W kwietniu 2026 r. Narodowe Centrum Kultury opublikowało wyniki dużego, ogólnopolskiego badania. Jego inicjatorem i pomysłodawcą był socjolog prof. Marek Krajewski wraz z zespołem: prof. Iwoną Kurz, dr. hab. Mikołajem Lewickim i dr. Maciejem Frąckowiakiem. Celem projektu było określenie, w jaki sposób konkretne aktywności kulturalne, takie jak słuchanie muzyki, czytanie książek czy chodzenie do teatru, zakorzenione są w naszych codziennych czynnościach.
Podczas pracy nad zebranym materiałem okazało się, że aż 10 proc. z nas wyraźnie unika bycia online. Zespół prof. Krajewskiego nazwał tę grupę „młodymi analogowcami”. Nieprzypadkowo.
Segment „analogowców” wyróżnia się bowiem na tle pozostałych grup wiekiem – większość to osoby w wieku 18-24 lata. Łączy je miejski styl życia (to przede wszystkim mieszkańcy średnich i dużych miast) oraz przywiązanie do bardziej tradycyjnych form funkcjonowania i konsumpcji mediów. „Młodzi analogowcy” są też stosunkowo dobrze wykształceni – 30 proc. posiada wykształcenie wyższe, a 35 proc. średnie.
Warto zwrócić uwagę na charakterystyczną dla tej grupy strukturę gospodarstw domowych. Zdecydowana większość „analogowców” mieszka z innymi osobami – rodziną, partnerem lub współlokatorami. Samotnie żyje jedynie 16 proc. przedstawicieli segmentu, co świadczy o tym, że „analogowcy” to osoby aktywne społecznie, pozostające w relacjach rodzinnych lub partnerskich, często znajdujące się na etapie budowania swojej pozycji zawodowej i życiowej.
Mimo młodego wieku „analogowcy” wykazują większe przywiązanie do tradycyjnych sposobów spędzania czasu, zdobywania informacji i uczestniczenia w kulturze niż wielu ich rówieśników. To osoby, które chętniej sięgają po doświadczenia offline, cenią bezpośredni kontakt społeczny, kulturę, edukację i bardziej świadome korzystanie z technologii. W efekcie tworzą grupę, która łączy młodość i otwartość na zmiany z dystansem wobec nadmiernej cyfryzacji codziennego życia.
Charakterystyczne jest dla nich podejmowanie tradycyjnych aktywności kulturalnych: czytanie książek i gazet, słuchanie muzyki (również radia). „Analogowcy” rzadziej poświęcają czas na nowinki technologiczne, rezygnują z mediów społecznościowych i zakupów przez internet. Korzystają z kultury raczej za pomocą komputera niż telefonu, a jeszcze rzadziej – telewizora.
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru Nr 26/2026
