Serial „1670”: co się kryje w jego czołówce? [Sztuka Powszechnie Nieznana #47]

Skąd wzięło się w hicie Netflixa przedstawienie kopulujących dzików? Dlaczego na jednej ze średniowiecznych miniatur ktoś wyrywa sobie serce z piersi? I o co chodzi z „fallusowym drzewkiem”?
Magdalena Łanuszka - podkast Sztuka Powszechnie Nieznana
Magdalena Łanuszka / fot. Grazyna Makara

W czołówce najnowszego hitu Netflixa, serialu „1670” o szlacheckiej rodzinie Adamczewskich z Adamczychy, pojawia się kompilacja fragmentów średniowiecznych miniatur i dekoracji marginalnych z różnych rękopisów. Skąd pochodzi przedstawienie chłopów pracujących w polu albo kopulujących dzików? Dlaczego w jednej z miniatur ktoś wyrwał sobie serce z piersi? I o co chodzi z „fallusowym drzewkiem”?

Sztuka Powszechnie Nieznana to autorski cykl Magdaleny Łanuszki w Podkaście Tygodnika Powszechnego. W czterdziestym siódmym odcinku nasza autorka, doktor historii sztuki, mediewistka i pasjonatka sztuki średniowiecznej, zaprasza do wysłuchania opowieści o wybranych średniowiecznych ilustracjach z czołówki serialu „1670”.

Ilustracje do tego odcinka:

Żniwa ukazane na marginesie w Psałterzu Luttrella, British Library w Londynie, Additional 42130, fol. 172v / domena publiczna

Fallusowe drzewka na marginesach rękopisu "Powieści o Róży", Paryż, połowa XIV wieku, Bibliothèque nationale de France, MS. Fr. 25526, fol. 106v i 160r / domena publiczna

Dziki w rękopisie: Gaston III Phœbus, hr. Foix, „Livre de la chasse”, Paryż ok. 1406–1407, The Morgan Library and Museum, MS M. 1044, fol. 20v / domena publiczna

Źródła temperamentów w organach człowieka w rękopisie „Aurora consurgens”, XV w, Zentralbibliothek w Zurychu, Ms. Rh. 172, fol. 19v / domena publiczna

Lewatywa w rękopisie tzw. Księgi Domowej (Szwajcaria lub południowe Niemcy) ok. 1450, St. Gallen Stiftsbibliothek, Cod. Sang. 760, fol. 120 / domena publiczna

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

ilustracja na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”