Szanowny Użytkowniku,

25 maja 2018 roku zaczyna obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). W związku z tym informujemy, że wprowadziliśmy zmiany w Regulaminie Serwisu i Polityce Prywatności. Prosimy o poświęcenie kilku minut, aby się z nimi zapoznać. Możliwe jest to tutaj.

Rozumiem

Reklama

Kulawe prawo

Kulawe prawo

22.10.2012
Czyta się kilka minut
Polak szybko decyduje, Czech długo rozmyśla. Ale jak już coś wymyśli, to zrealizuje pomysł.
Gorące źrodła w Oravicach, Tatry Zachodnie Fot. Piotr Bławicki / EAST NEWS
E

EWA GAJEWSKA, ŁUKASZ GRZESICZAK: Po wejściu do strefy Schengen Cieszyn i Czeski Cieszyn coraz bardziej przypominają jedno miasto. Czy granica na rzece Olzie nadal jest granicą mentalną? VÍT SLOVÁČEK: Dla mieszkańców to jedno miasto: granica zniknęła, nie ma kontroli paszportowej. Polacy i Czesi mogą w pełni korzystać z oferty kulturalnej czy handlowej po jej obydwu stronach. Czesi chodzą więc do Polski na zakupy i do teatru, Polacy oddają dzieci do przedszkoli po czeskiej stronie, a Czesi po polskiej. To konkretny wymiar współpracy. Cieszyn i Czeski Cieszyn razem mają ok. 70 tys. mieszkańców, dwa kina, dwa teatry, duży dworzec po czeskiej stronie, z którego korzystają także Polacy. Należy jednak pamiętać, że pod względem formalnym nie tworzymy jednego miasta, ponieważ w Czechach i w Polsce są różne systemy prawne. Wzajemne stereotypy są dosyć silne. Czy podejmowane przez władze działania na rzecz integracji w jakikolwiek sposób je znoszą, czy też to stereotypy blokują te wspólne działania? Nasze działania dążą do ich przełamywania. Weźmy choćby zrealizowany projekt „Ogród dwóch brzegów”. Naszym celem było wykorzystanie granicznej rzeki i stworzenie przy niej wspólnej przestrzeni dla mieszkańców: tak powstała nowa kładka łącząca część polską i czeską, zalew kajakowy po stronie polskiej, sieć ścieżek rowerowych, parki. Na dwóch brzegach rzeki Polacy i Czesi jeżdżą na rolkach i spacerują z dziećmi. Nie traktują już granicy jako bariery, ale korzystają z tego, co oferuje infrastruktura niezależnie od kraju, do którego przynależy. Wróćmy do samych stereotypów. Z jakimi najsilniejszymi Pan się spotyka? Polak szybko decyduje, Czech długo rozmyśla. Ale jak już coś wymyśli, to zrealizuje pomysł. Jesteśmy różni, atutem naszej współpracy jest to, że jako partnerzy wzajemnie się uzupełniamy. Kiedyś Cieszyn był wspólnym miastem, na drugą stronę Olzy można było dojechać tramwajem. Dziś problemem jest przejazd taksówką. Czy oprócz dotychczas realizowanych projektów możliwe są np. zmiany w przepisach, które umożliwią lepszą integrację obydwu części miasta? Problem z taksówkami, które nie mogą przejeżdżać przez granicę to jedna z konsekwencji różnych systemów prawnych, o których wspomniałem. Taksówkarze sobie z tym jednak radzą: zdejmują oznakowanie samochodu i jadą. Zresztą tych problemów jest więcej: gdy Czech zrobi zakupy w polskim sklepie budowlanym, oficjalnie nie może otrzymać transportu do Czeskiego Cieszyna. Nie można też zamówić pizzy przez granicę. A jednak Czesi ją zamawiają, bo jeśli prawo jest kulawe, ludzie znajdują ścieżki, by je obejść. Może samorządowcy powinni podejmować działania lobbingowe na rzecz zmiany tych absurdalnych przepisów? Podejmują, ale jesteśmy bez szans. Nie mam jednak złudzeń, że burmistrzowie w końcu doprowadzą do ujednolicenia różnic w polskim i czeskim prawodawstwie. Współpraca