Watykan i Izrael: od nieufności do pojednania

JESZCZE W LATACH 50., kiedy do Watykanu przyjeżdżała na koncert orkiestra z Izraela, konferansjerom zabraniano używania nazwy państwa. Dziś jego prezydent nazywa stosunki z Kościołem „najlepszymi od dwóch tysięcy lat”.
Czyta się kilka minut
W Instytucie Yad Vashem, Jerozolima, 26 maja 2014 r. / Fot. Wojciech Kryński / FORUM
W Instytucie Yad Vashem, Jerozolima, 26 maja 2014 r. / Fot. Wojciech Kryński / FORUM

Oto, co się zmieniło w ciągu ostatnich lat:


MAJ 1948 – Watykan sprzeciwia się członkostwu Izraela w ONZ, uzależniając je od powrotu do domów palestyńskich uchodźców. Historycy piszą, że za rezerwą w stosunku do nowego państwa stał strach przed syjonizmem, w kręgach kościelnych uważanym za bliski komunizmowi.


PAŹDZIERNIK 1965 – Paweł VI ogłasza deklarację „Nostra aetate”, dotyczącą stosunku Kościoła do religii niechrześcijańskich. W części odnoszącej się do judaizmu dokument stwierdza, że przymierze Boga z Izraelem nigdy nie zostało zerwane; Żydzi nie są winni śmierci Jezusa; potępić należy ich wszystkie prześladowania z przeszłości; chrześcijanie i żydzi są wezwani do dialogu.


KWIECIEŃ 1986 – Jan Paweł II w rzymskiej synagodze. Papież wypowiada słynne słowa o tym, że Żydzi są „starszymi i umiłowanymi” braćmi chrześcijan. Środowiska niechętne pojednaniu krytykują wizytę.


GRUDZIEŃ 1993 – Stolica Apostolska i Izrael nawiązują stosunki dyplomatyczne. Pomimo wymiany ambasadorów w relacjach między państwami pozostają kwestie sporne: kwestia kościelnej własności w Jerozolimie, niezgoda Watykanu (podobnie jak większości państw) na uznanie tego miasta za stolicę Izraela – oraz jego poparcie dla idei tzw. dwupaństwowego rozwiązania sporu na Bliskim Wschodzie.


MARZEC 2000 – papież pierwszy raz w Ziemi Świętej. Pielgrzymka Jana Pawła II do Jordanii i Izraela to jedno z najważniejszych wydarzeń całego pontyfikatu. Na zakończenie modlitwy pod Ścia­ną Płaczu, po dłuższej chwili skupienia, w jedno z pęk­nięć w murze papież wsuwa tekst modlitwy wiernych, wygłoszonej wcześniej w czasie liturgii będącej prośbą Kościoła o przebaczenie za winy jego członków.


MAJ 2009 – pielgrzymka Benedykta XVI do Jordanii i Izraela. Papież przyjeżdża w trudnym momencie; kilka miesięcy wcześniej zdjął ekskomunikę z bp. Richarda Williamsona, lefebrysty negującego Holokaust. Już na miejscu papież wzywa do pojednania i wyraża nadzieję, że zbudowany przez Izrael mur otaczający Autonomię Palestyńską podzieli kiedyś los muru berlińskiego.

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

ilustracja na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 22/2014