Filmowych wersji swoich przedstawień nie traktuję jako pełnego ekwiwalentu. Cieszę się, że jest to coś innego, zawsze fascynuje mnie konsekwencja zmiany narzędzia. To oczywiste, że przy tej okazji coś tracimy, aby coś zyskać" - mówi Krystian Lupa o swoich spektaklach telewizyjnych. Istotnie - nawet gdy po prostu przenosi na taśmę zrealizowane na deskach scenicznych przedstawienia, wydobywa z nich, dzięki użyciu czysto filmowych środków, zupełnie inne tematy i nastroje, zmienia rytm i barwy. Inną drogą podąża do sekretu, który skrywa się w tekście.
Otrzymanie przez Lupę Premio Europa - teatralnego Oscara, przyznanego do tej pory kilkunastu najwybitniejszym artystom, takim jak Peter Brook, Robert Wilson czy Heiner Müller - to świetna okazja, żeby przypomnieć sobie drogę artysty, od krytykowanego outsidera po mistrza polskiej sceny, który nie stracił nic z radykalności i nadal potrafi zaszokować eksperymentem, jakim jest ostatni spektakl "Factory 2" według biografii Warhola. TVP Kultura rozpoczyna właśnie retrospektywę telewizyjnych spektakli Lupy, począwszy od najwcześniejszej realizacji Witkacowskiego "Wariata i zakonnicy", poprzez tak głośne inscenizacje, jak "Kalkwerk", aż do telewizyjnej premiery monumentalnego "Wymazywania" wg Bernharda, która zaplanowana jest na jesień. Przedstawieniom towarzyszyć będą filmy dokumentalne poświęcone artyście. Są wśród nich prawdziwe skarby - intymne portrety pozwalające przyjrzeć się z bardzo bliska procesowi twórczemu reżysera pracującego nad kolejnymi spektaklami. Umożliwiają nam wejrzenie w świat jego wyobraźni i próbują wytłumaczyć sekret niezwykłych efektów, jakie osiąga on w pracy z aktorami.
Podglądanie przez szklaną szybę ekranu tego, co dzieje się w teatralnym laboratorium Lupy, daje iluzję bezpieczeństwa. Warto jednak pamiętać, że jest to bezpieczeństwo pozorne. Do teatru Lupy, podobnie jak do teatru Kantora, nie wchodzi się bezkarnie.
KRYSTIAN LUPA W TVP KULTURA: "Rozmowy istotne" - film dok., czwartek 2 IV, 21.25; "Labirynt Krystiana Lupy" - film dok., wtorek 7 IV, 11.25; "Wariat i zakonnica" wg Witkacego, spektakl teatralny, 1977, wtorek 7 IV, 20.00
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru TP 13/2009
