Bitwa warszawska: najważniejsze informacje

Święto Matki Bożej z Guadelupe. Sierra Norte de Puebla, Meksyk, 10 grudnia 2022 r. // Fot. Gerardo Vieyra / NurPhoto / Getty Images

Matka Boska Niepolska. Dlaczego nie jesteśmy narodem wybranym

Monika Białkowska
Przekonanie, że ze względu na oddanie się Maryi jesteśmy wyjątkowym narodem, zawsze będzie fałszywe. Jej królowanie nie ma nic wspólnego z władzą, poczuciem…
Pułkownik Zieliński na froncie, Rarańcza, czerwiec 1915 r. // Archiwum Andrzeja Mirockiego

Gen. Zygmunt Zieliński, komendant Legionów. Żołnierze zwali go „Dziadkiem”, tak jak Piłsudskiego

Piotr Hapanowicz
100 lat temu zmarł Zygmunt Zieliński. Był jednym z najlepszych dowódców Legionów Polskich podczas I wojny światowej. Odważny, ale i uważny: żołnierzy napominał…
Józef Piłsudski, ilustracja z "L'Album de la Guerre 1914-1919", Paryż 1924 r. // Fot. The Print Collector / BE&W

Gdyby nie Piłsudski i zwycięstwo pod Warszawą, Litwa stałaby się częścią sowieckiej Rosji już w 1920 r.

Alvydas Nikžentaitis, Zbigniew Rokita
Jak w ciągu minionych 35 lat zmieniało się spojrzenie Litwinów na sporną polsko-litewską historię XX wieku? Czy polsko-litewski konflikt o Wilno z lat 1919-21…
Ochotnicy w drodze na wojnę. Idą drogą z warszawskiej Cytadeli przez ulicę Białostocką na Dworzec Wileński, skąd koleją pojadą dalej na front. Rok 1920. / MUZEUM NARODOWE W WARSZAWIE

Fotografia o wojnie

Karolina Puchała-Rojek
Zaangażowanie kobiet w tę wojnę nie było jednostkowym zrywem, ono wpisywało się w akceptowaną wówczas powszechnie postawę Polek patriotek.
/

Cud Wisły, cud synergii

Tadeusz A. Olszański
W sierpniu 1920 r. wygraliśmy nieprzypadkowo. Był to nieczęsty w naszych dziejach najnowszych moment, gdy każde pojedyncze działanie wzmacniało wspólny wysiłek.
Major Jan Kowalewski jako późniejszy attaché wojskowy w Moskwie, obok podpisany przez niego dokument z 15 sierpnia 1920 r. opisujący 4. Armię bolszewicką. / DOMENA PUBLICZNA

Kryptolog, który złamał „Rewolucję”

Krzysztof Pięciak
Zwycięstwo w 1920 r. było możliwe także dzięki nim: zespół Jana Kowalewskiego odszyfrowywał sowieckie depesze, dając sztabowcom dane o ruchach wroga.
Po zajęciu wsi Glinna Słoboda (dziś na Białorusi) polscy żołnierze walczą z wszami. Wszechobecne insekty były przyczyną chorób zakaźnych, które dziesiątkowały oddziały. Wiosna 1920 r. / WOJSKOWE BIURO HISTORYCZNE

Przegrane zwycięstwo

Andrzej Chwalba, Bartosz Dziewanowski-Stefańczyk
Prof. Andrzej Chwalba: Choć w 1920 r. Piłsudski wygrywał militarnie nad Wisłą i Niemnem, to na koniec polityczny sukces odnieśli wrogowie jego wizji Europy…

Jubileusz w brunatnym cieniu

Monika Ochędowska
Grupa literatów, żołnierzy Armii Ochotniczej, m.in. ppłk Marian Dienstl-Dąbrowa, Eugeniusz Małaczewski, Emil Zegadłowicz, Władysław Rabski, Edward Ligocki, redaktor Władysław Buchner, major Jan Grabowski, 1920 r. / NARODOWE ARCHIWUM CYFROWE

Ochotnicy roku 1920

Krzysztof Pięciak
„Wczoraj wieczorem trochę nas ćwiczono. Dowodził jeden porucznik, który też jest harcerzem” – pisał sto lat temu do rodziców Lech Dymecki z Warszawy, który…

Fakty z Bitwy

TP
Liczebność wojsk i straty

Odwaga

Stanisław Koziej
Batalia, która przeszła do historii pod nazwą Bitwy Warszawskiej, wbrew skojarzeniom odnosi się nie tylko do walk na przedpolach stolicy, ale do wszystkich…

Wyjątkowa Bitwa

Bitwa Warszawska zajmuje wyjątkowe miejsce w naszej historii i zestawiana jest często z dwoma innymi triumfami polskiego oręża: pod Grunwaldem w 1410 r. i pod…

Wojna polsko-bolszewicka - kalendarium wydarzeń

MaM
Listopad 1918 - bolszewicki marsz na zachód, zainstalowanie władzy sowieckiej w Mińsku i Wilnie.
Narada przed bitwą nad Niemnem. Marszałek Piłsudski w rozmowie z gen. Edwardem Rydzem-Śmigłym, Żytomierz, wrzesień 1920 r. / fot. Instytut Polski im. Gen. Sikorskiego w Londynie, KARTA /

Piłsudski: taktyk świetny, strateg przeciętny

Zygmunt Matuszak
Prof. Zygmunt Matuszak: Będąc Naczelnym Wodzem Piłsudski nie powinien stawać na czele grupy uderzeniowej znad Wieprza! Jego rola polegała na byciu w sztabie,…
Narada przed bitwą nad Niemnem. Marszałek Piłsudski w rozmowie z gen. Edwardem Rydzem-Śmigłym, Żytomierz, wrzesień 1920 r. / fot. Instytut Polski im. Gen. Sikorskiego w Londynie, KARTA /

Gdyby zwyciężyli Sowieci...

Tomasz Nałęcz
Gdyby Sowieci wygrali Bitwę Warszawską? Prof. Tomasz Nałęcz o możliwych scenariuszach pisze w dodatku 90 lat Bitwy Warszawskiej.

Luki w pamięci

Anna Łabuszewska
Sprawa jeńców rosyjskich wziętych do niewoli w wojnie 1920 r., rzekomo torturowanych i mordowanych, stała się dla części Rosjan moralną przeciwwagą dla zbrodni…

Antybohater

Małgorzata Nocuń
Symon Petlura należy do tragicznych postaci ukraińskich dziejów.