Igranie z ogniem

Dwie partie o dużym potencjale wyborczym: LPR i PiS chcą uznać za nieobowiązującą uchwałę Sejmu z 23 sierpnia 1953 r. o zrzeczeniu się przez Polskę reparacji wojennych. To igranie z ogniem: w imię krótkofalowych interesów podważa się obowiązujący od zakończenia wojny porządek w Europie, uzasadniając takie działania powództwami Powiernictwa Pruskiego skierowanymi do polskich sądów.
Czyta się kilka minut

Obywatel demokratycznego państwa ma prawo przedstawiać racje w niezawisłym sądzie. W przypadku Niemiec chodzi o dwie kategorie roszczeń: jedna dotyczy osób narodowości niemieckiej, które opuściły tereny przyznane Polsce w Jałcie podczas lub bezpośrednio po zakończeniu wojny. I tutaj nie ma żadnych wątpliwości, że odszkodowanie się nie należy. Druga grupa wyjechała do Niemiec w ramach łączenia rodzin w latach 70. i 80. i czasem, chcąc otrzymać paszport, te osoby musiały przedstawić dokumenty potwierdzające zbycie nieruchomości. Jeśli te osoby czują się pokrzywdzone, powinny szukać zadośćuczynienia przed sądem. Nie jest to jednak równoznaczne z uznaniem ich powództwa. Sąd, co bardzo prawdopodobne, może je przecież oddalić jako bezzasadne.

Załóżmy jednak, że Sejm doprowadziłby do podważenia porządku powojennego, uznając uchwałę z 1953 r. za nieobowiązującą. Potem, na skutek pogarszającej się sytuacji gospodarczej i, co za tym idzie, coraz skromniejszych środków na utrzymanie państwa dobrobytu, władzę w Niemczech objęliby populiści pokroju Giertycha, Leppera czy ostatnio pana Kaczyńskiego, którzy zaczęliby się zastanawiać, czy granica wschodnia ich państwa nie powinna się zmienić... Oby taki scenariusz pozostał wyłącznie w sferze political fiction. Ustalony po drugiej wojnie światowej porządek, który zapewnił Europie długi czas bez wojen, trzeba utrzymać, zaś wszelkie próby podważania go w imię partykularnych interesów politycznych uznać za nieodpowiedzialne.

MAREK LEWANDOWSKI (Hamburg, Niemcy)

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz

TP Online: Dostęp roczny online

ilustracja na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”

Artykuł pochodzi z numeru TP 44/2004