Wartości dla demokracji. O działalności Fundacji Konrada Adenauera po roku 1989

Duchowa spuścizna jej patrona, pierwszego niemieckiego kanclerza i współtwórcy CDU, Konrada Adenauera (1876–1967), pozostaje dla Fundacji zadaniem i zobowiązaniem. Jego nazwisko jest symbolem odbudowy demokratycznych Niemiec, oparcia polityki zagranicznej na transatlantyckiej wspólnocie wartości, wizji zjednoczonej Europy i polityce państwa w duchu społecznej gospodarki rynkowej. Połączenie tradycji społeczno-chrześcijańskiej, konserwatywnej i liberalnej stanowi ideową podstawę działalności Fundacji w Niemczech, a od ponad 50 lat także na całym świecie. Dzięki pracy 70 biur i projektom prowadzonym w ponad 120 krajach Fundacja wspiera rozwój demokracji, państwa prawa i społecznej gospodarki rynkowej. Angażuje się również w dialog w polityce wewnętrznej i międzynarodowej oraz porozumienie między kulturami i religiami.

NOWE POLA DZIAŁANIA PO ROKU 1989

Punktem zwrotnym dla działalności Fundacji Konrada Adenauera stał się upadek muru berlińskiego 9 listopada 1989 r. i następujący po nim rozpad NRD oraz całej strefy wpływów imperium sowieckiego w Europie Środkowo-Wschodniej. Od tamtej pory kraje Europy Środkowo-Wschodniej i Południowo-Wschodniej dołączyły do grupy państw, w których głównym celem pracy Fundacji są: popularyzacja wartości liberalnej demokracji, porządku państwowego, opartego na poszanowaniu praw człowieka, zasadach subsydiarności i partnerstwa.

Fundacja Adenauera utrzymywała już wcześniej szerokie kontakty w krajach bloku wschodniego, ale ich ograniczeniem były działania organów infiltracji stworzonych przez rządy tych państw. Otwarcie pierwszego przedstawicielstwa Fundacji w Polsce w przeddzień upadku muru berlińskiego stanowiło początek tworzenia w kolejnych latach dalszych placówek zagranicznych Fundacji, które do chwili obecnej z sukcesem budują platformę przyjaźni i zrozumienia pomiędzy RFN i nowymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej.

Doświadczenia z działalności w Europie Środkowo-Wschodniej i Południowo-Wschodniej pozwoliły na wypracowanie dodatkowych istotnych kierunków w strategii Fundacji Konrada Adenauera, obowiązujących obecnie, nie tylko w działalności przedstawicielstw zagranicznych, ale będących celem dla całej Fundacji.

Obejmują one:

* doprowadzenie do zbliżenia krajów Europy Wschodniej do struktur europejskich i atlantyckich oraz wspieranie strategii przedakcesyjnych tych krajów;

* wspieranie procesu demokratyzacji i zmian ustrojowych w Federacji Rosyjskiej i na Ukrainie;

* intensyfikowanie dialogu politycznego z elitami rządzącymi;

* rozbudowa działań w regionie Europy Południowo-Wschodniej (tzw. Pakt Stabilności);

* połączenie istniejących i nowo powstających struktur, służących współpracy regionalnej w Europie;

* działanie w zakresie wspierania demokracji, świadomości ekonomicznej, dialogu politycznego i społeczno-politycznego.

FUNDACJA KONRADA ADENAUERA W POLSCE

Fundacja Konrada Adenauera, jako pierwsza z niemieckich fundacji politycznych, otworzyła swoje biuro w Warszawie już 10 listopada 1989 r., dwa miesiące po utworzeniu rządu Tadeusza Mazowieckiego.

Otwarcie pierwszego przedstawicielstwa Fundacji Adenauera w krajach byłego bloku wschodniego właśnie w Polsce było wyrazem uznania dla wieloletniej wolnościowej walki Polaków, która ostatecznie doprowadziła do obalenia dyktatury komunistycznej i zakończenia podziału Europy, w tym także Niemiec. Możliwe to było dzięki wcześniejszym intensywnym kontaktom, zainicjowanym przez przewodniczącego Fundacji, Bruno Hecka, z przedstawicielami opozycji demokratycznej, przede wszystkim za pośrednictwem Kościoła katolickiego. Stworzyło to sprzyjający klimat do dobrej współpracy i otwarcia przedstawicielstwa Fundacji w Warszawie.

CELE

Obecnie Fundacja Konrada Adenauera w Polsce wspiera przede wszystkim budowę społeczeństwa obywatelskiego, ponadpaństwowy dialog międzypartyjny, sprawnie działający system społeczny i gospodarczy, kontynuację procesu integracji europejskiej i dbałość o dobre stosunki Polski i Niemiec w ramach zjednoczonej Europy.

Ważnym aspektem działalności w Polsce jest dialog z perspektywy chrześcijańskiej demokracji na temat najważniejszych wartości w społeczeństwie i roli Kościoła, polityki wschodniej UE i polityki bezpieczeństwa, rozwoju społecznej gospodarki rynkowej, efektywnej administracji państwowej i roli elit politycznych. Zajmujemy się również zagadnieniami związanymi ze wspólną historią Polski i Niemiec.

WSPÓŁPRACA Z PARTNERAMI

Nasza działalność w Polsce od samego początku polega na edukacji politycznej, czyli organizacji seminariów, konferencji i debat, które Fundacja organizuje sama lub we współpracy z partnerami z całej Polski. Współpraca z polskimi organizacjami pozarządowymi opiera się na zasadach subsydiarności i partnerstwa. Do naszej pracy włączamy również osobistości ze świata polityki, biznesu, Kościoła i nauki. Uzupełnieniem projektów Fundacji Konrada Adenauera w Polsce są stypendia, programy studyjne i informacyjne w Niemczech.

DLA ODPOWIEDZIALNEGO ROZWOJU

Tworząc forum dla dialogu politycznego, Fundacja Adenauera chce popierać merytoryczną współpracę między różnymi grupami społecznymi, regionami i partnerami globalnymi. Wymiana doświadczeń z Niemcami jest w tym przypadku szczególnie istotna. Jako partnerzy możemy współtworzyć świat, w którym każdy kraj ma możliwość wolnego i odpowiedzialnego rozwoju.


Tekst przygotowano na podstawie materiałów z publikacji „Die Konrad-Adenauer-Stiftung – Eine Chronik in Berichten und Interviews mit Zeitzeugen” wydanej przez Konrad-Adenauer-Stiftung e.V. pod redakcją Güntera Beaugranda.