Reklama

Bez prawa do gwiazd

Bez prawa do gwiazd

20.06.2016
Czyta się kilka minut
Ciemne, nocne niebo staje się rarytasem. Co trzeci mieszkaniec Ziemi nie może nad sobą zobaczyć Drogi Mlecznej. Ma to też skutki zdrowotne.
Światła ziemskich miast widziane z kosmosu – najjaśniejsze obszary to te najbardziej zurbanizowane, ale niekoniecznie najgęściej zaludnione. (por. np. Europę i Indie). Jak widać, Ziemianie chętnie budują miasta wzdłuż wybrzeży i szlaków komunikacyjnych / fot. dane: M. Imhoff, NASA GSFC, C. Elvidge, NOAA NGDC / obraz: C. Mayhew i R. Simmon, NASA GSFC
N

Niebo gwiaździs­te na­de mną i pra­wo mo­ral­ne we mnie”? Dziś Kant musiałby gdzie indziej szukać inspiracji, bo nad jego Królewcem gwiazd jest coraz mniej. Zresztą nie tylko tam. Według opublikowanego właśnie atlasu zanieczyszczenia świetlnego, aż jedna trzecia mieszkańców naszej planety nie zobaczy nad sobą Drogi Mlecznej.

Atlas, opracowany przez naukowców z University of Boulder na podstawie pomiarów satelitarnych i naziemnych pokazuje – nomen men – jasno: ciemne, nocne niebo staje się rarytasem. W miejscach takich jak Korea Południowa, Singapur, czy Włochy sztuczne światła są tak intensywne, że ludzki wzrok nie jest w stanie całkowicie przystosować się do widzenia w ciemności. W tych miejscach po prostu nie ma już czegoś takiego, jak prawdziwa noc. Na niebie każdej z półkul jest około 4 i pół tysiąca gwiazd na tyle jasnych, by w bezksiężycową noc człowiek mógł je zobaczyć gołym okiem. W centrum Manhattanu przez sztuczne światła przebija się tylko... 12 z nich.

Skutki są nie tylko estetyczne.

W megamiastach, które pokrywają sporą część powierzchni Europy, wybrzeża Azji czy Ameryk, jasność oświetlenia zapobiega „przełączeniu” się organizmu w „tryb nocny”, co powinno mieć miejsce o zmierzchu.

Droga Mleczna / fot. A. Fujii / NASA
Droga Mleczna / fot. A. Fujii / NASA

Ludzki rytm dobowy reguluje nasze czasy aktywności, pojawiania się głodu, intensywność produkcji hormonów czy temperaturę ciała. Skutki jego zaburzenia są doskonale znane wszystkim, którzy często zmieniają strefy czasowe. Tymczasem otoczeni sztucznym światłem, żyjemy w wiecznym jetlagu: nasze ciała nie wiedzą już, czy to dzień, czy to noc.

Tymczasem są przesłanki sugerujące, że zaburzenia rytmu dobowego mogą się przyczyniać do bezsenności, otyłości, cukrzycy, zaburzeń emocjonalnych a nawet niektórych typów nowotworów.

Czy istnieje wyjście? Przed sztucznym światłem nie uciekniemy, bo według atlasu nawet pustkowia Doliny Śmierci są podświetlane przez oddalone o 150 kilometrów Las Vegas. Można jednak zminimalizować jego negatywny wpływ, np. korzystając z różnych świateł o różnych porach: rano białych, a wieczorem słabszych, żółtych, bo to niebieskie światło ma największy wpływ na nasz dobowy rytm.

A najlepiej po prostu wieczorem wyłączyć „zaniebieszczające” nasz świat monitory, telewizory, tablety i smartfony. I nacieszyć się prawdziwymi kolorami nocy. Albo tym, co z nich zostało.

Droga Mleczna / fot. Bruno Gilli/ESO - www.eso.org / Wikimedia / CC BY 4.0
Droga Mleczna / fot. Bruno Gilli/ESO - www.eso.org / Wikimedia / CC BY 4.0

Ten materiał jest bezpłatny, bo Fundacja Tygodnika Powszechnego troszczy się o promowanie czytelnictwa i niezależnych mediów. Wspierając ją, pomagasz zapewnić "Tygodnikowi" suwerenność, warunek rzetelnego i niezależnego dziennikarstwa. Przekaż swój datek:

Autor artykułu

Dziennikarz naukowy, reporter telewizyjny, twórca programu popularnonaukowego „Horyzont zdarzeń”. Współautor książki "Strefy Cyberwojny", laureat Prix CIRCOM i Halabardy rektora AON. Stale...

Dodaj komentarz

Usługodawca nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez Użytkowników w ramach komentarzy do Materiałów udostępnianych przez Usługodawcę.

Zapoznaj się z Regułami forum

Jeśli widzisz komentarz naruszający prawo lub dobre obyczaje, zgłoś go klikając w link "Zgłoś naruszenie" pod komentarzem.

One-third of the world cannot see the Milky Way. By Jareen Imam, CNN http://edition.cnn.com/2016/06/11/health/light-pollution-atlas-milky-way-irpt/

No jest jeszcze coś takiego jak zasłony czy rolety...

Tu powinniście być i o tym pisać! THE CYBERSECURITY CONFERENCE. http://cyberweek.tau.ac.il/2016/index.php
Zaloguj się albo zarejestruj aby dodać komentarz

© Wszelkie prawa w tym prawa autorów i wydawcy zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów i innych części czasopisma bez zgody wydawcy zabronione [nota wydawnicza]. Jeśli na końcu artykułu znajduje się znak ℗, wówczas istnieje możliwość przedruku po zakupieniu licencji od Wydawcy [kontakt z Wydawcą]