jest bogata. Powstały liczne projekty kulturalne, takie jak „Kino na granicy” i Międzynarodowy Festiwal Teatralny „Bez granic”, wprowadzono polsko-czeskie patrole policyjne, powstał transgraniczny kompleks rekreacyjno-sportowy, w ubiegłym roku po raz pierwszy zorganizowano Transgraniczne Forum Gospodarcze. Na jakich płaszczyznach nasza współpraca jest najbardziej zaawansowana? Trudno wskazać konkretny projekt. Najbliższe jest mi „Kino na granicy”. Dlaczego? To oddolna inicjatywa czesko-polska, gdzie obie strony występują jako równi partnerzy. To pomysł, który powstał poza strukturami samorządowymi. Współpraca kulturalna narodziła się jeszcze w latach 90. i była odzwierciedleniem potrzeb mieszkańców obu części miasta. Jakie wspólne projekty są obecnie realizowane? Trwają przygotowania do drugiej edycji Transgranicznego Forum Gospodarczego: to zupełnie nowy kierunek naszych działań, który stawia na współpracę gospodarczą, tak ważną podczas kryzysu gospodarczego. W spotkaniu, poza przedstawicielami władz, wezmą udział lokalni przedsiębiorcy: by współpraca była skuteczna, nie mogą się spotkać jedynie burmistrz z polskiej i czeskiej strony. Co – w Pana ocenie – warto zrobić dla udoskonalenia współpracy polsko-czeskiej? Dawniej, kiedy nie było funduszy europejskich, współpracowaliśmy ze sobą, ponieważ mieliśmy konkretne pomysły i potrzebę ich realizacji. Dziś często przygotowujemy pewne inwestycje pod możliwości wykorzystania funduszy – grzechem byłoby bowiem tych pieniędzy nie wykorzystać. Chciałbym jednak, byśmy nie zatracili pasji i chęci współpracy przy realizowaniu pomysłów, które są dla nas ważne. Ludzie to najważniejszy element tego systemu. Trzeba sobie zdawać sprawę, że pieniędzy na współpracę transgraniczną będzie mniej, będą w inny sposób rozdzielane, w inny też sposób będzie można je wykorzystywać. Barierą może okazać się większy wkład własny, który często jest kłopotem dla mniejszych jednostek i gmin. Marzy Pan o realizacji jakiegoś konkretnego projektu transgranicznego? Chciałbym, podczas spacerów po czeskiej stronie Olzy spotykać Polaków, a po polskiej Czechów. Chciałbym, by czuli się jak w jednym mieście. O tym marzyliśmy, kiedy dzieliła nas granica. Paradoksalnie przed Schengen było łatwiej, wróg – pod postacią granicy – był łatwy do zidentyfikowania. Dziś nie ma granicy i naszą współpracę musimy realizować małymi krokami. A to nie zawsze wygląda tak spektakularnie.

Czytasz ten tekst bezpłatnie, bo Fundacja Tygodnika Powszechnego troszczy się o promowanie czytelnictwa i niezależnych mediów. Wspierając ją, pomagasz zapewnić "Tygodnikowi" suwerenność, warunek rzetelnego i niezależnego dziennikarstwa. Przekaż swój datek:

Dodaj komentarz

Usługodawca nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez Użytkowników w ramach komentarzy do Materiałów udostępnianych przez Usługodawcę.

Zapoznaj się z Regułami forum

Jeśli widzisz komentarz naruszający prawo lub dobre obyczaje, zgłoś go klikając w link "Zgłoś naruszenie" pod komentarzem.

Zaloguj się albo zarejestruj aby dodać komentarz

© Wszelkie prawa w tym prawa autorów i wydawcy zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów i innych części czasopisma bez zgody wydawcy zabronione [nota wydawnicza]. Jeśli na końcu artykułu znajduje się znak ℗, wówczas istnieje możliwość przedruku po zakupieniu licencji od Wydawcy [kontakt z Wydawcą]