Cud nad Wisłą: najważniejsze informacje

Święto Matki Bożej z Guadelupe. Sierra Norte de Puebla, Meksyk, 10 grudnia 2022 r. // Fot. Gerardo Vieyra / NurPhoto / Getty Images

Matka Boska Niepolska. Dlaczego nie jesteśmy narodem wybranym

Monika Białkowska
Przekonanie, że ze względu na oddanie się Maryi jesteśmy wyjątkowym narodem, zawsze będzie fałszywe. Jej królowanie nie ma nic wspólnego z władzą, poczuciem…

Cud nad Wisłą, czyli generał przed marszałkiem

Maciej Müller
Uparte nazywanie odparcia bolszewików cudem nad Wisłą to pokłosie przedwojennej narracji endeckiej, próbującej obniżyć zasługi Piłsudskiego, autora miażdżącego…
Ochotnicy w drodze na wojnę. Idą drogą z warszawskiej Cytadeli przez ulicę Białostocką na Dworzec Wileński, skąd koleją pojadą dalej na front. Rok 1920. / MUZEUM NARODOWE W WARSZAWIE

Fotografia o wojnie

Karolina Puchała-Rojek
Zaangażowanie kobiet w tę wojnę nie było jednostkowym zrywem, ono wpisywało się w akceptowaną wówczas powszechnie postawę Polek patriotek.
/

Cud Wisły, cud synergii

Tadeusz A. Olszański
W sierpniu 1920 r. wygraliśmy nieprzypadkowo. Był to nieczęsty w naszych dziejach najnowszych moment, gdy każde pojedyncze działanie wzmacniało wspólny wysiłek.
Major Jan Kowalewski jako późniejszy attaché wojskowy w Moskwie, obok podpisany przez niego dokument z 15 sierpnia 1920 r. opisujący 4. Armię bolszewicką. / DOMENA PUBLICZNA

Kryptolog, który złamał „Rewolucję”

Krzysztof Pięciak
Zwycięstwo w 1920 r. było możliwe także dzięki nim: zespół Jana Kowalewskiego odszyfrowywał sowieckie depesze, dając sztabowcom dane o ruchach wroga.
Po zajęciu wsi Glinna Słoboda (dziś na Białorusi) polscy żołnierze walczą z wszami. Wszechobecne insekty były przyczyną chorób zakaźnych, które dziesiątkowały oddziały. Wiosna 1920 r. / WOJSKOWE BIURO HISTORYCZNE

Przegrane zwycięstwo

Andrzej Chwalba, Bartosz Dziewanowski-Stefańczyk
Prof. Andrzej Chwalba: Choć w 1920 r. Piłsudski wygrywał militarnie nad Wisłą i Niemnem, to na koniec polityczny sukces odnieśli wrogowie jego wizji Europy…
Grupa literatów, żołnierzy Armii Ochotniczej, m.in. ppłk Marian Dienstl-Dąbrowa, Eugeniusz Małaczewski, Emil Zegadłowicz, Władysław Rabski, Edward Ligocki, redaktor Władysław Buchner, major Jan Grabowski, 1920 r. / NARODOWE ARCHIWUM CYFROWE

Ochotnicy roku 1920

Krzysztof Pięciak
„Wczoraj wieczorem trochę nas ćwiczono. Dowodził jeden porucznik, który też jest harcerzem” – pisał sto lat temu do rodziców Lech Dymecki z Warszawy, który…

Nowe kadry patriotyzmu

Jan Klata
Jak śpiewał swego czasu militarysta Maciej Maleńczuk: „Chcesz zmienić ten świat, zacznij od siebie”.
/ MATERIAŁY KONKURSOWE

Kamienne wybryki, czyli fiaska polskich rocznic

Michał Okoński
Los bywa naprawdę ironiczny.
Józef Piłsudski przed frontem polskich oddziałów po zajęciu Wilna, kwiecień 1919 r. / NAC

Wojna nieunikniona

Tadeusz A. Olszański
Rosja była wtedy naszym wrogiem. Każda Rosja, choć na polu bitwy starliśmy się tylko z tą czerwoną. Jak sto lat temu zaczął się konflikt polsko-bolszewicki?