Armia Krajowa: najważniejsze informacje

15 lat temu było to możliwe, dziś to niewyobrażalne: rok 2011, białoruscy Polacy protestują przeciw zatrzymaniu Andrzeja Poczobuta. Został on wtedy skazany w zawieszeniu za „zniesławienie” Łukaszenki. // Fot. Tatyana Zenkovich / EPA / PAP

Nie tylko Poczobut. Jak reżim Łukaszenki niszczy polskość

Wojciech Konończuk
Sprawa Andrzeja Poczobuta pokazuje, jak reżim Łukaszenki uderza w Polaków na Białorusi — likwiduje polskie szkoły, ogranicza język i niszczy miejsca pamięci.
Leon Sowiński z żoną Marią, zdjęcie ślubne, 1939 r. // Archiwum rodzinne Christiana i Jerzego Sowińskich
Wersja audio

Pomógł aliantom zbombardować niemiecką fabrykę paliw. Zginął tuż przed końcem wojny

Piotr Sauter-Zawadzki
Zanim został człowiekiem polskiego wywiadu, Leon Sowiński był kupcem z Pomorza, mężem i ojcem dwóch synów. W czasie okupacji podjął decyzję, za którą można…
Helena Wolińska (stoi w środku) podczas wizyty na Węgrzech w 1948 r. wraz z delegacją Milicji Obywatelskiej. Od lata 1944 r. do marca 1949 r. Wolińska kierowała Wydziałem Kadr w Komendzie Głównej MO, a w kwietniu tego roku przeszła do Naczelnej Prokuratury Wojskowej,gdzie do 1954 r. oskarżała „wrogów systemu”. // Repr. Tomasz Gzell / PAP

„Stygmat”: Wolińska i Brus w biografii, która wymyka się prostym osądom

Beata Chomątowska
Nowa książka o Helenie Wolińskiej i Włodzimierzu Brusie nie daje łatwych odpowiedzi. To opowieść o komunizmie, Zagładzie, powojennej Polsce i zbrodniach. Oraz…
Georges Rencki, urzędnik europejski, ok. 1960 r. // archiwum prywatne

Powstaniec warszawski w Komisji Europejskiej. Burzliwe losy Jerzego Renckiego

Szymon Łucyk
Za młodu dzielny żołnierz AK, później emigrant i współtwórca zjednoczonej Europy, a po 1989 r. doradca polskich rządów: kolejne etapy życia Jerzego (Georges’a…
Gdyby wierzyć legendzie Kazimierza Leskiego, wpłynął on na losy wojny - zdobywając dla aliantów plany niemieckich umocnień nadbrzeżnych we Francji. Na zdjęciu: żołnierze brytyjscy lądują na plaży w Normandii, czerwiec 1944 r. // Fot. WUniversal History Archive / Universal Images Group / Forum // Fot. National Archives Canada / domena publiczna

Jest uważany za asa wywiadu AK. Tymczasem z naszych ustaleń wynika, że Kazimierz Leski podkręcił swoją legendę. I przypisał sobie zasługi innych

Władysław Bułhak, Mariusz Olczak
Badanie jego biografii jest trudne, bo mowa tu o bezdyskusyjnym bohaterze, odznaczonym za odwagę, który był autorytetem dla całych pokoleń Polaków…
Józef Gargasz i Zofia Misztal, ok. 1945-1950 r. / Zbiory Jana Misztala

Był to jedyny chyba taki wyrok w powojennej Polsce: sąd orzekł, że funkcjonariusze MO i UB nie musieli zabijać. Zofia wywalczyła go dla swojego Józefa. Oto ich historia

Cezary Brożek
We młynie w Sułkowicach Józef bywa początkowo na spotkaniach z podwładnymi z konspiracji. Potem pod pretekstem tych spotkań. Wreszcie już bez pretekstu – dla…
Ppłk Aleksander Krzyżanowski odwiedza żołnierzy z 3. wileńskiej brygady AK, jednego z większych oddziałów akowskich na Wileńszczyźnie (stoi pierwszy z prawej przed szeregiem partyzantów). / Zbiory rodzinne Olgi Krzyżanowskiej / Archiwum Krzysztofa Tarki

„Wilk” w klatce

Krzysztof Tarka
70 lat temu w mokotowskim więzieniu umiera legendarny dowódca AK na Wileńszczyźnie. Jego historia pokazuje, w jakim potrzasku po 1945 r. znaleźli się ludzie…

