontrowersyjnych postaci Kościoła, opowiadając się za pełną liberalizacją doktryny (nieuznawanie cudów czy odrzucenie pojęcia grzechu pierworodnego) i obyczajów. Pod koniec lat 90. bp Spong wezwał do przeprowadzenia w chrześcijaństwie tzw. Nowej Reformacji, która miałaby się opierać na spisanych przez niego 12 tezach. Między innymi dzięki staraniom biskupa Kościół episkopalny jest dziś kierowany przez kobietę-prymasa, a w 2003 roku wybrał na biskupa kapłana, który otwarcie przyznawał się do homoseksualizmu. Decyzja ta podzieliła Wspólnotę Anglikańską na świecie, a sam amerykański Kościół episkopalny stracił z tego powodu ok. 100 tys. wiernych. Spór między liberałami a konserwatystami został zażegnany na pewien czas przez wprowadzenie moratorium na wyświęcanie homoseksualnych biskupów. W lipcu 2009 roku moratorium zostało odwieszone. W reakcji na coraz większą liberalizację Kościoła konserwatywni biskupi afrykańscy wchodzący w skład Wspólnoty Anglikańskiej wysłali do USA misjonarzy mających pełnić posługę kapłańską wśród osób, które opuściły Kościół episkopalny. Na fali sprzeciwu wobec reform w 2009 roku powstał też trzymający się tradycji Kościół anglikański w Ameryce Północnej, grupujący rozgoryczonych kierunkiem zmian episkopalnych konserwatystów. W lipcu tego roku biskupi episkopalni uzgodnili specjalną liturgię na potrzeby udzielania ślubów kościelnych parom homoseksualnym, wchodzi ona w życie 2 grudnia. Tak skrajna liberalizacja okazała się jednak kosztowna z punktu widzenia statystyk. Upublicznione w wakacje dane wskazują, że w 2010 roku o 23 procent spadła liczba wiernych odwiedzających co niedzielę kościoły episkopalne w porównaniu z 2000 rokiem. Dane te są wręcz druzgocące dla zwolenników zmian światopoglądowych, jeżeli zderzyć je z badaniami Instytutu Gallupa, z których wynika, że w latach 2000-2008 odsetek protestantów deklarujących chodzenie do kościoła wzrósł z 43 do 47 procent.