Reklama

Z godziny na godzinę

Z godziny na godzinę

27.01.2010
Czyta się kilka minut
Dlaczego Czesi lubią papierosy "Sparty", czemu rozpuszczalne kakao to dla nich "Granco"? Dlaczego kolka wątrobiana Honeckera odegrała rolę w polityce? Odpowiedzi nie szukalibyśmy raczej w książce naukowej. A jednak: "1989 - Jesień Narodów" trójki autorów (Adama Burakowskiego, Aleksandra Gubrynowicza i Pawła Ukielskiego) to pasjonująca opowieść, podsumowująca upadek komunizmu w Europie Środkowej, Bułgarii i Rumunii. To też prawdopodobnie pierwsza w Polsce książka pozwalająca w tak wyczerpujący (i przystępny) sposób porównać przemiany w krajach (post)komunistycznych.
J

Jak się okazuje, nawet w historii krajów sąsiednich - zdawałoby się dobrze opisanych, jak Czechy i Niemcy - jest wiele spraw u nas słabo znanych, a na poznanie zasługujących. Choćby dynamicznie opisane przez Ukielskiego negocjacje, które pozwoliły na zajęcie przez Havla stanowiska prezydenta Czechosłowacji już w grudniu 1989 r. Wiele uwagi książka poświęca Bułgarii i Rumunii, w Polsce niezbyt znanym. Tymczasem opowiadana przez Burakowskiego, zmieniająca się z godziny na godzinę sytuacja w Bukareszcie 22 grudnia 1989 r. to niemal polityczny thriller.

Co nadaje tej książce smaku, to odniesienia do szeroko pojętej sfery kultury: za komunizmu i dziś. Dlaczego w Czechosłowacji produkowano takie, a nie inne komedie? Jakie filmy o upadku reżimu Ceauşescu powstały w Rumunii w ostatnich latach? Zarazem "1989 - Jesień Narodów" spełnia wymagania warsztatu naukowego, bogatego w dokumenty i źródła.

Od upadku komunizmu minęło 20 lat i przyzwyczailiśmy się traktować to jako zwykły punkt w historii. Czasem warto przypomnieć sobie, jak wyglądała środkowoeuropejska rzeczywistość przed 1989 r. i jak obalano totalitarne reżimy - nie było to proste, a zaskakujące bywało nawet dla opozycji, np. tej w NRD, która pogubiła się politycznie po otwarciu granicy z RFN. Po takiej lekturze - można odetchnąć z ulgą i z pobłażaniem przyglądać się współczesnym politycznym "wojnom".

Adam Burakowski, Aleksander Gubrynowicz, Paweł Ukielski "1989 - Jesień Narodów", Wydawnictwo Trio 2009.

Autor artykułu

Dziennikarka działu Świat, specjalizuje się też w tekstach o historii XX wieku. Pracowała przy wielu projektach historii mówionej (m.in. w Muzeum Powstania Warszawskiego)  i filmach...

Napisz do nas

Chcesz podzielić się przemyśleniami, do których zainspirował Cię artykuł, zainteresować nas ważną sprawą lub opowiedzieć swoją historię? Napisz do redakcji na adres redakcja@tygodnikpowszechny.pl . Wiele listów publikujemy na łamach papierowego wydania oraz w serwisie internetowym, a dzięki niejednemu sygnałowi od Czytelników powstały ważne tematy dziennikarskie.

Obserwuj nasze profile społecznościowe i angażuj się w dyskusje: na Facebooku, Twitterze, Instagramie, YouTube. Zapraszamy!

Newsletter

© Wszelkie prawa w tym prawa autorów i wydawcy zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów i innych części czasopisma bez zgody wydawcy zabronione [nota wydawnicza]. Jeśli na końcu artykułu znajduje się znak ℗, wówczas istnieje możliwość przedruku po zakupieniu licencji od Wydawcy [kontakt z Wydawcą]