To słyszeliśmy wiele razy: „Biskup powinien być nienaganny, mąż jednej żony, trzeźwy, rozsądny, przyzwoity, gościnny, sposobny do nauczania, nie przebierający miary w piciu wina, nieskłonny do bicia, ale opanowany, niekłótliwy, niechciwy na grosz, dobrze rządzący własnym domem, trzymający dzieci w uległości, z całą godnością. Jeśli ktoś bowiem nie umie stanąć na czele własnego domu, jakżeż będzie się troszczył o Kościół Boży?” (1 Tm 3, 2-5).
Tak pisał apostoł Paweł do pierwszych wspólnot chrześcijan. Ideał przez wieki nie stracił wiele na aktualności – zmieniły się może okoliczności, ale nie ludzkie przywary. Niemniej co jakiś czas kreślono nowe modele „dobrego biskupa”. Ostatnią, zaktualizowaną wersję przedstawił 12 września papież Franciszek na spotkaniu z „nowymi biskupami” (wyświęconymi w minionym roku). Jego rady można ująć w 10 punktach.
1. Bądź blisko ludzi
Nie dlatego, że tak wypada, tylko dlatego, że to istota twojej służby. Bądź z nimi nie w ustalonych godzinach urzędowania czy podczas oficjalnych, „okolicznościowych” spotkań. Bez przerwy.
2. Nie bój się ich
„Nie bądź jak destylowana woda” – mówi papież. Nie bój się ubrudzić rąk, wstać zza biurka, wyjść na ulicę. Nie bój się ludzi ani ryzyka, jakie niesie spotkanie z nimi.
3. Nie narzekaj
Ani że ludzie są źli, ani że świat zmierza w złym kierunku. Nie bądź pesymistą. Dobro nie zależy od twoich umiejętności – mówi papież – tylko od „cierpliwego Siewcy”, jakim jest Bóg.
4. Nie burz mostów i nie siej nienawiści
Boża miłość nie ma ograniczeń i obejmuje każdego człowieka. Biskup, który dzieli ludzi, jest antybiskupem.
5. Żyj skromnie
Przepych, nieumiarkowanie i zaspakajanie drugorzędnych potrzeb „sklerotyzują serce”.
6. Troszcz się o biednych i wykluczonych
To nie abstrakcyjne dane z badań społecznych, tylko konkretni ludzie: idź do nich, spotkaj się, pomóż.
7. Nie otaczaj się pochlebcami
Ani karierowiczami, ani sługusami, ani potakiwaczami, których wkoło tak wielu jest.
8. Nie bój się krytyki
Słuchaj ludzi także wtedy, gdy mówią „rzeczy niemiłe twoim uszom”.
9. Bądź blisko swoich księży
Otaczaj ich miłością i troską. Zachęcaj, by wypłynęli na głębię, a nie brodzili po mieliznach.
10. Bądź blisko Boga
„Bóg nas kocha i jest nam bliski” – przypomina papież najważniejszą prawdę Ewangelii. Biskup ma być jej namacalnym znakiem, sakramentem „bliskości Boga”. By tak się stało, sam musi tej bliskości na co dzień doświadczać.
O tym, prawdę mówiąc, Franciszek powiedział na samym początku. Z tego „przykazania” wynikają wszystkie inne. Niech więc będzie puentą dla pozostałych dziewięciu.
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