Film ZDF przed polskim sądem

Wojciech Pięciak
Sprawiedliwości stało się zadość, przynajmniej formalnie: 28 grudnia krakowski Sąd Okręgowy wydał wyrok w sprawie, którą niemieckiej stacji ZDF wytoczył 94-…
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN w Warszawie / LUCAS VALLECILLOS / ZUMAPRESS / FORUM

Niepamięć narodowa

Dariusz Libionka, Michał Okoński
DARIUSZ LIBIONKA, historyk Zagłady: Polacy brali udział w zabijaniu Żydów. Mówimy o tym publicznie, ale nie wbrew faktom.
/ ADAM GUZ / GETTY IMAGES

Celebracja pokoju nam nie wychodzi

Jan Ołdakowski, Paweł Bravo
Jan Ołdakowski, dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego: Świecimy anielskim światłem dopiero w sytuacji granicznej: trzeba powstania warszawskiego albo…
/ GRAŻYNA MAKARA

Jerzy Trela: Gorzka, choć słodka

Jerzy Trela, Katarzyna Kubisiowska
Niepewność w aktorze będzie tkwić zawsze. Nawet jeśli niektórzy ją mocno kamuflują, pokazując, jacy są potężni, to tli się w nich wrażliwość.
Anna Jakubowska podczas konferencji prasowej w sprawie przyznawania nagrody im. Jana Rodowicza „Anody”. Warszawa, sierpień 2011 r. / ADAM STĘPIEŃ / REPORTER

Krzyż Wytrwałych

Anna Jakubowska, Patrycja Bukalska
Anna Jakubowska ps. „Paulinka”, sanitariuszka w Powstaniu Warszawskim: 1 sierpnia zawsze będzie dla mnie symbolem tego, że w ludziach są siły zupełnie…
Więzienie Świętego Michała w Krakowie, widok z 1936 r. Zbigniew Paliwoda „Jur” (pierwszy z prawej) jako funkcjonariusz SOK, 1946 r. / Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe // Archiwum IPN

„Jur” od Świętego Michała

Krzysztof Pięciak
70 lat temu żołnierze podziemia opanowali więzienie w centrum Krakowa – pod bokiem UB i NKWD – i uwolnili kilkudziesięciu kolegów. 87-letni Zbigniew Paliwoda…
Ojciec Białek (na wózku inwalidzkim) podczas wizyty u misjonarzy w Zambii, 1978 r. / Fot. Archiwum Prowincji Wielkopolsko-Mazowieckiej Towarzystwa Jezusowego

Obywatel narodu idealnego

Bartłomiej Noszczak
W czasie wojny ratował Żydów, walczył w AK, po 1945 r. trzy razy trafiał do więzienia. „Byłem uwrażliwiony na punkcie krzywdy” – pisał po latach jezuita…

AK kontra UPA

WP
Podróżując wzdłuż granicy polsko-ukraińskiej w jej środkowym odcinku – przez wschodnie gminy powiatów Hrubieszów, Tomaszów i Lubaczów – czasem można się poczuć…
Henryk Pawelec, Kielce, czerwiec 2011 r. / fot. Wojciech Habdas

Partyzant i Żydzi

Bogdan Białek
Henryk Pawelec, żołnierz AK, został wykluczony przez Związek AK za "kalanie własnego gniazda", bo mówił o zbrodniach na Żydach. Zmarłego bohatera wspomina…
Poszukiwanie szczątków żołnierzy podziemia, zamordowanych po 1945 r. i pochowanych anonimowo na Powązkach, 2 sierpnia 2012 r. / Fot. Bartosz Krupa / East News

Szukaliśmy ojca wszędzie

Patrycja Bukalska
Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach archeolodzy szukają szczątków ofiar komunizmu. To szansa na ustalenie miejsca pochówku generała Fieldorfa czy rotmistrza…

Bohater i Żydzi

Zuzanna Radzik
Czy można w jednym miasteczku pielęgnować pamięć o zabitych Żydach i o odpowiedzialnym za ich śmierć partyzancie? Czy klezmerska muzyka rozbrzmiewać będzie…
/

"Alejami z paradą mieli iść..."

Jan Strzałka
Z paradą mieli iść - i w to wierzyli. Ale Dzień Zwycięstwa był dniem, w którym wydano na nich wyrok. Na tych, którzy przeżyli Powstanie, czekały więzienia,…

Historia sąsiada

Joachim Trenkner
Historia Polski nadal pozostaje dla wielu Niemców „białą plamą”, choć ostatnio w Niemczech wydaje się więcej książek jej poświęconych. Jedną z nich jest…