geny: najważniejsze informacje

Kolonia bakterii gronkowca złocistego (Staphylococcus aureus), z hodowli prowadzonej w National Collection of Type Cultures w Wielkiej Brytanii. Założona w 1920 r. organizacja jest najstarszym biologicznym bankiem patogenów. Znajduje się tam m.in. kolekcja zgromadzona przez R.G.E. Murraya, zawierająca szczepy bakterii sprzed ery antybiotyków. // National Collection of Type Cultures / Materiały prasowe

Ewolucja plazmidów: jak uzbroiliśmy bakterie w geny oporności na antybiotyki

Bartosz Kabała
Coraz większym wyzwaniem dla medycyny jest zjawisko oporności bakterii na antybiotyki. W tym wyścigu zbrojeń między patogenami i współczesną medycyną ważną…
// Fot. Comstock / Getty Images
Wersja audio

Rasy nie istnieją. To pojęcie musi odejść, nie tylko z przyczyn historycznych

Łukasz Kwiatek
Podręczniki do genetyki przekonują, że u ludzi rasa jest konstruktem społecznym, a nie biologicznym faktem. Jednak w badaniach biomedycznych nadal wykorzystuje…
IV Warszawska Olimpiada Seniorów. Warszawa, 24 września 2022 r. // Fot. Joanna Składanek / Forum
Wersja audio

Geny, styl życia czy kod pocztowy? Co wydłuża nasze życie

Bartosz Kabała
Genetyczna loteria, nawyki i styl życia, warunki społeczne, epidemie, poziom opieki zdrowotnej – co w największym stopniu wpływa na długość naszego życia? I co…
Amerykańska biolożka Lynn Margulis w szklarni, ok. 1990 r. / NANCY R. SCHIFF / GETTY IMAGES

Migracja genów

Mariusz Gogól
Pewien uciążliwy dla rolników owad w nieznany wcześniej sposób uodpornił się na działanie toksyn: kluczowy fragment informacji genetycznej pozyskał od rośliny.
Informacja genetyczna zawarta w splecionej, podwójnej nici DNA, zostaje przepisana przez enzym (w środku) na pojedynczą nić mRNA (lewy górny róg). To w oparciu o nią zostaną w rybosomach zsyntetyzowane odpowiednie białka/KEITH CHAMBERS/Science PL/RF/EN /

Druga para nożyczek

Michał Świątek
Kolejna metoda edycji genów – tym razem ingerująca w RNA – otwiera drogę do nowoczesnych terapii.

Azjatyckie genomy

Łukasz Kwiatek
Banki DNA są źródłem bezcennej wiedzy: pozwalają na śledzenie ludzkich migracji, opracowywanie nowoczesnych leków czy szacowanie ryzyka zachorowania na…
Dżelady, jak na małpy przystało, troszczą się o swoje inwestycje rodzicielskie. / Sebastian Gollnow / AP / EAST NEWS

Bezwzględny księgowy

Łukasz Kwiatek
Ewolucja nie polega na „walce o byt”, majsterkowaniu „ślepego zegarmistrza” czy rywalizacji „samolubnych genów”. Jej istotę najlepiej okazuje się wyjaśniać…
/ FREE-PHOTOS / PIXABAY

Moda na geny

Bartosz Kabała
Nie ma nic bardziej osobistego niż nasz własny genom. Coraz więcej ludzi ujawnia go firmom oferującym rozmaite testy. Dla wiedzy lub zaspokojenia ciekawości.…

Genowy skalpel

Anna Bartosik
Naukowcy wykonali kolejny krok w kierunku udoskonalenia rodzącej się na naszych oczach precyzyjnej chirurgii genetycznej.
Artystyczna wizja metody CRISPR-Cas9 / Fot. Stephen Dixon / MCGOVERN INSTITUTE FOR BRAIN RESEARCH MIT

Na ostrzu genetycznego noża

Anna Bartosik
Geny da się już edytować metodą „wytnij-wklej”. Prosto i tanio: laboratorium można zbudować w garażu. I właśnie wydano pierwszą w Europie zgodę na modyfikację…

Etyczne i nieetyczne modyfikacje DNA

Artur Sporniak
Za symboliczny początek narodzin terapii genowej można uznać rok 1990, w którym rozpoczęto leczenie czteroletniej Ashanthy DeSilvy chorej na ciężki złożony…

Czy geny są apolityczne?

Radosław Zyzik
Dlaczego jesteś konserwatystą albo liberałem? Dlaczego głosujesz na tego polityka, a nie na innego? Na takie pytania najchętniej odpowiedzielibyśmy, że…

Nie genetyka, ale ignorancja jest wrogiem rolnictwa

Jacek Kubiak
Treść wypowiedzi profesora Eugeniusza Kośmickiego, w wywiadzie Anny Matei „Tanie, ładne i toksyczne” („TP” nr 26/2003), można streścić zdaniem: tylko…

DNA na dobre i złe

Jacek Kubiak
50 lat temu, 25 kwietnia 1953 roku, ukazała się w „Nature” publikacja, która odmieniła współczesny świat. Nieco wcześniej w pubie Eagle w Cambridge, Francis…

Czy duszę można sklonować?

Ks. Andrzej Szostek MIC