Słownik Wyrazów Wyborczych

Czyli jak u progu kampanii poradzić sobie z polityczną semantyką
Czyta się kilka minut

Billboardy - przyjęty przez partie, a następnie zaciekle przez nie zwalczany instrument politycznej autopromocji, dla społeczeństwa zaś sposób na odreagowanie narzucającej się obecności polityków. Dopisywanie obelżywych haseł, dorysowywanie kandydatom zębów, rogów, a w skrajnych przypadkach penisów - to najczęstsze objawy Zespołu Kompulsywnego Odreagowywania Kampanii. Zlikwidowanie tego kanału ujścia emocji może spowodować poważne skutki społeczne.

Debata - 60-minutowa, oglądana przez kilkanaście milionów Polaków wymiana nieuprzejmości między liderami dwóch największych partii, poprzedzona wzywaniem do wzięcia w niej udziału oraz wyzywaniem (zwykle od tchórzy) wzywanego, który ostatecznie zgadza się na debatę, twierdząc, że to on pierwszy wzywał do jej przeprowadzenia.

Kampania pozytywna - wzywanie przeciwnika politycznego do zaprzestania wojny na górze. Jej efekt obrazuje znana sentencja Radia Erewań: "Wojny nie będzie, ale będzie taka walka o pokój, że kamień na kamieniu nie zostanie".

Ocieplenie wizerunku - starcie między specami od wizerunku Jarosława Kaczyńskiego a Jarosławem Kaczyńskim. Celem speców jest nakłonienie ekspremiera do spotkań z dziećmi i kobietami, Kaczyńskiego zaś - obrażenie jak największej liczby możliwie dużych grup społecznych w jak najkrótszym czasie. Zwycięzca, ktokolwiek nim zostaje, ponosi klęskę: Kaczyński - triumfując nad specami - przegrywa wybory; spece - skłaniając Kaczyńskiego do ocieplenia wizerunku - są relegowani z partii.

Parytety - promowanie kobiet, a następnie ich marginalizowanie i "wycinanie". Walka o nie dowodzi wiarygodności SLD. Partia ta na czołowych miejscach swoich list umieściła - w miejsce kobiet - wyłącznie zwolenników parytetów.

Pawlak Waldemar - lider partii, która od lat wchodzi do Sejmu mimo złych sondaży. Na ilustrację zjawiska najlepiej nadaje się parafraza znanego powiedzenia o piłce nożnej i Niemcach: wybory to przedsięwzięcie, w którym bierze udział kilka tysięcy polityków, a na końcu do Sejmu wchodzi Pawlak.

Polska w budowie - hasło Platformy Obywatelskiej, przypominające Polakom, że na skutek modernizacji kraju przez partię rządzącą polskie ulice są nieprzejezdne. Ma skłonić elektorat PO do pozostania w wyborczy weekend w domach.

Stalinowskie metody - jeden z kilku subtelnych - obok "metod rodem z PRL-u" oraz "praktyk znanych z czasów Gomułki" - chwytów retorycznych używanych w kampanii. Służy rzetelnemu opisowi działań przeciwnika w oparciu o motywy historyczne. Sygnał do jego użycia w bieżącej kampanii dała posłanka Elżbieta Kruk, kojarząc komisję ministra Jerzego Millera ze stosującą podobne metody (stalinowskie) tzw. komisją Burdenki.

Teren - specjalność Grzegorza Napieralskiego. Ściskanie Polakom dłoni, uporczywe atakowanie przechodniów jabłkami oraz kanapkami o piątej rano - czyli metody, które okazały się już raz skuteczne, i których ponownym użyciem zagroził w tym roku szef SLD.

Wałbrzych - miasto-soczewka. Na jego promocję - w ramach kampanii pozytywnej - postawi tej jesieni Jarosław Kaczyński.

Wyborczy próg - osiągnięcie niskiego progu (3 proc.) pozwala na absorpcję publicznych funduszy dających się przeznaczyć na zakup zwalczanych uprzednio spotów i billboardów; wysokiego (5 proc.) - na prowadzenie 4-letniej (pozytywnej) kampanii na korytarzach Sejmu, ocieplanie w jego gmachu wizerunku oraz apelowanie z mównicy o parytety.

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

ilustracja na okładce: Jerzy Skakun dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 34/2011